اسرائیل درباره افزایش خطر حمله به اسرائیلیها و یهودیان در خارج از کشور هشدار داد
شورای امنیت ملی اسرائیل در آستانه سومین سالگرد حمله هفت اکتبر درباره افزایش خطر حملات علیه اسرائیلیها و یهودیان در خارج از کشور هشدار داد.
این شورا اعلام کرد گروههای تروریستی، بهویژه جمهوری اسلامی و نیروهای نیابتی آن، حماس و گروههای جهادگرای جهانی، هفتم اکتبر را «نقطه عطفی مهم» میدانند.
شورای امنیت ملی اسرائیل از شهروندان خواست از سفر به اردن، قطر، سومالیلند و مصر، از جمله شبهجزیره سینا، که در سطح چهار هشدار سفر قرار دارند، خودداری کنند.
همچنین از آنها خواست از تجمعات و اعتراضات فاصله بگیرند، برنامه رفتوآمد خود در خارج از کشور را از پیش در شبکههای اجتماعی منتشر نکنند و در مقاصد دارای هشدار سطح سه، در مکانهای شلوغ کمتر به زبان عبری صحبت کنند.
وائل صوان، مدیرعامل شرکت شل، اعلام کرد جریان نفت از خاورمیانه اکنون به حدود ۸۰ درصد سطح پیش از آغاز جنگ ایران رسیده است؛ آماری که از احیای تدریجی صادرات نفت منطقه حکایت دارد.
صوان سهشنبه ۱۴ مهر در «مجمع انرژی اینتلیجنس» در لندن گفت: «با وجود همه اتفاقاتی که در جریان است، اکنون به بیش از ۸۰ درصد سطح پیش از جنگ نزدیک شدهایم.»
او افزود این وضعیت نشان میدهد بسیاری از کشورهای منطقه همچنان توانستهاند به تعهدات خود برای تامین انرژی جهان عمل کنند.
پایگاه خبری بلومبرگ ۱۴ مهر به نقل از چند بانک بزرگ و شرکت فعال در تحلیل دادههای کشتیرانی گزارش داد جریان نفت خاورمیانه به سطح پیش از جنگ نزدیک شده است، هرچند بر سر میزان دقیق آن همچنان اختلاف نظر وجود دارد.
یکی از چالشهای برآورد دقیق صادرات، خاموش کردن مکرر سامانههای ردیابی ماهوارهای از سوی کشتیها در تنگه هرمز و بخشهایی از دریای سرخ است؛ اقدامی که شمارش کشتیها و محمولههای در حال جابهجایی را دشوار کرده است.
در چنین شرایطی، تحلیلگران و معاملهگران برای برآورد حجم واقعی نفت در حال انتقال، به تصاویر ماهوارهای و اطلاعات میدانی متکی هستند.
خبرگزاری رویترز پیشتر به نقل از دادههای شرکت کپلر گزارش داده بود صادرات نفت خام خاورمیانه در چهار روز از هفت روز پایانی سپتامبر، با وجود ادامه حملات به کشتیها در تنگه هرمز، از سطح پیش از جنگ فراتر رفت.
تنگه هرمز گذرگاه باریکی میان ایران و عمان است که پیش از آغاز جنگ ایران در ۹ اسفند ۱۴۰۴، حدود یکپنجم نفت خام و گاز طبیعی مایع جهان از آن عبور میکرد.
هشدار درباره پیامدهای ادامه جنگ برای بازار انرژی
مدیرعامل شل در ادامه سخنان خود اعلام کرد جنگ ایران بار دیگر اهمیت امنیت انرژی را در کانون توجه قرار داده است.
صوان گفت: «بدون امنیت انرژی، امنیت ملی هم نمیتواند وجود داشته باشد. هیچ راهبرد صنعتی یا اقتصادی نیز نمیتواند بدون یک راهبرد منسجم و قابل اتکا در حوزه انرژی پیش برود.»
او هشدار داد هرچه جنگ طولانیتر شود، مدیریت پیامدهای آن برای بازارهای انرژی دشوارتر خواهد شد و افزود: «شاید توانسته باشیم شدیدترین پیامدهای بحران را تا حدی کاهش دهیم، اما نمیتوان برای مدتی نامحدود به این وضعیت ادامه داد، بیآنکه اختلالهای تازهای پدیدار شود.»
به گفته صوان، کاهش تقاضای چین و افزایش تولید نفت در دیگر نقاط جهان از شدت فشار بر بازار کاسته است و در نبود این عوامل، بحران عرضه میتوانست شدیدتر باشد.
کشورهای گروه هفت هفته گذشته از طرحی برای آزادسازی حداکثر ۱۰۰ میلیون بشکه نفت از ذخایر اضطراری خبر دادند؛ اقدامی که نقش این ذخایر در مقابله با اختلالهای شدید عرضه را برجسته میکند.
همزمان، تولیدکنندگان نفت در خاورمیانه در حال بررسی احداث خطوط لوله جدید هستند تا مسیرهای بیشتری برای انتقال و صادرات نفت در اختیار داشته باشند و وابستگی خود را به گذرگاههای دریایی کاهش دهند.
بلومبرگ نوشت با وجود افزایش جریان نفت از تنگه هرمز، حجم انتقال نفت از این آبراه هنوز به سطح عادی بازنگشته است.
طی ماههای اخیر، حملات سپاه پاسداران به کشتیهای تجاری در تنگه هرمز بر نگرانیها درباره امنیت کشتیرانی افزوده است.
با گسترش دامنه تنشها و ورود حوثیهای یمن به درگیریهای منطقهای، دریای سرخ و تنگه بابالمندب نیز به کانون نگرانیهای امنیتی تبدیل شدهاند.
کارزار «سهشنبههای نه به اعدام» در هفته صدوچهلویکم، از اعتصاب غذا در ۶۶ زندان و اعدام دستکم ۲۲ نفر طی هفته گذشته خبر داد. همزمان، مای ساتو، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل در امور ایران، با هشدار درباره نقض ساختاری دادرسی عادلانه در ایران، خواستار توقف تمامی اعدامها شد.
کارزار «سهشنبههای نه به اعدام» در بیانیه ۱۴ مهر، در آستانه روز جهانی علیه مجازات اعدام، این مجازات را نقض حق حیات و ابزاری برای ایجاد وحشت و خاموش کردن اعتراضات دانست و خواستار همبستگی مخالفان اعدام شد.
بر اساس این بیانیه، از هفتم تا سیزدهم مهر دستکم ۲۲ نفر در ایران اعدام شدند؛ از جمله پنج بازداشتشده اعتراضات؛ علی همتی و مجید نیکاندیش از مشهد، سیاوش جمشیدی خیرآبادی از شهرکرد و علیرضا سپاهی و علیرضا رئیسی از اصفهان.
سپاهی و رئیسی سحرگاه ۱۳ مهر در زندان دستگرد اعدام شدند و شمار اعدامشدگان پرونده «میدان علیخانی» اصفهان به هفت نفر رسید.
ساتو در رسانه اجتماعی ایکس تاکید کرد نقض دادرسی عادلانه در ایران سابقهای طولانی دارد و صدور حکم اعدام پس از محاکمه ناعادلانه، مصداق «سلب خودسرانه حق حیات» است.
او بازداشت خودسرانه، شکنجه، اعترافات اجباری، محدودیت انتخاب وکیل، دادگاههای غیرعلنی و منتشر نشدن آرای قضایی را از نقایص ساختاری برشمرد.
به گفته او، وکلای مدافع نیز با تهدید، زندان و محرومیت از وکالت روبهرو هستند.
گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل در امور ایران، نوشت رسیدگی به اتهامهای ۳۴ متهم پرونده «میدان علیخانی» تنها پنج روز طول کشیده و ۱۲ نفر حکم اعدام گرفتهاند.
او محاکمه گروهی بدون تعیین مسئولیت فردی را ناقض اصل برائت دانست و خواستار توقف تمامی اعدامها تا رفع این نقایص شد.
کارزار «سهشنبههای نه به اعدام» هم خواستار لغو احکام محمدامین ماندنی در تهران بزرگ و سیروان شعبانی، مهدی نامی، مسعود توشمالانی و خسرو محمدینیا در قزلحصار شد.
بیانیه این کارزار به محکومیت افزایش اعدامها از سوی ۴۶ کشور اشاره کرد.
سازمان عفو بینالملل شمار اعدامهای ثبتشده در ایران در سال ۲۰۲۵ را دستکم دو هزار و ۱۵۹ نفر اعلام کرده است.
فرانسیس هالزن، فیزیکدان بلژیکیـآمریکایی، برای نقش تعیینکنندهاش در ساخت رصدخانه «آیسکیوب» در جنوبگان و کشف نوترینوهای پرانرژی با منشأ کیهانی، برنده جایزه نوبل فیزیک سال ۲۰۲۶ شد.
آکادمی سلطنتی علوم سوئد سهشنبه ۱۴ مهر اعلام کرد پژوهشهای این استاد دانشگاه ویسکانسینـمدیسون، راه تازهای برای مطالعه کیهان گشوده است.
هالزن ۸۲ ساله، جایزه ۱۲ میلیون کرونی، معادل حدود ۱.۲ میلیون دلار، را دریافت میکند.
نوترینوها ذراتی با جرم بسیار ناچیز و بدون بار الکتریکیاند که بهندرت با ماده برهمکنش دارند. آنها میتوانند از زمین و بدن انسان عبور کنند، بیآنکه اثری قابل تشخیص بر جای بگذارند. این ویژگی لقب «ذرات شبحگون» را برایشان به همراه آورده است.
اوا اولسون، از آکادمی سلطنتی علوم سوئد، این ذرات را پیامآورانی از کیهان توصیف کرد که اطلاعاتی از کهکشانهای دوردست و فرایندهای انفجار ستارگان به زمین میرسانند.
رصد کیهان در اعماق یخ
هالزن در سال ۱۹۸۸ پیشنهاد کرد از یخهای قطب جنوب برای آشکارسازی نوترینوها استفاده شود.
این ایده سرانجام به ساخت رصدخانه آیسکیوب انجامید که در سال ۲۰۱۱ تکمیل شد.
آشکارسازهای این رصدخانه در یک کیلومتر مکعب یخ شفاف جنوبگان، تا عمق دو هزار و ۵۰۰ متری و نزدیک ایستگاه «آموندسنـاسکات»، جای گرفتهاند. آنها آثار برهمکنش نادر نوترینوها با ماده را ثبت میکنند تا دانشمندان بتوانند مسیر این ذرات را تا سرچشمههایشان دنبال کنند.
این سرچشمهها ممکن است انفجار ستارگان، فورانهای پرتو گاما یا رویدادهای عظیم مرتبط با سیاهچالهها و ستارگان نوترونی باشند.
نوترینوها تحت تاثیر میدانهای مغناطیسی منحرف نمیشوند؛ بنابراین جهت رسیدن آنها میتواند سرنخی مستقیم از محل پیدایششان باشد.
آیسکیوب نشان داده است نوترینوهای پرانرژی هم از درون کهکشان راه شیری و هم از مناطقی بسیار دورتر به زمین میرسند.
هالزن در تماس تلفنی با نشست خبری اعلام جایزه نوبل فیزیک، گفت هنگام آغاز پروژه، بسیاری ایده را امیدوارکننده میدانستند، اما کمتر کسی، حتی خودش، مطمئن بود که عملی شود.
دادههای آیسکیوب به شناخت چگونگی تولید نوترینوهای پرانرژی کمک میکنند و ممکن است پدیدههایی ناشناخته را آشکار کنند.
با این حال، هالزن معتقد است مهمترین دستاوردهای این روش هنوز در پیش است.
او درباره آنچه این پژوهشها میتوانند از جهان آشکار کنند گفت: «هیجان واقعی این است که هنوز نمیتوانم به این پرسش پاسخ بدهم.»
به گفته او، این دستاورد مقدمهای برای پژوهشهای آینده است.
نوبل فیزیک سال گذشته به جان کلارک، میشل دووره و جان مارتینیس برای آزمایشهایی درباره پدیدههای کوانتومی تعلق گرفت. پژوهشهایی که به توسعه نسل آینده فناوریهای محاسباتی کمک میکنند.
جوایز نوبل بر اساس وصیت آلفرد نوبل، مخترع سوئدی، بنیان گذاشته شدند.
مدالهای نوبل دهم دسامبر، برابر با ۱۹ آذر و سالگرد درگذشت او، در استکهلم اهدا میشوند.
پیامهای رسیده به ایراناینترنشنال از کنار گذاشتن درمان از سوی شماری از بیماران مبتلا به اماس به دلیل گرانی دارو، ویزیت، آزمایش و امآرآی حکایت دارند.
برخی بیماران میگویند کمبود دارو باعث وقفه در تزریق داروهایشان شده است.
یکی از مبتلایان به اماس گفت به دلیل افزایش هزینه دارو، آزمایش، امآرآی و خدمات پزشکی، درمان را کنار گذاشته و بیماریاش پیشرفت کرده است: «مدتی است از ادامه درمان انصراف دادهام و متاسفانه بیماری من پیشرفت کرده و زمینگیر شدهام.»
بیمار دیگری گفت پس از سالها تحمل عوارض اماس و ادامه درمان، از دو سال پیش دیگر توان تامین هزینهها را نداشته است: «دیگر دکتر نرفتم، دارو استفاده نکردم و تسلیم سرنوشت شدم.»
سلمان اسحاقی، سخنگوی کمیسیون بهداشت و درمان مجلس شورای اسلامی، ۱۱ مهر گفت بیمارانی شناسایی شدهاند که داروی مورد نیاز خود را دریافت میکنند اما به دلیل مشکلات معیشتی آن را در بازار آزاد میفروشند تا هزینه زندگیشان را تامین کنند.
او همچنین گفت برخی بیماران به خانوادههایشان میگویند در حال درمانند، اما در واقع درمان را کنار گذاشتهاند تا هزینهای به خانواده تحمیل نکنند.
هزینه دارو از حقوق ماهانه بیشتر است
یک شهروند گفت همسرش مبتلا به اماس است و برای یک مراجعه پزشکی، سه میلیون تومان بابت ویزیت و نوار عصب چشم و ۳۳ میلیون تومان برای دارو پرداخت کرده است.
او یادآوری کرد حقوقش با اضافهکار ۲۹ میلیون تومان است و هزینه یک دوره درمان در یک روز، از دستمزد یک ماهش پیشی میگیرد.
یک بازنشسته و سرپرست خانواده نیز گفت با حقوق ماهانه ۱۹ میلیون تومان، علاوه بر هزینههای فرزند مبتلا به اماس، مخارج درمان پسر دیگرش را که با افسردگی شدید روبهروست، تامین میکند و دیگر نمیداند چگونه هزینههای خانواده را بپردازد.
ایراناینترنشنال ۱۷ شهریور در گزارشی از پیامهای شهروندان درباره افزایش شدید هزینههای درمان نوشت گرانی باعث شده برخی بیماران مصرف دارو را کاهش دهند یا درمان را بهطور کامل کنار بگذارند.
پیشتر نیز شهروندی گفته بود قیمت داروی فرزند مبتلا به بیماری خاص او با وجود بیمه، از دو میلیون به ۳۰ میلیون تومان رسیده است.
فشار هزینههای درمان در مواردی با از دست رفتن درآمد خانواده همزمان شده است.
مردی که همسرش اماس دارد گفت چهار ماه پیش پس از هشت سال مغازهاش را تعطیل کرده و با «چک و قسط معوق» و درآمد صفر، دیگر از پس خرید داروهای همسرش برنمیآید.
شماری از پیامهای رسیده، علاوه بر گرانی، از نایاب شدن برخی داروهای اماس حکایت دارند.
یک شهروند خوزستانی که برای زندگی در تهران خانه اجاره کرده است، گفت همسر مبتلا به اماس او دو ماه است آمپولهایش را تزریق نکرده، زیرا دارو پیدا نمیشود.
شهروند دیگری گفت خواهر مبتلا به اماس او باید داروی «تایسابری» دریافت کند اما این دارو «دیگر اصلا موجود نیست».
مخاطبی نیز گفت برای تهیه داروی اماس به هلالاحمر مراجعه کرده اما دارو با قیمت آزاد عرضه شده است.
ایراناینترنشنال در اردیبهشت گزارش داد حدود ۲۰۰ قلم داروی حیاتی در ایران کمیاب شده و بیماران مبتلا به سرطان، اماس، هموفیلی و بیماریهای نیازمند دیالیز، با فشار ناشی از کمبود و گرانی دارو روبهرو هستند.
محمدعلی صحراییان، رییس مرکز تحقیقات اماس دانشگاه علوم پزشکی تهران، مهر سال گذشته اعلام کرد شمار شناساییشده مبتلایان به اماس در ایران از حدود هشت هزار نفر در سال ۱۳۸۰ به بیش از ۱۱۰ هزار نفر رسیده است.
او همچنین درباره هزینه آزمایشهای ضروری و ناکافی بودن پوشش بیمهای درمانهای جدید هشدار داد.
کمبود دارویی به بیماران مبتلا به اماس منحصر نمیشود و طیف گستردهای از داروها را دربرمیگیرد.
یک شهروند از اصفهان گفت همسرش مشکل پلاکت دارد و داروی تزریقی «اِنپلیت» را پیدا نمیکند.
به گفته او، داروخانهها از «کسری کشوری» این دارو خبر دادهاند.
بیمار دیگری از نایاب شدن توپیرامات، داروی تجویزشده برای میگرن، خبر داد و گفت داروخانهها به او گفتهاند ممکن است این دارو تا ۱۳ آبان موجود نشود.
یک بیمار دیابتی نیز نوشت: «در تمام دنیا بیماران دیابتی از بهروزترین سنسورهای قند خون استفاده میکنند. اینجا حتی انسولین قلمی ساده هم پیدا نمیشود. دیگر روی پول بیمه هم نمیشود حساب کرد.»
پیامهای رسیده به ایراناینترنشنال در هفتههای اخیر نیز از کمبود دارو و حتی اقلام اولیه پزشکی حکایت داشتهاند.
۲۴ شهریور، کارکنان و بیماران از سهمیهبندی یا کمبود اقلامی مانند سرنگ، گاز استریل، آنژیوکت و دستکش لاتکس خبر دادند.
اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال از تشدید فشار بر خانوادههای جانباختگان اعتراضات دیماه حکایت دارد. فشارهایی که در روزهای اخیر به بازداشت دستکم سه عضو خانوادههای دادخواه، تشکیل پرونده، احضار و تهدید و محدود کردن فعالیت آنان در شبکههای اجتماعی انجامیده است.
تازهترین موارد، تشکیل پرونده برای ساناز بنیسعید، همسر محسن رشیدی خانیآبادی، و احضارهای مکرر خانواده ایمان اسدی است.
این فشارها در ادامه روندی صورت گرفت که در هفتههای اخیر، همزمان با گسترش فعالیتهای دادخواهانه خانوادهها، از جمله پویش «یک شمع، یک نام، یک یاد»، شدت گرفت.
ایراناینترنشنال اول مهر گزارش داده بود نیروهای امنیتی شماری از خانوادهها را برای حذف مطالب احضار و تهدید کرده و برخی صفحات اینستاگرام و سیمکارتهای آنان را نیز محدود یا مسدود کردهاند.
بر اساس اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال، برای ساناز بنیسعید، همسر رشیدی خانیآبادی، از جانباختگان اعتراضات دیماه در اصفهان، با اتهام «بلاگری سیاسی»، پرونده تشکیل و صفحه اینستاگرام او نیز مسدود شده است.
رشیدی خانیآبادی، ۴۲ ساله، متولد اصفهان و اصالتا بختیاری بود که ۱۹ دیماه ۱۴۰۴ در بهارستان اصفهان کشته شد.
بنیسعید پس از کشته شدن همسرش بارها با انتشار مطالبی بر ادامه دادخواهی و زنده نگه داشتن یاد او تاکید کرد.
او در یکی از نوشتههایش خطاب به همسرش نوشت: «آنها پیکرت را با گلوله از میان ما گرفتند، اما نتوانستند نامت را از یادها ببرند.»
پیشتر نیز فعالیت خانوادههای دادخواه در شبکههای اجتماعی با برخوردهای امنیتی مواجه شده بود.
ایراناینترنشنال ۱۴ مرداد گزارش داد سمانه عصاران، مادر کیاوش میرقاسمی، و خواهر مجتبی کری در گرگان، بازداشت شدند.
دلیل بازداشت عصاران، انتشار استوریهای اعتراضی در اینستاگرام عنوان شد.
خانواده ایمان اسدی در پی ادامه فعالیتهای دادخواهانه با فشارهای امنیتی روبهرو شدهاند.
بر اساس اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال، اعضای خانواده اسدی چندین بار احضار شدهاند و به آنان هشدار داده شده در شبکههای اجتماعی در ارتباط با ایمان یا روند دادخواهی، فعالیت نکنند.
ایمان اسدی، متولد ۲۳ اسفند ۱۳۷۳ در اراک و ساکن تهرانپارس، ۱۸ دیماه ۱۴۰۴ در جریان اعتراضات بر اثر اصابت گلوله جنگی به قلبش کشته شد.
این فشارها پیشتر در ارتباط با پویش «یک شمع، یک نام، یک یاد» نیز گزارش شده بود.
۳۰ شهریور، پس از روشن کردن شمع بر مزار علی کرابی در سبزوار، سنگ مزار او تخریب و شماری از اعضای خانوادهاش به نهادهای امنیتی احضار شدند.
سه بازداشت در دو روز
همزمان با احضارها و محدودیتهای مجازی، سه عضو خانوادههای جانباختگان طی دو روز بازداشت شدند.
یک منبع مطلع به ایراناینترنشنال گفت مونا محمودیان، همسر ابراهیم مصطفیپور، از جانباختگان اعتراضات ۱۸ دیماه در بابل، هفتم مهر مقابل محل کارش بازداشت شد.
همان روز، امیر فرنیا، پسر ۲۳ ساله مجید فرنیا، یکی دیگر از جانباختگان، در محل کارش در کلاردشت بازداشت شد.
هشتم مهرماه نیز زهرا فداکار، همسر وحید فیروزی و مادر دو دختر خردسال، پس از مراجعه به پلیس فتا در نسیمشهر تهران بازداشت شد.
پلیس فتا در پیامکی از او خواسته بود ساعت ۸:۳۰ صبح هشتم مهر برای «انجام امور اداری» مرتبط با یک پرونده مراجعه کند.
او پس از مراجعه بازداشت و به مکانی نامعلوم منتقل شد.
پیوند خانوادهها محکمتر شده است
همزمان، خانوادههای سیاوش محمودی، احمد خسروانی، عسل منصوری، پرنیان دبیری، سعید زینالزاده، حسین فرهی و امیرعلی قنبرزاده، در پیامی مشترک تاکید کردند فشارها ارتباط میان خانوادههای دادخواه را «از بین نبرده» است.
این خانوادهها نوشتند: «آنها فکر کردند اگر عزیزانمان را از ما بگیرند، میتوانند ما را از هم جدا کنند، اما پیوند خانوادهها محکمتر شد. گاهی سکوت چند خانواده که کنار هم ایستادهاند، از هزار شعار رساتر است. ما فراموش نکردهایم. نامها را به یاد داریم.»