فایننشالتایمز از تحرک غیرمعمول شناورهای مرتبط با تهران نزدیک کابلهای دریای عمان خبر داد
فایننشالتایمز گزارش داد دستکم چهار شناور مرتبط با جمهوری اسلامی در دریای عمان، بر فراز مسیر کابلهای ارتباطی زیردریایی حرکتهای غیرمعمول و توقفهای طولانی داشتهاند؛ تحرکاتی که پس از تهدید تهران به حمله به زیرساختهای دیجیتال ثبت شده است.
این روزنامه جمعه ۱۵ آبان به نقل از شرکت تحلیل دریایی «ویندوارد» نوشت سه شناور، نفتکشهای تحت تحریم آمریکا هستند و شناور چهارم، یک قایق ماهیگیری ایرانی است.
به گفته ویندوارد، این شناورها پس از رسیدن به مسیر مشخص کابلها، سرعت خود را کاهش دادند، دور زدند، برگشتند، توقف کردند یا سامانه ارسال موقعیت خود را خاموش کردند. این شرکت گفت حملونقل محموله، چنین رفتارهایی را توضیح نمیدهد.
ویندوارد این الگو را با شناسایی مسیر کابلها یا کارگذاری مواد منفجره و مین هنگام خاموش بودن سامانه ردیابی سازگار دانست. با این حال، گزارش وقوع چنین اقداماتی را تایید نکرد.
در یکی از نمونهها، نفتکش «سلستیال سی» روز ۲۲ مهر بیش از چهار ساعت در اطراف کابل «۲آفریقا» دور زد و روز بعد سامانه ارسال موقعیت خود را خاموش کرد. قایق ماهیگیری ایرانی نیز از ۲۹ مهر تا چهارم آبان بر فراز مسیر دو کابل ارتباطی توقف داشت.
به نوشته فایننشالتایمز، عراق، کویت، بحرین و قطر برای اتصال اینترنت خود کاملا به کابلهای عبوری از تنگه هرمز وابستهاند و آسیب به این کابلها میتواند ارتباطات و فعالیتهای اقتصادی منطقه را مختل کند.
موج تهدیدهای دروغین بمبگذاری که دهها پرواز مسافربری را در اروپا مختل کرده، به رسانهها گسترش یافت و به تخلیه دفاتر چند رسانه انجامید. همزمان، وزیر امور خارجه اسپانیا درباره احتمال رویارویی اروپا با «تهاجم ترکیبی و جنگ روانی» هشدار داد.
خبرگزاری رویترز جمعه ۱۵ آبان گزارش داد شبکه نووا در بلغارستان و رادیو و تلویزیون عمومی ایرلند، آرتیای، ایمیلهایی حاوی تهدید به بمبگذاری از فردی موسوم به «میخائیل آندروپوف» دریافت کردند.
او همچنین مسئولیت تهدیدهای اخیر علیه پروازها در اروپا را بر عهده گرفته است.
این پیامها با عنوان «پیامی به غرب»، تهدیدها را مقدمه مجموعهای از حملات به وسایل حملونقل در اروپا توصیف کردند. اسکای بریتانیا نیز دریافت تهدیدی امنیتی را تایید کرد.
رویترز نتوانسته است هویت فرستنده، مبدا ایمیلها یا ارتباط آنها با تهدیدهای مختلکننده پروازها از سهشنبه تاکنون را مشخص کند.
هیچ وسیله انفجاری پیدا نشده و همه هواپیماها به سلامت فرود آمدهاند.
تخلیه تحریریهها در ایرلند
دفاتر آرتیای، رادیو نیوزتاک و گروه مطبوعاتی آیریش ایندیپندنت ۱۵ آبان در پی تهدیدها تخلیه شدند. بهگفته یکی از خبرنگاران آرتیای، ایمیل دریافتی اندکی پیش از ساعت ۹ صبح هشدار میداد بمبی ظرف ۴۵ دقیقه منفجر خواهد شد.
مجری برنامه پیش از ظهر رادیو یک آرتیای گفت بر اساس اطلاعات او، ایمیل ظاهرا از سوی عاملان تهدیدهای دروغین علیه پروازهای اروپایی ارسال شده است.
کلر برن، مجری نیوزتاک، نیز خبر داد پس از صدور اجازه بازگشت کارکنان به ساختمان این رادیو در مرکز دوبلین، پخش برنامهها از ساعت ۱۰ صبح از سر گرفته شد.
سخنگوی اسکای اعلام کرد این شبکه پس از ارزیابی امنیتی، موضوع را به نهادهای مسئول گزارش کرده و برای تامین امنیت کارکنان و ادامه فعالیتهایش با آنها همکاری میکند.
تهدیدها ۱۲ آبان حدود شش پرواز و ۱۴ آبان بیش از ۲۴ پرواز را مختل کردند. برخی هواپیماها ناچار به فرود خارج از برنامه شدند و برخی با همراهی جنگندهها به مقصد رسیدند.
رومولوس روسینسندی، وزیر دفاع مجارستان، گفت جنگندهها ۱۵ آبان هواپیماهای مسیر بروکسل به صوفیه و پراگ به بخارست و قبرس را هنگام عبور از حریم هوایی مجارستان همراهی کردند.
او همچنین از دستور ناتو برای گشت هوایی در نزدیکی مرز مجارستان و رومانی خبر داد که نخستین گزارش از ورود این پیمان دفاعی به ماجرا به شمار میآید.
پلیس جمهوری چک تهدیدها علیه ۹ پرواز ورودی و خروجی پراگ را ثبت کرد. سخنگوی فرودگاه گفت هیچ پروازی بر اثر این تهدیدها لغو نشده است. با این حال، یک منبع فرودگاهی ایتالیا از تغییر مسیر پرواز شرکت ویز ایر از پراگ به رم و فرود آن در ونیز گزارش داد.
فرانسه نیز چهار تهدید تازه علیه هواپیماهای عبوری از حریم هوایی خود را تایید کرد. همه این هواپیماها سالم فرود آمدند.
در دانمارک، با وجود تهدید علیه رفتوآمد هوایی فرودگاه کپنهاگ، پلیس اعلام کرد به نظر نمیرسد خطری متوجه مسافران باشد و مسئولان فرودگاه بر ادامه فعالیتهای عادی تاکید کردند.
خوزه مانوئل آلبارس، وزیر خارجه اسپانیا، هشدار داد وقوع این تعداد رویداد با شیوه اجرایی یکسان در اروپا نمیتواند صرفا تصادفی باشد و «منطقیترین فرض» را تلاش برای «تهاجم ترکیبی و نوعی جنگ روانی» دانست.
کارشناسان امنیتی نیز از نشانههای حملهای هماهنگ سخن گفتهاند، هرچند احتمال تقلید افراد از تهدیدهای پیشین یا اقدام با انگیزههای شخصی را منتفی نمیدانند.
هیچ کشوری مسئولیت تهدیدهای اخیر را متوجه طرف مشخصی نکرده است. این رویدادها در پی موج خرابکاری علیه پستهای برق آلمان، تاسیسات دفاعی منطقه بالتیک، یخچالهای سوپرمارکتها و فرودگاه لایپزیگ آلمان رخ میدهند.
بسیاری از مقامها خرابکاریهای پیشین را به حمایت اروپا از اوکراین در برابر تهاجم روسیه مرتبط دانسته و مسکو را به راهاندازی کارزاری از اقدامات اخلالگرانه «ترکیبی» متهم کردهاند؛ اقداماتی که اجرای آنها کمهزینه است، دخالت در آنها بهآسانی قابل انکار است و انتظار نمیرود واکنش نظامی در پی داشته باشند.
روسیه هرگونه دخالت در این رویدادها را رد کرده است.
فرستندگان ایمیلهای تهدیدآمیز به شرکتهای هواپیمایی و فرودگاههای رم و میلان در ۱۴ آبان، خود را «مبارزان دولت مردانه» معرفی کردند؛ جنبشی راست افراطی و ضد فمینیستی که فعالیت آن در روسیه ممنوع است.
رویترز هویت فرستنده را تایید نکرده است. ولادیسلاو پوزدنیاکوف، بنیانگذار این جنبش، نیز گفت تشکیلاتش دیگر وجود ندارد و در این ماجرا دخیل نیست.
مهاجران نجاتیافته در انتظار پیاده شدن از شناور گارد ساحلی اسپانیا در بندر آرگینهگین، ۱۴ آبان ۱۴۰۵
خبرگزاری رویترز گزارش داد در شش روز نخست نوامبر، نیروهای امداد دریایی اسپانیا سه هزار و ۲۶۱ مهاجر را در آبهای اطراف جزایر قناری نجات دادهاند. مقامهای محلی هشدار دادند شمار مهاجران ورودی به این جزایر به سطحی رسیده که ادامه این روند امکانپذیر نیست.
فرناندو کلاویخو، رییس دولت محلی جزایر قناری، جمعه ۱۵ آبان گفت موج تازه ورود مهاجران به رکورد سال ۲۰۲۴ نزدیک شده و در برخی روزها آهنگ ورود مهاجران حتی از آن سال نیز بیشتر بوده است.
او وضعیت جزیره ال هیرو، با حدود ۱۱ هزار و ۴۰۰ نفر جمعیت، را «کاملا غیرقابل تحمل» توصیف کرد.
تصاویر رویترز صدها مهاجر را در بندر لا رستینگا در این جزیره نشان میدهد. نیروهای امداد دریایی اسپانیا شامگاه پنجشنبه حدود ۵۰۰ نفر را از دو قایق نجات دادند و پیکر یک مهاجر جانباخته را نیز پیدا کردند.
افزایش ورود مهاجران به جزایر قناری در حالی رخ میدهد که شماری از کشورهای اروپایی سیاستهای مهاجرتی خود را سختگیرانهتر کردهاند.
پارلمان بلژیک جمعه ۱۵ آبان قانونی را تصویب کرد که به پلیس اجازه میدهد با مجوز قضایی، خانه برخی مهاجران فاقد مدارک اقامتی را بازرسی کند.
در هفتههای اخیر دستکم ۹ مهاجر در آبهای اطراف جزایر قناری جان باختهاند و نوزادی با وضعیت جسمی وخیم نیز پس از رسیدن به این جزایر با بالگرد به بیمارستان منتقل شده است.
یکی از مرگبارترین مسیرهای مهاجرت در جهان
مسیر اقیانوس اطلس از غرب آفریقا به جزایر قناری یکی از مرگبارترین مسیرهای مهاجرت در جهان است.
سالانه هزاران نفر با قایقهای مملو از جمعیت، با وجود امواج خروشان، جریانهای شدید آب و مسافت طولانی، برای رسیدن به خاک اسپانیا تلاش میکنند.
یک امدادگر با نوزاد مهاجر در بندر آرگینهگین اسپانیا
در یکی دیگر از حوادث مرگبار این مسیر، ۱۲ شهریور سال جاری، نیروهای امدادی اسپانیا ۴۴ مهاجر را از قایقی در نزدیکی جزایر قناری نجات دادند. پیکر پنج مهاجر نیز در آبهای اطراف مشاهده شد و یک سازمان امدادرسان اعلام کرد شمار جانباختگان این سفر ممکن است به ۸۳ نفر رسیده باشد.
بر اساس آمار سازمان بینالمللی مهاجرت، در سال ۲۰۲۶ تاکنون دستکم دو هزار و ۴۸۸ مهاجر در مسیرهای دریایی مدیترانه و اقیانوس اطلس به اروپا جان باخته یا ناپدید شدهاند. شمار واقعی قربانیان ممکن است بیشتر باشد، زیرا برخی حوادث ثبت نمیشوند.
همچنین طبق گزارشهای سازمان بینالمللی مهاجرت، در سال ۲۰۲۵ دستکم سه هزار و ۱۵۵ مهاجر در مسیرهای دریایی مدیترانه و اقیانوس اطلس به سوی اروپا جان باختند یا ناپدید شدند. این رقم در سال ۲۰۲۴ در مجموع مسیرهای مهاجرتی جهان هشت هزار و ۹۳۸ نفر بود.
افزایش فصلی مهاجرت و فشار بر خدمات عمومی
عبور مهاجران از مسیر غرب آفریقا به جزایر قناری معمولا در پاییز، با مساعدتر شدن شرایط دریا، افزایش مییابد.
با این حال، شمار مهاجران ورودی در ۱۰ ماه نخست سال ۲۰۲۶ در مقایسه با دوره مشابه سال ۲۰۲۴ نزدیک به ۶۱ درصد کاهش یافته است.
کلاویخو گفت آرامتر شدن شرایط دریا به افزایش حرکت قایقها به سوی جزایر قناری دامن زده و ورود مهاجران فشار زیادی بر خدمات درمانی و حملونقل وارد کرده است.
به گفته او، شماری از اتوبوسها به عملیات انتقال مهاجران اختصاص یافتهاند و کادر درمان از جزایر دیگر به لا رستینگا اعزام شدهاند.
شورای هماهنگی تشکلهای صنفی فرهنگیان ایران گزارش داد ارزش دلاری حقوق ماهانه معلمان در ۱۰ سال گذشته به حدود یکششم رسیده و از ۶۳۶ دلار در سال ۱۳۹۵ به ۱۰۹ دلار در آبان امسال کاهش یافته است.
بر اساس گزارش این تشکل صنفی که جمعه ۱۵ آبان منتشر شد، ارزش دلاری حقوق ماهانه معلمان در هفت ماه گذشته از ۱۸۴ دلار در فروردین به ۱۰۹ دلار در آبان کاهش یافته است؛ افتی حدود ۴۱ درصدی که این تشکل آن را نشانه سقوط قدرت خرید معلمان دانسته است.
این شورا محاسبات خود را بر پایه میانگین حقوق ۲۹ میلیون تومانی اعلامشده از سوی وزارت آموزش و پرورش انجام داده است.
با این حال، به نوشته این تشکل صنفی، برآورد پژوهشهای مستقل نشان میدهد میانگین حقوق معلمان حداکثر ۲۵ میلیون تومان است که ارزش دلاری آن به حدود ۹۴ دلار در ماه میرسد.
به این ترتیب، بر اساس رقم رسمی مورد استناد شورا، ارزش دلاری حقوق روزانه معلمان ایرانی حدود سه دلار و ۶۰ سنت است؛ رقمی که این تشکل صنفی آن را با درآمد معلمان در کشورهای همسایه مقایسه کرده است.
بر اساس گزارش شورای هماهنگی، درآمد روزانه معلمان در ترکیه حدود ۵۰ دلار، در جمهوری آذربایجان ۲۲ دلار، در ارمنستان ۱۷ دلار و در عراق بین هشت تا ۱۵ دلار است.
با این حساب، درآمد دلاری روزانه معلمان در ترکیه نزدیک به ۱۴ برابر و در جمهوری آذربایجان بیش از شش برابر معلمان ایران است.
در ماههای اخیر، وخامت اوضاع اقتصادی در ایران با افزایش نرخ ارز، تشدید تورم و افت چشمگیر قدرت خرید شهروندان همراه بوده است.
بر اساس گزارش مرکز آمار ایران، تورم سالانه در مهرماه به ۷۶.۸ درصد، تورم ماهانه به ۴.۴ درصد و تورم نقطهبهنقطه به ۸۸.۷ درصد رسید؛ به این معنا که خانوارها برای خرید مجموعه یکسانی از کالاها و خدمات، بهطور میانگین باید ۸۸.۷ درصد بیشتر از مهرماه سال گذشته هزینه میکردند.
در پایان معاملات ۱۴ آبان، قیمت هر دلار آمریکا در بازار آزاد ایران به ۲۶۸ هزار و ۲۰۰ تومان رسید. نرخی که نشاندهنده کاهش ارزش ریال و فشار بیشتر بر درآمد حقوقبگیران است.
شورای هماهنگی تشکلهای صنفی فرهنگیان ایران با هشدار درباره سقوط قدرت خرید معلمان، بار دیگر خواستار ترمیم فوری حقوق آنان متناسب با تورم و هزینه واقعی زندگی شد.
این تشکل صنفی با تاکید بر ارتباط معیشت معلمان و کیفیت آموزش، اعلام کرد: «معیشت معلم، کیفیت آموزش فرزندان این سرزمین است.»
تجمعهای صنفی و برخورد با معلمان معترض
در سالهای گذشته، معلمان شاغل و بازنشسته در شهرهای مختلف ایران بارها در اعتراض به وضعیت نامناسب معیشتی، مشکلات صنفی و اجرا نشدن تعهدات دولت تجمع کردهاند.
معترضان در این تجمعها خواستار افزایش حقوق و مستمریها متناسب با تورم و هزینههای زندگی، اجرای کامل طرح رتبهبندی معلمان، پرداخت مطالبات معوق و بهبود خدمات بیمه و درمان شدهاند.
در همین حال، فعالان صنفی معلمان در ایران در سالهای گذشته بارها با احضار، بازداشت، صدور احکام زندان، اخراج، انفصال از خدمت و محرومیت از حقوق صنفی روبهرو شدهاند.
وبسایت حقوق بشری هرانا ۱۳ مهر گزارش داد دستکم ۴۷ معلم شاغل و بازنشسته در ایران در حبس، بازداشت یا تبعید به سر میبرند که از این تعداد، ۱۳ نفر در حال تحمل حبس، ۳۲ نفر در بازداشت و دو نفر در تبعید هستند.
دنیس کاتیوخا، مالک هتل ادمیرال، در حال نشان دادن تصویری از هتل مصادرهشده خود
روسیه پس از اشغال مناطقی در اوکراین، صدها هتل و اقامتگاه را تصرف کرده یا در فهرست املاک «بدون مالک» قرار داده است. مالک یکی از این مراکز پس از نزدیک به یک سال پیگیری در دادگاه اوکراین، حکم غرامت ۵.۱ میلیون دلاری گرفت که بعید است مسکو آن را اجرا کند.
رویترز جمعه ۱۵ آبان در گزارشی تحقیقی نوشت مقامهای منصوب مسکو بیش از هفت هزار ملک مسکونی و تجاری در منطقه اشغالی زاپوریژیا را در فهرست املاک «بدون مالک» قرار دادهاند که ۵۲۱ مورد آنها هتل و اقامتگاه است.
بر اساس اسناد گردشگری و سوابق شرکتها، دستکم ۷۷ هتل و اقامتگاه اکنون در اختیار کسبوکارهای روسی قرار دارند که ۲۰ مورد آنها زیر نظر نهادهای دولتی اداره میشوند. رویترز نتوانسته سرنوشت همه این مراکز را روشن کند.
دنیس کاتیوخا، صاحب هتل ادمیرال در روستای ساحلی کیریلیوکا در کنار دریای آزوف، یکی از کسانی است که حاصل سالها کارش را در این روند از دست داده است.
این هتلدار ۴۹ ساله که پس از تهاجم روسیه به آلمان گریخت، در مصاحبه با رویترز گفت شهریور ۱۴۰۱ افراد مسلح وارد هتلش شدند و آن را «بدون مالک» اعلام کردند.
بهگفته کاتیوخا، برای اثبات مالکیت تنها سه روز به او مهلت دادند. پدرش که در اوکراین مانده بود، مدارک را ارائه کرد، ولی آنها گذرنامه و اسناد مالکیت اوکراینی را نپذیرفتند و گفتند: «اینها مدارک کشوری است که وجود ندارد.»
روسیه اسفند ۱۴۰۰ تهاجم گسترده خود به اوکراین را آغاز کرد. این مناقشه از آن زمان با درگیریهای مرگبار ادامه یافته و به خونینترین رویارویی نظامی در قاره اروپا پس از جنگ جهانی دوم تبدیل شده است.
تخریب بخشهایی از یک هتل در پی حمله پهپادی روسیه به زاپروژیا، چهارم آبان
برچسب «بدون مالک» بر املاک اوکراینیها
وزارت امور خارجه اوکراین میگوید روسیه با وضع قوانین سختگیرانه در مناطق اشغالی، برای «سرقت دولتی» نوعی پوشش حقوقی ایجاد کرده است.
بر اساس این قوانین، اوکراینیها در صورت نپذیرفتن تابعیت روسیه، حقوق مالکیت خود را از دست میدهند.
دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، در پاسخ به پرسش رویترز درباره روند مصادره املاک گفت: «به همه کسانی که مایل بودند، فرصت داده شد املاک خود را تحت صلاحیت روسیه دوباره ثبت کنند. املاکی که دوباره به ثبت نرسیدند، بدون مالک اعلام شدند.»
بهگزارش رویترز، تغییر مالکیت کسبوکارها در سواحل آزوف بخشی از تلاش مسکو برای ادغام سرزمینهای اشغالی در روسیه است.
کارولینا هرد، پژوهشگر موسسه مطالعات جنگ در واشینگتن، گفت مصادره املاک به روسیه امکان میدهد کنترل خود را بر این مناطق تثبیت کند و برای تامین هزینههای جنگ درآمد به دست آورد.
کاخ سفید در هفتههای اخیر با گسترش رایزنیهای دیپلماتیک کوشیده است راهی برای خاتمه جنگ بیابد و فرستادگان آن در همین راستا با مقامهای روسیه و اوکراین گفتوگو کردهاند.
کاتیوخا ساخت هتل ادمیرال را در سال ۲۰۱۴ در زمینی بایر آغاز کرد؛ در روستایی که تابستانهای کودکیاش را آنجا میگذراند و هوای پاک و دریای گرمش برای او یادآور روزهای خوش بود.
چند اقامتگاه کوچک بهتدریج به مجموعهای با ۱۰۰ اتاق، سه بار، رستوران، فروشگاه، استخر و محوطه بازیهای آبی کودکان تبدیل شدند.
طبق صورتجلسه یک کمیسیون تحت کنترل روسیه، تنها ۹ روز پس از ورود افراد مسلح به ادمیرال، مالکیت این هتل همراه با بیش از ۱۰۰ کسبوکار دیگر به مالکان تازه واگذار شد.
مالک جدید ادمیرال، نهادی دولتی به نام «اقامتگاههای منطقه زاپوریژیا» بود که طبق اسناد ثبت شرکتها، در سال ۲۰۲۳ درآمد خالصی معادل ۶۵.۷ میلیون روبل، حدود ۸۰۰ هزار دلار، ثبت کرد. این رقم به درآمد آن نهاد مربوط است، نه لزوما هتل ادمیرال بهتنهایی.
کاتیوخا در آلمان زندگی تازهای آغاز کرد و از راه دور به دانشجویان یک دانشگاه اوکراینی هتلداری آموزش میداد.
تصاویر ماهوارهای سال ۲۰۲۳ از حضور دوباره گردشگران در بخشهایی از کیریلیوکا حکایت داشتند و در سال ۲۰۲۵ نیز ویدیویی در شبکههای اجتماعی منتشر شد که اقامت یک خانواده در هتل ادمیرال را نشان میداد.
کاتیوخا افزود حضور مهمانان تازه چندان ناراحتش نمیکرد، چون دستکم کسانی از آنچه ساخته بود، لذت میبردند. آنچه بهتزدهاش کرد، وبسایت تازه ادمیرال بود؛ تقریبا همان وبسایتی که خودش ساخته بود، با این تفاوت که زبان روسی جای اوکراینی را گرفته بود.
تلاش برای بازپسگرفتن حاصل یک عمر
کاتیوخا از میانه سال ۲۰۲۳ با کمک وکیلش، محاسبه خسارتها را آغاز کرد. حاصل کار سههزار صفحه سند بود؛ از هزینه مصالح و ماشینآلات ساختمانی تا قیمت لوستر، میز کنار تخت و حتی دربازکن کنسرو.
او رسیدها و صورتحسابهای بانکی را کنار هم گذاشت تا ارزش هتل و آپارتمان مصادرهشدهاش در شهر ملیتوپل را به دادگاه ارائه کند.
رسیدگی به پرونده ۱۱ ماه طول کشید. هیچ نمایندهای از روسیه در جلسات حاضر نشد و برخی نشستها بهدلیل بمباران یا به صدا درآمدن آژیر خطر به تعویق افتاد.
سرانجام دادگاه اوکراینی ۳۰ آوریل اقدام روسیه را «سلب مالکیت عملی» تشخیص داد و حکم پرداخت ۵.۱ میلیون دلار غرامت را صادر کرد.
کاتیوخا همچنین درخواست خود را به «دفتر ثبت خسارت اوکراین» در لاهه ارائه کرده است؛ نهادی با حمایت اتحادیه اروپا که شواهد خسارتهای ناشی از جنگ روسیه را گردآوری میکند.
کاتیوخا تنها یکی از بیش از ۱۹۵ هزار متقاضی دریافت غرامت است. این نهاد انتظار دارد شمار درخواستها به شش تا هشت میلیون برسد، در حالی که هنوز سازوکاری برای تامین منابع پرداخت غرامت ایجاد نشده است.
کاتیوخا میداند شاید در طول زندگیاش حتی یک سنت از روسیه نگیرد. با این حال، امیدوار است روزی نوههایش از پیگیری او برای اجرای عدالت بهرهمند شوند.
اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال از نقش مستقیم رستمعلی رفیعی، فرمانده سپاه استان قزوین، در سرکوب انقلاب ملی و بازداشتهای پس از آن حکایت دارد. ماموران تحت امر او، از کودکان دبستانی بازجویی و آنها را وادار به تماشای تصاویر کشتار و پیکرهای خونین کشتهشدگان اعتراضات دیماه کردند.
یکی از پررنگترین وجوه سرکوب اعتراضات دیماه در استان قزوین، مربوط به دانشآموزان بود.
شاهدان عینی به ایراناینترنشنال گفتند ماموران به مدارس قزوین و الوند یورش بردند، گوشی تلفن همراه دانشآموزان را بازرسی و کودکان و نوجوانان معترض یا مجروح شده با ساچمه را شناسایی و بازداشت کردند.
در یک نمونه، در دبستان پرتو مهرگان قزوین، از کودکان هشت تا ۱۲ ساله بازجویی شد.
در مدرسهای دیگر، دانشآموزان را وادار به تماشای تصاویر و فیلمهای کشتار و پیکر خونین جاویدنامان کردند.
به گفته شاهدان، وضعیت روحی برخی از کودکان پس از نمایش این تصاویر بهشدت به هم ریخت؛ آنها دچار شوک شدهاند و بهشدت گریه میکردند.
نقش فرمانده سپاه پاسداران در سرکوب اعتراضات
در گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال، رستمعلی رفیعی آتانی، فرمانده سپاه صاحبالامر استان قزوین، مسئول مستقیم سرکوب اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ در این استان معرفی شده است.
بر اساس این گزارشها، او پیش از فراخوانهای شاهزاده رضا پهلوی، در هماهنگی میان سپاه پاسداران و نیروی انتظامی، دستور شلیک به معترضان و سرکوب اعتراضها را صادر کرد.
مجموعه تحت امر رفیعی آتانی در مهار اعتراضات سال ۱۴۰۱ نیز نقش داشت و از تجربه آن دوره برای راهاندازی تعداد زیادی بازداشتگاه و ارعاب خانوادهها استفاده کرد.
در سرکوب اعتراضات دیماه، گردانهای امنیتی ویژه «فاتحین»، یگانهای تکاور، بسیج ادارات، نیروهای لباسشخصی و تکتیراندازان مستقر بر پشتبام ادارات، فعال بودند.
رستمعلی رفیعی آتانی، فرمانده سپاه استان قزوین
از تیراندازی با سلاح جنگی تا بازداشت در بیمارستانها
قزوین در اعتراضات دیماه شاهد الگوهای مختلفی از سرکوب سازمانیافته بود. شاهدان از بهکارگیری سلاح جنگی و دوشکا در خیابانهای شهر قزوین، استقرار تکتیراندازها بر پشتبامها و تیراندازی به مردم خبر دادهاند.
بر اساس این روایتها، نیروهای حکومتی در کوچههای خلوت به سر و سینه معترضان و رهگذران تیر خلاص شلیک کردند، گروههایی از معترضان را در خیابانهایی که دو سویش را بسته بودند، محاصره کردند و نیروهای موتورسوار مسلح به جمعیت هجوم بردند.
چند شاهد همچنین از انتشار گاز اشکآور با پهپاد در مناطق مختلف قزوین خبر دادهاند؛ گازی که به گفته آنها بویی متفاوت داشت، نفس را میگرفت و موجب سوزش سینه میشد.
در روند شناسایی و نظارت نیز گزارشهایی از استفاده از پهپاد برای شناسایی معترضان، بازرسی گوشیها در ایستهای بازرسی خیابانی و عکسبرداری و فیلمبرداری مخفیانه از حاضران در تجمعها دریافت شده است.
پس از فروکش کردن موج اعتراضها، بازداشتها آغاز شد و گزارشهایی از انتقال صدها معترض بازداشتی به زندان چوبیندر قزوین وجود دارد.
به گفته منابع، چشم برخی بازداشتیها را بستند و از آنها پای برگههایی نامعلوم امضا گرفتند.
برخی نیز برای شکنجه و گرفتن اعتراف اجباری درباره آتشزدن استانداری به تهران منتقل شدند.
گزارشهای رسیده همچنین حاکی است نیروهای لباسشخصی و امنیتی در بیمارستانهایی از جمله بیمارستان رجایی حضور داشتند و افرادی را که آثار ساچمه، کوفتگی یا عفونت داشتند، بازداشت میکردند.
به گفته منابع، برای برخی کشتهشدگان پرونده پزشکی تشکیل نشد و کادر درمان به سکوت تهدید شدند.
چند پرستار بیمارستان ولایت بهدلیل کمک به معترضان مجروح بازداشت شدند و در بیمارستان بوعلی، حراست بیمارستان دستور داشت مجروحان را پشت در بسته نگه دارد و آنها را برای درمان به داخل راه ندهد.
بر اساس این گزارشها، از خانوادهها برای تحویل پیکر کشتهشدگان بین ۳۰۰ تا ۵۰۰ میلیون تومان مطالبه شد.
یک شاهد عینی نیز پیشتر به ایراناینترنشنال گفته بود بیمارستانهای قزوین در روزهای ۱۸ تا ۲۰ دیماه مملو از پیکر و مجروح بودند.
به گفته این شاهد، وضعیت بهگونهای بود که کف برخی مراکز درمانی تا نزدیکی درِ خروجی آغشته به خون بود.
نیروهای یگان ویژه فاتحین
بحرانهای استان و پیشینه اعتراضات
اعتراضها در استان قزوین از ۱۱ دیماه آغاز شد و تا ۲۰ دیماه ادامه یافت.
مردم در شهرستانهای قزوین، البرز، تاکستان، آبیک، بوئینزهرا و آوج به خیابان آمدند؛ تجمعهای دانشجویی برگزار شد و بازارها تعطیل شدند.
اوج حضور معترضان و سرکوبها ۱۸ دیماه بود که از همان اوایل شب، اینترنت، خطوط تلفن همراه و پیامک در استان قطع شد.
اعتراضهای دیماه در قزوین در شرایطی شکل گرفت که این استان طی بیش از یک دهه گذشته با بحرانهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و محیط زیستی روبهرو بوده است.
در یک نمونه، مشارکت انتخاباتی در قزوین، بر اساس آمارهای مطرحشده در گزارشهای محلی، از عدد چشمگیر ۹۲ درصد در سال ۱۳۸۸ به ۴۲ درصد در سال ۱۴۰۳ سقوط کرد.
بخشهایی از استان نیز با فرونشست زمین، حاشیهنشینی، کمبود تخت بیمارستانی، تعطیلی صنایع و بیکاری دستوپنجه نرم میکنند.
اعتراضهای قزوین پیشینهای طولانیتر از دی ۱۴۰۴ دارد. خیابانهای شهر در مرداد ۱۳۷۳، در اعتراض به رد لایحه استان شدن قزوین، شاهد تجمع و درگیری شد.
پس از آن نیز اعتراضهای کوی دانشگاه در سال ۱۳۷۸، اعتراضهای انتخاباتی سال ۱۳۸۸، دی ۱۳۹۶، آبان ۱۳۹۸ و جنبش «زن، زندگی، آزادی» در سال ۱۴۰۱ در این استان بازتاب یافتند.
این روند طی سه دهه ادامه یافت و به اعتراضهای دیماه ۱۴۰۴ رسید که با سرکوبی خونین همراه شد.
گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال از کشته و مجروح شدن صدها نفر و بازداشت صدها تن دیگر در این استان حکایت دارند.