سازمان اطلاعات سپاه: دشمن از طریق جنگ روانی به دنبال فرسایش ثبات در ایران است


سازمان اطلاعات سپاه پاسداران اعلام کرد «دشمن» با استفاده از جنگ روانی در پی تضعیف ثبات در ایران است.
این سازمان در شبکه اجتماعی ایکس نوشت مقابله با توان فرماندهی دشمن، شبکه همکاران «تروریستها» و افرادی که آنها را «تخریبگران ثبات و وحدت» خواند، پاسخ به این اقدامات است.






دادستانی منطقه حیفا دو نوجوان ۱۴ و ۱۶ ساله را به انجام ماموریتهای پولی برای یک عامل مرتبط با جمهوری اسلامی، از جمله عکسبرداری از مراکز خرید، جمعآوری اطلاعات امنیتی و تلاش برای جذب افراد دیگر، متهم کرد.
رسانه اسرائيلی واینت، یکشنبه هشتم شهریور، گزارش داد دادستانی کیفرخواست این دو نوجوان اهل کریات موتزْکین، در شمال اسرائیل، را به دادگاه اطفال ارائه کرده است. حکم دادگاه انتشار هرگونه اطلاعاتی را که بتواند به شناسایی این دو نوجوان منجر شود، ممنوع کرده است.
بر اساس کیفرخواست، هر دو نوجوان به تخریب اموال متهم شدهاند. یکی از آنها با اتهام ارتباط با عامل خارجی و سه فقره ارائه اطلاعات به نفع دشمن روبهروست و دیگری به معاونت در ارتباط با عامل خارجی متهم شده است.
جروزالم پست نیز به نقل از پلیس اسرائیل نوشت این نوجوانان در ماه ژوئن از طریق تلگرام جذب شدند و در ازای انجام ماموریتهایی برای فردی ناشناس، به آنها پیشنهاد پول داده شد.
طبق گزارش واینت، تحقیقات پس از آن آغاز شد که یکی از متهمان هنگام بازگشت به اسرائیل در فرودگاه بنگوریون بازداشت شد. بازرسان دریافتند او هنگام جستوجوی کار در تلگرام با یک عامل خارجی مرتبط با جمهوری اسلامی در تماس بوده است.
در کیفرخواست آمده است این نوجوان در ژوئن ۲۰۲۶ با مردی تماس گرفت که خود را «دانیل» معرفی میکرد و پیشنهاد داد در ازای انجام ماموریتهایی به او پول بپردازد. او سپس دوستش را نیز وارد این فعالیت کرد.
دادستانها گفتند این دو نوجوان سرانجام به ارتباط آن مرد با جمهوری اسلامی مشکوک شدند و موضوع را بهطور مستقیم از او پرسیدند. این فرد ارتباط خود با حکومت ایران را تایید کرد، اما نوجوانان پس از آن نیز به انجام ماموریتهای محولشده از سوی او ادامه دادند.
عکسبرداری از مراکز خرید و جمعآوری اطلاعات امنیتی
یکی از متهمان به عکسبرداری از چند مکان در اسرائیل، از جمله مراکز خرید در مناطق هرتزلیا و تلآویو، متهم شده است. او در یکی از ماموریتها اطلاعاتی درباره تعداد ورودیها و خروجیهای یک مرکز خرید و شمار نگهبانان امنیتی آن فرستاد.
بر اساس کیفرخواست، این نوجوان بعدتر از بیم آنکه گرداننده از تصاویر برای تسهیل یک حمله تروریستی استفاده کند، ویدیوهای یکی از ماموریتها را حذف کرد؛ با این حال، تصاویر پیشتر ارسال شده بود.
این دو نوجوان همچنین به دیوارنویسی در کریات موتزکین و فرستادن تصاویر آن برای گرداننده متهم شدهاند. یکی از آنها با استفاده از حساب تلگرام دوستش، خود را سرباز یگان اطلاعاتی ۸۲۰۰ ارتش اسرائیل جا زد تا ماموریتهای بیشتری دریافت کند.
یکی از متهمان نیز پس از درخواست عامل خارجی برای جذب افراد بیشتر، راهاندازی یک کانال تلگرامی جدید را آغاز کرد. دادستانها گفتند این نوجوانان در مجموع صدها شِکِل دریافت کردند و بخشی از پول نیز با رمزارز پرداخت شد.
مجله نیویورکر دوم شهریور گزارش داد جمهوری اسلامی برای اجرای عملیات برونمرزی علیه مخالفان و روزنامهنگاران، از شبکههای تبهکاری و حتی نوجوانانی سوءاستفاده میکند که اغلب از ماهیت واقعی ماموریت خود بیخبرند.
بهنوشته نیویورکر، نهادهای اطلاعاتی غربی در سال ۲۰۲۴ دریافتند باندهای اسکاندیناوی، نوجوانان محلی را در تلگرام و اسنپچت با وعده پول آسان جذب و اجرای دستورهای حکومت ایران را به آنها واگذار میکنند. این نوجوانان گاه بدون شناخت هدف یا انگیزه اصلی عملیات و با روایتهای ساختگی به همکاری کشانده میشوند.
یک مامور اطلاعاتی سوئد این شیوه را استفاده از «واسطه یک واسطه» توصیف کرد؛ روشی که با ایجاد چندین لایه میان آمران و مجریان، اثبات نقش تهران را دشوارتر و امکان انکار دخالت را برای جمهوری اسلامی فراهم میکند.
الگوی جذب نوجوانان پیش از این در اسرائیل نیز مشاهده شده بود. ارتش و شینبت ۱۸ اردیبهشت اعلام کردند سه سرباز پیش از اعزام به خدمت و زمانی که هنوز به سن قانونی نرسیده بودند، با ماموران جمهوری اسلامی ارتباط برقرار کرده و ماموریتهای جاسوسی انجام داده بودند. این افراد بعدتر در یک مدرسه فنی وابسته به نیروی هوایی آموزش دیدند و به عکسبرداری از تاسیسات نظامی متهم شدند.
همچنین، بررسی کیفرخواست ۷۲ شهروند اسرائیلی متهم به همکاری اطلاعاتی با جمهوری اسلامی از سوی هاآرتص نشان داد ۴۴ نفر از آنها بین ۱۸ تا ۲۷ سال داشتند و دو نفر زیر سن قانونی بودند. بیشتر متهمان جاسوس حرفهای نبودند و انگیزه ایدئولوژیک نداشتند، بلکه با وعده درآمدزایی آسان جذب شده بودند.
در پروندهای دیگر، یک زوج جوان متهم شدند در ازای دریافت رمزارز از خانه افراد موردنظر، خروجیهای اضطراری یک مرکز خرید، بندر ایلات و نقاط حساس دیگر فیلم گرفتند.
واشینگتنپست گزارش داد فرماندهان ارشد ارتش آمریکا به پیت هگست، وزیر جنگ، هشدار داند ادامه عملیات گسترده علیه جمهوری اسلامی پایدار نیست و توان این کشور برای مقابله با تهدیدها در دیگر نقاط جهان، از جمله تهدیدهای احتمالی به خاک آمریکا، را تضعیف میکند.
این روزنامه در گزارشی که یکشنبه هشتم شهریور منتشر شد، به نقل از افراد آگاه از یک ارزیابی طبقهبندیشده نوشت فرماندهان ارشد نیروی زمینی، دریایی و هوایی و فرماندهان چهارستاره مسئول عملیات آمریکا در اروپا، آسیا و آمریکای لاتین، نگرانیهای خود را در «دفترچه دستورهای وزارت دفاع» که ۲۳ مرداد در اختیار هگست قرار گرفت، مطرح کردند.
دفترچه دستورهای وزارت دفاع مشهور به اِسدیاُبی، یک سند داخلی و طبقهبندیشده پنتاگون است که معمولا ماهانه دو بار تهیه میشود. این سند وضعیت کشتیهای جنگی، هواپیماها، نیروها و سامانههای تسلیحاتی آمریکا را در سراسر جهان مشخص میکند و مبنای تصمیمهای پنتاگون برای تخصیص نیرو و تجهیزات قرار میگیرد.
مخالفت فرماندهان سه منطقه
بر اساس ارزیابی تازه، فرماندهان فرماندهی اروپایی، فرماندهی هند و اقیانوس آرام و فرماندهی جنوبی آمریکا، در کنار فرمانده ارشد نیروی دریایی، با تمدید ماموریت نیروهایشان مخالفت کردند، اما گفتند دستور هگست را اجرا خواهند کرد.
کشتیها، هواپیماها و دیگر تجهیزات این سه فرماندهی برای پشتیبانی از جنگ ایران به خاورمیانه منتقل شدهاند. فرماندهان هشدار دادند این جابهجایی توانشان را برای اجرای ماموریتها، آموزش نیروها و عمل به تعهدات مربوط به دفاع از خاک آمریکا کاهش داده است.
به نوشته واشینگتنپست، دریاسالار داریل کادل، رییس عملیات نیروی دریایی، تیرهترین ارزیابی را ارائه کرد. او گفت نیروی دریایی به دلیل نامشخصبودن زمان پایان جنگ نمیتواند سطح کنونی پشتیبانی را ادامه دهد. تنها کمی بیش از یکچهارم ناوشکنهای این نیرو آماده اعزاماند؛ رقمی که در مقایسه با سطح پیش از جنگ بهشدت کاهش یافته است.
این گزارش همچنین تاکید میکند نیروی دریایی دهها شناور را برای شرکت در حمله آمریکا، مقابله با ضدحملات ایران و اجرای محاصره دریایی بنادر ایران اعزام کرده است. ماموریت برخی کشتیها و خدمه آنها نیز چند ماه تمدید شده و ادامه این وضعیت، تعمیر و نگهداری ناوگان و آمادگی آن برای جنگ احتمالی دیگری را به خطر میاندازد.
فرماندهان نیروی زمینی و هوایی با تمدید ماموریت نیروهایشان موافقت کردند، اما درباره خطرهای آن هشدار دادند. لشکر ۸۲ هوابرد و یگانهای پاتریوت دستکم تا پایان سپتامبر در خاورمیانه میمانند و بسیاری از یگانهای نیروی هوایی نیز قرار است تا سال ۲۰۲۷ در منطقه بمانند.
فشار جنگ بر زرادخانه آمریکا
واشینگتنپست در این گزارش نوشت کاهش موشکهای رهگیر پاتریوت در نتیجه جنگ و کمکهای پیشین آمریکا به اوکراین، توان دولت ترامپ را برای تشدید دوباره درگیری محدود کرده است. جنگ ذخایر رهگیرهای سامانه تاد و موشکهای دوربرد تاماهاوک را نیز کاهش داده است.
حدود ۲۵ درصد ناوگان پهپادهای ریپر پنتاگون از بین رفته و پایگاههای آمریکا در خاورمیانه میلیاردها دلار خسارت دیدهاند. با این حال، دولت ترامپ گزارشها درباره کمبود مهمات را رد کرده است.
به گزارش واشینگتنپست، متحدان آمریکا در اقیانوس آرام نیز هشدار دادهاند کاهش ذخایر موشکها و رهگیرهای پدافندی، آسیبپذیری آنها در برابر چین را افزایش میدهد. تنها ناو هواپیمابر آمریکا که به این منطقه اختصاص داشت، برای جایگزینی ناوی که بیش از ۳۰۰ روز در ماموریت بود، به خاورمیانه فرستاده شد.
شان پارنل، سخنگوی وزیر دفاع آمریکا، گفت تصمیمها درباره تخصیص نیرو بر اساس ارزیابی تهدیدها، اولویتهای رییسجمهوری و توصیه فرماندهان گرفته میشود. او افزود پنتاگون درباره فرایندهای عملیاتی داخلی، مخالفت فرماندهان یا ارزیابیهای محرمانه خطر اظهارنظر نمیکند.
یکی از افراد آگاه گفت برداشت کلی فرماندهان این است که عملیات ایران، پس از گذشت شش ماه، «هم بیش از حد گسترده و هم بیش از اندازه طولانی شده است». دن کین، رییس ستاد مشترک نیروهای مسلح، نیز پیش از آغاز جنگ به کاخ سفید هشدار داده بود آمریکا مهمات کافی و حمایت لازم متحدان را برای یک عملیات گسترده و طولانی در اختیار ندارد.
جنگ آمریکا و جمهوری اسلامی پس از گذشت شش ماه، بدون دستیابی به توافقی سیاسی یا پایان رسمی درگیریها، وارد مرحلهای شده است که فشار اقتصادی گسترده با تهدید نظامی پشتیبانی میشود.
دولت دونالد ترامپ دوم شهریور کارزار «طرد اقتصادی» را آغاز کرد که هدف آن قطع ارتباطات مالی جمهوری اسلامی در سراسر جهان و بستن شریانهای درآمدی حکومت است. این کارزار داراییهای دیجیتال، فناوری، طلا، هوانوردی و کشتیرانی را هدف قرار داده و با تحریم ۷۸ فرد، شرکت، نهاد و کشتی آغاز شده است.
پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، پس از اعلام کارزار طرد اقتصادی از سوی وزارت خزانهداری آمریکا گفت واشینگتن در مقطع کنونی فشار اقتصادی را موثرترین ابزار علیه تهران میداند، اما گزینه حملات نظامی را کنار نگذاشته است.
آمریکا در کنار اجرای محاصره دریایی و نگهداشتن بیش از ۵۰ هزار نیروی نظامی در حالت آمادهباش، میکوشد جمهوری اسلامی را به بازگشایی تنگه هرمز و پذیرش شروط واشینگتن وادار کند.
ناسا تازهترین تلسکوپ فضایی بزرگ خود به نام «نانسی گریس رومن» را به فضا پرتاب کرد. این تلسکوپ با آینهای هماندازه تلسکوپ فضایی هابل و میدان دیدی نزدیک به ۱۰۰ برابر وسیعتر، قرار است به دنبال سیارههای ناشناخته و سرنخهایی از ماده تاریک و انرژی تاریک بگردد.
این رصدخانه که به افتخار نخستین مدیر ستارهشناسی ناسا، مشهور به «مادر هابل» نام گرفته است، پس از پرتاب، راهی منطقهای در فضا شده که حدود یک میلیون و ۵۰۰ هزار کیلومتر با زمین فاصله دارد. تلسکوپ فضایی جیمز وب نیز در همین منطقه مستقر است و از آنجا اعماق کیهان را رصد میکند.
رومن یکشنبه ساعت ۷:۲۶ صبح به وقت محلی، سوار بر موشک فالکون هوی اسپیس ایکس از مرکز فضایی کندی در فلوریدا به فضا پرتاب شد. این ماموریت ۴.۳ میلیارد دلاری برخلاف بسیاری از پروژههای بزرگ فضایی، در همان محدوده بودجه پیشبینیشده تکمیل شد و حتی زودتر از برنامه اولیه به مرحله پرتاب رسید. ناسا اوایل بهار ۱۴۰۶ را برای آغاز این ماموریت در نظر گرفته بود.
نانسی گریس رومن، نخستین اخترشناس ارشد رصدهای فضایی ناسا، نقشی اساسی در پایهگذاری برنامه رصدخانههای فضایی این سازمان داشت. او سالها برای ساخت تلسکوپی بزرگ در خارج از جو زمین تلاش کرد. این تلاشها سرانجام زمینهساز شکلگیری تلسکوپ فضایی هابل شد. به همین دلیل، از او با عنوان «مادر هابل» یاد میشود.
داستان شکل گیری تلسکوپ رومن مسیر معمولی نداشته است. بخشی از سامانه اپتیکی که پایه طراحی این رصدخانه شد، در اصل از تجهیزاتی بود که اداره ملی شناسایی آمریکا، سازمان مسئول ماهوارههای اطلاعاتی این کشور، در اختیار ناسا گذاشت. تجهیزاتی که برای نگاه کردن به زمین ساخته شده بودند، سرانجام بازطراحی شدند تا به جای سطح زمین، اعماق کیهان را زیر نظر بگیرند.
با این حال، رومن را نباید نسخه تازهای از هابل یا جیمز وب دانست. ناسا از ابتدا آن را برای نوع دیگری از نگاه کردن به فضا ساخت. هابل و جیمز وب میتوانند روی بخش کوچکی از آسمان متمرکز شوند و جزئیات زیادی از اجرام دور را شناسایی کنند، اما رومن قرار است در هر بار رصد بخش بسیار بزرگتری از آسمان را ببیند. همین تفاوت، اساس تقریبا تمام ماموریت علمی آن را شکل میدهد.
آینهای مثل هابل، اما با زاویه دیدی بسیار عریضتر
قطر آینه اصلی رومن ۲.۴ متر و تقریبا با آینه اصلی هابل یکسان است. اما تفاوت اساسی این دو تلسکوپ را نباید در بزرگی آینه جست، بلکه باید دید هر کدام چه مقدار از آسمان را در یک تصویر ثبت می کنند.
هابل را می توان به دوربینی با یک لنز زوم قدرتمند تشبیه کرد که بخش کوچکی از یک منظره را انتخاب و جزییات زیادی از همان بخش را ثبت میکند. در مقابل، رومن بیشتر به یک لنز واید شباهت دارد که همچنان تصویر دقیقی ثبت می کند، اما بخش بسیار وسیعتری از منظره را در همان قاب جای میدهد.
اگر آسمان را به یک جنگل تشبیه کنیم، هابل ابزاری فوقالعاده برای بررسی دقیق یک درخت است، اما رومن قرار است بخش وسیعتری از جنگل را ببیند تا دانشمندان بتوانند علاوه بر خود درختها، نحوه پراکندگی آنها و الگویی را که در کل جنگل وجود دارد هم بررسی کنند.
اگر آسمان را به یک جنگل تشبیه کنیم، هابل تصویر بسیار دقیقی از یک درخت ارائه میدهد، اما رومن بخش بزرگی از جنگل را در یک قاب به تصویر میکشد. میدان دید گسترده رومن به دانشمندان امکان میدهد علاوه بر بررسی تکتک درختها، نحوه پراکندگی آنها و الگوهای بزرگمقیاس جنگل را نیز مطالعه کنند.
این میدان دید وسیع را ابزار اصلی رومن، موسوم به «ابزار میدان گسترده» (Wide Field Instrument یا WFI)، فراهم میکند. این دوربین از ۱۸ آشکارساز تشکیل شده و وضوح آن به حدود ۲۸۸ مگاپیکسل میرسد.
با این حال، ویژگی مهمتر آن وسعت بخشی از آسمان است که در هر بار رصد ثبت میکند. میدان دید رومن نزدیک به صد برابر هابل است. این تفاوت به معنای بزرگنمایی صدبرابری اجرام نیست؛ رومن در هر بار رصد میتواند نزدیک به صد برابر مساحت بیشتری از آسمان را پوشش دهد.
مقیاس این تفاوت زمانی روشنتر میشود که بدانیم رومن با دو تصویر، همان بخشی از آسمان را پوشش میدهد که هابل برای ثبت آن به ۴۳۲ تصویر جداگانه نیاز دارد. این یعنی کاری که رومن می تواند در یک ماه انجام دهد، برای هابل نزدیک به یک قرن زمان میبرد.
ناسا انتظار دارد رومن تنها در پنج سال نخست فعالیت خود، بیش از ۵۰ برابر مساحتی را پوشش دهد که هابل طی سه دهه از آن تصویربرداری کرده است.
همین تفاوت است که رومن را برای پاسخ دادن به پرسشهایی مناسب می کند که با دیدن یک یا دو کهکشان نمیتوان به آنها پاسخ داد.
وقتی یک کهکشان برای پاسخ کافی نیست
اگر هدف دانشمندان بررسی دقیق یک کهکشان خاص باشد، هابل یا جیمز وب میتوانند اطلاعات بسیار ارزشمندی فراهم کنند. اما اگر بخواهیم بفهمیم کهکشانها در سراسر جهان چگونه پراکنده شدهاند، در طول میلیاردها سال چگونه تغییر کردهاند یا چه الگوهایی در میان میلیونها کهکشان تکرار میشوند، به تعداد بسیار بیشتری نمونه نیاز داریم.
ماجرا کمی شبیه به یک نظرسنجی بزرگ است. شناخت دقیق نظر یک نفر هر اندازه هم مفید باشد، چیزی درباره رفتار یک جامعه بزرگ به ما نمیگوید و برای پیدا کردن یک الگو باید تعداد زیادی نمونه بررسی شود.
ماده تاریک، چیزی که گرانشش از وجودش خبر می دهد
تمام چیزهایی که در زندگی روزمره میشناسیم، از زمین و خورشید گرفته تا ستارهها، سیارهها و بدن خود ما، از چیزی ساخته شدهاند که دانشمندان آن را ماده معمولی مینامند. اما براساس برآورد ناسا، تمام این ماده فقط حدود پنج درصد محتویات جهان را تشکیل می دهد.
حدود ۲۷ درصد جهان را ماده تاریک و نزدیک به ۶۸ درصد دیگر را انرژی تاریک تشکیل میدهد. به این ترتیب نزدیک به ۹۵ درصد جهان از دو چیزی ساخته شده است که دانشمندان هنوز ماهیت واقعی آنها را نمی شناسند.
ماده تاریک را نمی توان به شکل مستقیم دید، چون مانند یک ستاره نور تولید نمیکند و مثل یک سیاره هم نور را بازتاب نمیدهد. با این حال، جرم دارد و در نتیجه، گرانش ایجاد میکند. دانشمندان از همین اثر گرانشی به وجود آن پی بردهاند.
برای درک سادهتر ماده تاریک، میتوان آن را به باد تشبیه کرد. باد دیده نمیشود، اما حرکت شاخههای درخت از وجود آن خبر میدهد. ماده تاریک نیز دیده نمیشود، اما اثری که بر حرکت ستارهها و کهکشانها و مسیر نور میگذارد، وجود آن را آشکار میکند.
یکی از روشهایی که دانشمندان برای ردیابی این ماده نامرئی به کار می برند، بررسی پدیده همگرایی گرانشی است.هنگامی که توده بزرگی از ماده میان زمین و کهکشانی دوردست قرار میگیرد، نیروی گرانش آن مسیر نور کهکشان را خم میکند. این توده مانند یک عدسی طبیعی عمل میکند، اما به جای شیشه، گرانش آن توده است که مسیر نور را تغییر میدهد.
میزان و الگوی خم شدن نور نشان میدهد در مسیر آن چه مقدار جرم وجود دارد و این جرم چگونه پراکنده شده است. از آنجا که ماده تاریک نیز نیروی گرانش دارد، دانشمندان میتوانند از این راه محل و میزان ماده تاریک را تخمین بزنند، هرچند خود ماده تاریک دیده نمیشود.
پیشبینی میشود رومن بیش از ۱۶۰ هزار سامانه عدسی گرانشی شناسایی کند. بررسی بخشی از این سامانهها به دانشمندان کمک خواهد کرد نقشه دقیقتری از توزیع ماده تاریک تهیه کنند.
اما ماده تاریک تنها بخش ناشناخته این تصویر نیست. سهم بزرگ تری از جهان به معمای دیگری مربوط می شود که این بار نه به جرم پنهان، بلکه به نحوه بزرگ شدن خود جهان ارتباط دارد.
انرژی تاریک و جهانی که هر روز سریع تر بزرگ می شود
ماده تاریک و انرژی تاریک با وجود شباهت نامشان، دو مفهوم متفاوت هستند. انرژی تاریک نامی است که دانشمندان برای عامل ناشناخته مرتبط با شتاب گرفتن انبساط جهان به کار میبرند.
مدت هاست میدانیم جهان در حال انبساط است و کهکشانها در مقیاسهای بسیار بزرگ از یکدیگر دور میشوند. پیشتر دانشمندان انتظار داشتند گرانش ماده موجود در جهان بهمرور این انبساط جهان هستی را آهسته کند، اما مشاهدات دو دهه گذشته نشان داده، سرعت انبساط جهان در حال افزایش است.
برای درک سادهتر این وضعیت، بادکنکی را تصور کنید که چند نقطه روی سطح آن کشیده شده است. با بزرگشدن بادکنک، فاصله میان نقطهها افزایش مییابد. اگر بادکنک هر لحظه سریعتر از قبل بزرگ شود، نقطهها نیز با سرعت بیشتری از یکدیگر دور میشوند. در این تشبیه، نقطهها مانند کهکشانها هستند و بزرگشدن شتابدار بادکنک، گسترش روزافزون فضای میان آنها را نشان میدهد.
دانشمندان هنوز نمیدانند چه عاملی باعث شتاب گرفتن انبساط جهان میشود و این عامل ناشناخته را «انرژی تاریک» نامیدهاند. رومن قرار نیست بهتنهایی این معما را حل کند، اما میتواند حجم بسیار بزرگی از دادهها را در اختیار دانشمندان بگذارد تا بررسی کنند سرعت انبساط جهان در دورههای مختلف تاریخ کیهان چگونه تغییر کرده است.
شکار سیاره با کمک گرانش
«یکی از روشهای اصلی رومن برای یافتن سیارههای فراخورشیدی، استفاده از پدیده «ریزهمگرایی گرانشی» است. در این پدیده، گرانش مانند یک ذرهبین طبیعی عمل میکند.
برای درک بهتر این پدیده فرض کنید دو ستاره تقریبا در یک خط و در امتداد نگاه ما قرار دارند؛ یکی نزدیکتر و دیگری بسیار دورتر. گرانش ستاره نزدیکتر نور ستاره دورتر را کمی خم میکند و برای مدت کوتاهی آن را روشن تر نشان میدهد، گویی یک ذرهبین نامرئی میان ما و آن ستاره دورتر قرار گرفته باشد.
اگر یک سیاره هم به دور ستاره نزدیکتر بچرخد، گرانش آن سیاره نیز عامل ایجاد یک تغییر کوچک و کوتاه در همین افزایش نور خواهد بود. رومن با اندازهگیری همین تغییر ظریف میتواند به وجود سیاره پی ببرد، حتی اگر خود آن سیاره بهطور مستقیم در زاویه دیدش نباشد.
رومن قرار است میلیونها ستاره را در مناطق شلوغ نزدیک به مرکز کهکشان راه شیری بارها زیر نظر بگیرد. ناسا انتظار دارد تنها از طریق این روش بیش از هزاران سیاره فراخورشیدی جدید را کشف کند.
رومن از روش دیگری هم برای پیدا کردن سیارههای فراخورشیدی استفاده می کند. وقتی سیارهای از مقابل ستاره خود عبور می کند، برای مدت کوتاهی بخشی از نور ستاره کم میشود. دانشمندان با اندازهگیری همین افت کوچک نور میتوانند به وجود سیاره پی ببرند. این روش را «گذر» مینامند.
برای انجام چنین رصدهای دقیقی، رومن باید در محیطی آرامتر و پایدارتر از اطراف زمین فعالیت کند. به همین دلیل مقصد آن بسیار دورتر از مدار هابل انتخاب شده است.
هابل، جیمز وب و رومن؛ سه نگاه متفاوت به یک جهان
سه تلسکوپ فضایی هابل، جیمز وب و رومن برای نوع متفاوتی از رصد طراحی شدهاند.
هابل همچنان تواناییهای مهمی در رصد نور مرئی و فرابنفش دارد و بخشی از نور فروسرخ نزدیک را نیز رصد میکند. جیمز وب با آینه ۶.۵ متری خود و تمرکز بر نور فروسرخ، میتواند نور بسیار بیشتری جمع کند و اجرام بسیار کمنور و دوردست را با حساسیت و جزییات بالا بررسی کند. رومن، در مقابل، برای رصد شمار بسیار بیشتری از اجرام در بخش وسیعتری از آسمان طراحی شده است
به همین دلیل بیشترین توان این رصدخانهها شاید زمانی آشکار شود که دادههای آنها در کنار یکدیگر قرار بگیرمد. رومن میتواند بخشهای بزرگی از آسمان را بررسی و اجرام جالب یا رویدادهای نادر را پیدا کند، سپس هابل یا جیمز وب میتوانند روی بعضی از همان اهداف متمرکز شوند و آنها را با دقت بیشتری بررسی کنند.
اگر رومن را به هواپیمایی تشبیه کنیم که از بالا منطقه بسیار بزرگی را نقشهبرداری و نقاط مهم را روی نقشه مشخص می کند، جیمز وب بیشتر شبیه گروهی خواهد بود که بعد به یکی از همان نقاط می رود و آن را از نزدیک و با جزییات بررسی می کند.
ماموریت اصلی رومن برای پنج سال طراحی شده است و ناسا امیدوار است اگر وضعیت رصدخانه مناسب باقی بماند، فعالیت آن را تا نزدیک به ۱۰ سال تمدید کند. در این مدت مهمترین میراث رومن ممکن است نه یک تصویر مشهور یا حتی یک کشف منفرد، بلکه مجموعه عظیمی از دادهها باشد که میلیاردها کهکشان، هزاران سیاره و شمار زیادی از پدیدههای نادر را در یک تصویر بزرگ تر کنار هم قرار می دهد.
هابل و جیمز وب به دانشمندان نشان دادهاند که یک گوشه کوچک از کیهان وقتی با دقت بسیار زیاد دیده شود، چه حجم بزرگی از اطلاعات در خود پنهان کرده است. رومن حالا قرار است همان جهان را از زاویهای متفاوت ببیند و بخش بسیار بزرگتری از تصویر را پیش چشم دانشمندان قرار دهد تا شاید چیزهایی آشکار شوند که تا امروز حتی نمی دانستیم باید به دنبالشان بگردیم.
کانال تلگرامی «خبرانهها»، متعلق به مهدی محمودیان، فعال سیاسی، گزارش داد دادگاه بدوی برای ۱۰ تن از معترضان خیزش دیماه در اصفهان حکم اعدام صادر کرده است.
بر اساس این گزارش که یکشنبه هشتم شهریور منتشر شد، این افراد در میان ۱۶ متهم پرونده موسوم به «میدان شهدای اصفهان» قرار دارند.
ترانه رحیمی، نوید الیاسی، مهرداد بوئری، ابوالفضل دادگستر، آرمین غلامی، مهدی منصوری، احمدرضا سعیدی، محمدمهدی اسدی، پارسا جعفری و مهدی جعفری، معروف به مهدی خسروی، ۱۰ متهمی هستند که شعبه اول دادگاه انقلاب اصفهان برای آنان حکم اعدام صادر کرده است.
خبرانهها همچنین از تعرض به یکی از متهمان زن پرونده در زمان بازداشت خبر داد و نوشت او در این زمینه شکایتی ثبت کرده بود، اما دادگاه بدون رسیدگی به آن، حکم خود را صادر کرد.
احمدرضا سعیدی هم در جلسه دادگاه و در حضور قضات گفته بود در دوران بازجویی شکنجه شده است.
به نوشته «خبرانهها»، پیشتر گزارشهایی درباره محدودیت دسترسی وکلا به پرونده موسوم به «میدان شهدای اصفهان» و شکنجه متهمان برای گرفتن اعتراف منتشر شده بود.
در ماههای اخیر و همزمان با ادامه تنشها با آمریکا، جمهوری اسلامی بر شدت نقض حقوق بشر و سرکوب مردم ایران افزوده است.
احضار گسترده شهروندان، صدور احکام سنگین حبس و افزایش صدور و اجرای احکام اعدام، از جمله اقدامات سرکوبگرانه حکومت در این دوره بودهاند.
کنشگران بر این باورند که جمهوری اسلامی بهویژه پس از تنشهای نظامی اخیر قصد دارد با ایجاد فضای رعب و وحشت، مانع از فوران دوباره خشم عمومی علیه بحرانهای فزاینده معیشتی و سیاسی شود.
احکام سنگین زندان برای ۶ متهم دیگر پرونده
خبرانهها در ادامه گزارش خود نوشت شش متهم دیگر این پرونده به حبسهای سنگین محکوم شدهاند.
بر پایه این گزارش، رومینا رحیمی و میلاد بوئری هر یک به ۲۵ سال و حامد مهرعلیان به ۱۵ سال زندان محکوم شدهاند.
دادگاه همچنین برای ستایش ساعدی، سجاد عابدی و علی بوئری هر یک پنج سال حبس در نظر گرفته است.
افزون بر این مجازاتها، دادگاه هر ۱۶ متهم را بابت اتهام «اجتماع و تبانی» به پنج سال، بابت اتهام «تحریک» به پنج سال و بهدلیل «فعالیت تبلیغی علیه نظام» به یک سال زندان محکوم کرده است.
پرونده «میدان شهدای اصفهان» در ارتباط با اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ در این منطقه تشکیل شده است.
رادیو فردا سوم مرداد گزارش داد این پرونده به کشته شدن عباس کامرانی، سرهنگ ۳۷ ساله سپاه پاسداران، و فرد دیگری مربوط است که در اسناد پرونده از او با عنوان «بیخانمان» یاد شده است.
به نوشته این رسانه، ۱۶ متهم این پرونده عمدتا در محدوده خیابان شهدا در اصفهان کار میکردند.
در پرونده دیگری موسوم به پرونده «میدان علیخانی اصفهان» که به خیزش دیماه مربوط است، جمهوری اسلامی تاکنون پنج نفر را اعدام کرده است.
قائم حسینی ۲۹ مرداد، ابوالفضل سپاهی بادجانی و امیرحسین صفری حسینآبادی ششم مرداد و گلمحمد محمدی و عرفان اسفندیاری ۲۸ تیر اعدام شدند.
در سالهای اخیر، گزارشهای متعددی درباره اخذ اعترافات اجباری تحت فشار، شکنجه و شرایط سخت بازداشت در زندانهای جمهوری اسلامی منتشر شده است.
پس از خیزش دیماه، مقامها و رسانههای جمهوری اسلامی بارها کوشیدند معترضان را عامل خشونت معرفی کنند.
این در حالی است که بر پایه بیانیه شورای سردبیری ایراناینترنشنال، بیش از ۳۶ هزار و ۵۰۰ نفر در جریان سرکوب هدفمند انقلاب ملی به دستور علی خامنهای، دیکتاتور پیشین ایران، کشته شدند.
در پی اعمال تحریمهای تازه که به لغو آزمونهای بینالمللی زبان برای ایرانیها انجامیده است، ایراناینترنشنال از مخاطبان خواست تجربههای خود را از موانع مهاجرت تحصیلی مطرح کنند.
تحلیل نظرات شهروندان در اینستاگرام نشان میدهد هزینههای مهاجرت و سقوط ارزش پول ملی از یک سو و لغو آزمونهای بینالمللی زبان از سویی دیگر، پرتکرارترین نگرانیها در مسیر مهاجرت تحصیلی به شمار میروند.
دفتر کنترل داراییهای خارجی وزارت خزانهداری آمریکا، اوفک، پیشتر «مجوز عمومی جی» را که بر اساس آن برخی تبادلات دانشگاهی و خدمات آموزشی مرتبط با ایران مجاز بود، بهطور نامحدود تعلیق کرد.
اوفک برای پایان یافتن فعالیتهایی که پیشتر تحت این مجوز انجام میشدند، تا ۱۷ شهریور فرصت محدودی در نظر گرفته است.
در پی تحولات اخیر، آزمون زبان دولینگو اعلام کرد خدمات خود را از ۱۰ شهریور برای افراد مقیم ایران و دارندگان مدارک هویتی ایرانی متوقف میکند.
هزینهای که هر روز سنگینتر میشود
مشکلات مالی و ارزی برجستهترین محور نظرات مخاطبان ایراناینترنشنال است.
پاسخدهندگان افزایش نرخ ارز و هزینههای آزمون زبان، ثبت درخواست دانشگاه، شهریه، بلیت هواپیما و وثیقه خروج از کشور را از اصلیترین موانع برشمردهاند.
یکی از شهروندان گفت: «یورو ۲۴۰ هزار تومانی، صادر نشدن ویزا برای ایرانی، جنگ و گرانی، مبلغ بسیار سنگین وثیقه، قیمتهای وحشتناک بلیت هواپیما، مشکلات اینترنت و آزمونهای زبان، موانع مهاجرت برای ما در ایران است.»
شهروندی هم نوشت: «در ایران زندانی شدیم، نه پولی برای رفتن از ایران داریم و نه پولی برای زندگی کردن در آن.»
افزایش هزینهها پس از ورود به کشور مقصد هم از دیگر نگرانیهای مطرحشده بود.
چند سال تلاش و آزمونی که ناگهان لغو شد
توقف یا محدود شدن آزمونهای بینالمللی زبان دومین محور مهم پیامهای مردم بود.
برخی مخاطبان گفتند پس از تعطیلی آیلتس به تافل یا دولینگو روی آورده بودند، اما اکنون این گزینهها نیز از دسترس خارج شدهاند.
یکی از شهروندان نوشت: «بعد از چند سال درس خواندن برای تافل، معدل بالا و تلاش برای ساختن یک رزومه خوب در یک قدمی تافل، این آزمون دیگر برگزار نمیشود.»
فرد دیگری گفت صبح روز آزمون تافل متوجه لغو آن شده، در حالی که سالها برای آزمون آماده شده و وقت سفارت او نیز فرا رسیده بود.
مخاطبان در پیامهای خود به ایراناینترنشنال از تاثیر دور تازه تحریمها بر مردم عادی خبر دادند.
به گفته آنها، فشارهای اقتصادی و تحریمهای بینالمللی بیش از آنکه سران جمهوری اسلامی را نشانه رود، بهطور مستقیم بر معیشت و آینده مردم اثر دارد.
مخاطبی نوشت: «چرا مردم عادی باید هدف تحریمها باشند؟ مردم ایران اجازه برگزاری آزمونهای تافل و دولینگو در داخل ایران را ندارند، حتی اجازه فرار از این کشور را هم ندارند.»
شهروندی نوشت: «معلوم نیست ترامپ مردم ایران را تحریم کرده یا عوامل جمهوری اسلامی را. دنبال راه فراری از این وضعیت هستیم، ولی انگار تمام درهای دنیا به روی ما بسته شده است.»
بهدلیل لغو برگزاری آزمون آیلتس در برهههای مختلف زمانی در ایران، طی سالهای گذشته آزمونهای تافل و دولینگو طرفداران بیشتری پیدا کرده است.
آزمون دولینگو که از سال ۲۰۱۶ برگزار میشود، یک آزمون آنلاین سنجش مهارت زبان انگلیسی است که هزینه آن در مقایسه با آزمونهایی مانند تافل و آیلتس پایینتر است و داوطلبان میتوانند بدون مراجعه به مرکز آزمون، آن را از خانه انجام دهند.
گذرنامه ایرانی و بررسیهای امنیتی
همزمان با ادامه سیاستهای تنشآفرین جمهوری اسلامی و تشدید انزوای بینالمللی ایران، شماری از مخاطبان ملیت و گذرنامه ایرانی را مانعی بر سر راه پیشرفت آکادمیک خود معرفی کردند.
برخی گفتند موقعیتهای دانشگاهی برای ایرانیان بسته شده یا درخواست آنان بدون بررسی جدی رزومه رد شده است.
یکی از پاسخدهندگان نوشت: «فکر میکنم مشکل خیلیها در ایران برای مهاجرت کردن اول بحث هزینه مالی باشد و سپس موانع پذیرش شدن بهعنوان یک ایرانی.»
در یکی از پیامها آمده است روند بررسی امنیتی پرونده شهروندان ایرانی در سفارتخانهها زمانبر است و همین مساله موجب میشود برخی از دانشجویان شانس حضور در دانشگاه را پیدا نکنند.
اینترنت؛ مانعی در حساسترین لحظه
قطع اینترنت طی سالهای گذشته هم از جمله مواردی است که تاثیر چشمگیری در روند مهاجرت داشته است.
قطعی طولانیمدت اینترنت بعد از کشتار دیماه باعث شد بسیاری از دانشجویان امکان انتقال پول را از دست داده یا از تصمیم دانشگاه مبنی بر پذیرش خود دیرهنگام مطلع شوند.
یکی از شهروندان گفت ۱۸ دی سال گذشته، یک روز پس از مصاحبه برای پذیرش در دانشگاهی در بریتانیا، اینترنت در ایران قطع شد.
او افزود پس از دو هفته ناتوانی در دسترسی به ایمیلها و وبسایت دانشگاه، در نهایت فرصت تحصیلی خود را از دست داد.