حوثیهای یمن: نفتکش عربستان سعودی در دریای سرخ را هدف قرار دادیم
حوثیهای یمن، گروه شبهنظامی مورد حمایت جمهوری اسلامی، در بیانیهای اعلام کرد یک نفتکش عربستان سعودی با نام «وفا» را در شمال دریای سرخ، در منطقه «ینبع» هدف قرار داده است.
در این بیانیه آمده است در این عملیات از چند موشک بالستیک استفاده شده که «به دقت به هدف اصابت کرده» است. در این بیانیه آمده است این عملیات در چارچوب معادله «محاصره در برابر محاصره» انجام شده است.
یحیی سریع، سخنگوی نظامی حوثیها، زمان دقیق این حمله را اعلام نکرد. همچنین تاکنون نهادهای ناظر بر امنیت دریانوردی گزارشی درباره آسیب دیدن این نفتکش منتشر نکردهاند.
این گروه شبهنظامی سهشنبه ۱۳ مرداد نیز اعلام کرد با یک پهپاد، «هدفی حساس» را در فرودگاه نجران عربستان هدف قرار دادند. با این حال، تاکنون گزارش مستقلی درباره صحت این اظهارات یا اصابت پهپاد منتشر نشده است.
همچنین سخنگوی حوثیها اعلام کرد که از زمان آغاز ممنوعیت دریایی، در مجموع ۲۹ نفتکش عربستان سعودی در دریای سرخ و دریای عرب وادار به عقبنشینی و بازگشت شدند و شمار نفتکشهای این کشور که هدف حمله قرار گرفتهاند، به ۸ فروند رسیده است.
هرانا گزارش داد روشنی به قتل یکی از ماموران نیروی انتظامی متهم شده است. او پس از بازداشت، مدتی برای بازجویی به تهران منتقل شد و سپس به ایلام بازگردانده شد. روشنی اکنون در زندان ایلام نگهداری میشود.
یک منبع آگاه به هرانا گفت او هنگام انتقال و بازجویی، بهشدت مورد ضربوشتم قرار گرفته است.
حکم اعدام روشنی حدود یک ماه پیش به او ابلاغ شد و خانوادهاش با پیگیری از طریق وکیل او، به این حکم اعتراض کردهاند.
افزایش صدور، تایید و اجرای احکام اعدام در ماههای اخیر، اعتراض گسترده نهادهای حقوقبشری، خانوادههای دادخواه، زندانیان و شماری از تشکلهای مدنی و صنفی را برانگیخته است.
در تازهترین واکنش، کانون نویسندگان ایران اعلام کرد اعدام زندانیان سیاسی در ماههای اخیر «یکی از هولناکترین شیوههای سرکوب معترضان» است و آن را «فرمان قتلی» خواند که پس از بازداشتهای گسترده، ناپدیدسازی، شکنجه و اعترافات اجباری، اکنون به مرحله اجرا رسیده است.
بازداشت دوباره و روایت شکنجه
سازمان حقوق بشر ایران گزارش داد روشنی اول بهمن ۱۴۰۴ در خانهاش بازداشت و به تهران منتقل شد. او اواخر اردیبهشت با سپردن وثیقه آزاد شد، اما حدود دو هفته بعد بار دیگر بازداشت شد و خانوادهاش از آن زمان تاکنون از وضعیت او بیخبرند.
یکی از افرادی که روشنی را پس از بازگشت از تهران دیده بود، به این سازمان گفت آثار شوک الکتریکی و ضربات شلاق در سراسر بدن او مشهود بود. به گفته این شاهد، روشنی با وجود تحمل شکنجه حاضر به اعتراف نشده بود.
در سالهای اخیر، گزارشهای متعددی درباره اخذ اعترافات اجباری، شکنجه و بدرفتاری با بازداشتشدگان در بازداشتگاهها و زندانهای جمهوری اسلامی منتشر شده است.
یک منبع آگاه دیگر گفت خانواده روشنی حدود یک ماه پیش از صدور حکم اعدام مطلع شدند و به آنها گفته شد او به اتهام قتل احسان آقاجانی، از نیروهای انتظامی استان ایلام، محکوم شده است.
خبرگزاری دولتی ایرنا دیماه ۱۴۰۴ گزارش داد آقاجانی در جریان اعتراضات ۱۶ دیماه در شهرستان ملکشاهی کشته شد.
در یک سال گذشته، بهویژه پس از اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ و جنگهای ۱۲ و ۴۰ روزه، صدور، تایید و اجرای احکام اعدام زندانیان سیاسی در ایران بهشکل چشمگیری افزایش یافته است.
دستگاه قضایی جمهوری اسلامی از ابتدای سال جاری تاکنون بیش از ۵۰ زندانی سیاسی را اعدام کرده و صدها تن دیگر را به اعدام، حبسهای طولانیمدت و مصادره اموال محکوم کرده است.
امید بهزاد و پوریا صفوت، آروین خیرخواه، ابوالفضل سپاهیبادجانی و امیرحسین صفری حسینآبادی و عرفان اسفندیاری و گلمحمد محمدی از جمله زندانیان سیاسیاند که در هفتههای اخیر اعدام شدهاند.
ترامپ در مصاحبهای با شبکه فاکسنیوز که صبح چهارشنبه ۱۴ مرداد به وقت ایران پخش شد، گفت: «تنگه هرمز خیلی زود باز خواهد شد؛ در غیر این صورت، آنها ضربه بسیار سختی خواهند خورد و بعد تنگه باز خواهد شد. آنها این را میدانند و درک میکنند.»
همزمان اکسیوس گزارش داد «آمریکا، ایران و عمان» به دستیابی به یک توافق موقت برای بازگشایی تنگه هرمز نزدیک شدهاند و واشینگتن در تلاش است این توافق چهارشنبه ۱۴ مرداد اعلام شود.
به نوشته اکسیوس، مجتبی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، ۱۳ مرداد تایید این توافق را تکمیل کرده است.
اکسیوس به نقل از منابع خود نوشت عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، در تعطیلات آخر هفته با این طرح موافقت کرده است.
با این حال مقامهای جمهوری اسلامی گفتوگو با آمریکا را رد کرده و مذاکرات جاری را میان «دو کشور همجوار» دانستهاند.
مذاکرات اصلی درباره سلاح هستهای
ترامپ جلوگیری از دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای را اصلیترین محور مذاکرات خواند و افزود: «من چارهای ندارم. آنها نمیتوانند سلاح هستهای داشته باشند. مساله بسیار ساده است.»
به گفته رییسجمهوری آمریکا، جمهوری اسلامی اکنون نیز قادر به دستیابی به سلاح هستهای نیست، اما این محدودیت قرار است در قالب یک توافق رسمی تثبیت شود.
او روند مذاکرات را «بسیار خوب» توصیف کرد و گفت مقامهای تهران خواهان توافقاند، هرچند در اظهارات علنی خود انجام گفتوگو با آمریکا را انکار میکنند: «به شما میگویند گفتوگوهای فوقالعادهای داریم، اما بعد کسی از ایران ظاهر میشود و میگوید ما دیداری نداشتهایم.»
ترامپ با اشاره به انکار گفتوگوهای هستهای از سوی مقامهای جمهوری اسلامی افزود: «پس درباره چه چیزی صحبت کردیم؟ آنجا نشستهایم و دست روی دست گذاشتهایم؟»
رییسجمهوری آمریکا همچنین گفت آنچه تهران علنا اعلام میکند اهمیتی ندارد و «تنها چیزی که اهمیت دارد، عمل است».
او افزود: «آنها خواهان توافقاند. خواهیم دید چه اتفاقی میافتد. اگر توافق نکنند، اوضاع برایشان بسیار بد خواهد شد.»
از سوی دیگر، شبکه خبری اماس ناو خبر داد آمریکا و اروپا فشار زیادی به عمان وارد میکنند تا شرطهای جمهوری اسلامی برای حصول یک توافق موقت با هدف بازگشایی تنگه هرمز را بپذیرد.
بر اساس این طرح، مسیر ورودی به تنگه هرمز و بخشی از مسیر خروجی در آبهای سرزمینی ایران و تحت کنترل جمهوری اسلامی خواهد بود.
ضربه اصلی هنوز در راه است
ترامپ همچنین گفت آمریکا در آستانه انجام حملهای گسترده علیه جمهوری اسلامی بود که به گفته او، میتوانست «بزرگترین حمله از زمان جنگ جهانی دوم» باشد، اما مقامهای تهران برای جلوگیری از آن خواستار مذاکره شدند: «آنها با من تماس گرفتند و بسیار مودبانه گفتند: لطفا، میتوانیم گفتوگو کنیم؟»
او افزود که با این درخواست موافقت کرده و پاسخ داده است: «بالاخره بیایید این موضوع را حلوفصل کنیم.»
رییسجمهوری آمریکا با اشاره به حملات پیشین به اهداف نظامی جمهوری اسلامی در ایران گفت: «ضربه بسیار بسیار سختی به آنها زدیم، اما ضربه اصلی هنوز در راه است.»
او در عین حال ابراز امیدواری کرد که واشینگتن ناچار به اجرای چنین حملهای نشود.
همزمان، پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، گزارش سیانان درباره مصرف نزدیک به ۸۰ درصد از ذخایر پیش از جنگ موشکهای رهگیر تاد را رد کرد، اما آماری جایگزین ارائه نداد.
این در حالی است که خبرگزاری رویترز نیز ۱۳ مرداد به نقل از سه منبع گزارش داد آمریکا در جنگ ایران تقریبا تمام موشکهای دوربرد دقیق خود را به کار برده است.
سیانان همچنین گزارش داده بود ارتش آمریکا از آغاز جنگ با جمهوری اسلامی حدود نیمی از موشکهای رهگیر پاتریوت خود را مصرف کرده و فرماندهان ارشد درباره کاهش ذخایر مهمات پنتاگون هشدار دادهاند.
ترامپ در ادامه مصاحبه با فاکسنیوز گفت دولتهای پیشین آمریکا و دیگر کشورها باید طی ۵۰ سال گذشته مساله برنامه هستهای ایران را حل میکردند.
او افزود: «من کاری را انجام دادم که ناگزیر به انجامش بودم، زیرا اگر آنها سلاح هستهای داشتند، سراسر جهان جای متفاوتی میشد.»
ترامپ همچنین باراک اوباما، رییسجمهوری پیشین آمریکا، را متهم کرد که کوشیده با پرداخت پول، جمهوری اسلامی را به توافق ترغیب کند.
این قطعه که ابعادی در حد یک اتوبوس مدرسه و حدود چهار تن وزن دارد، دیماه ۱۴۰۳ در ماموریت پرتاب فرودگر ماه شرکت فایرفلای اروسپیس به کار گرفته شد. شرکتی که نخستین فرود کاملا موفق یک فضاپیمای تجاری روی ماه را در کارنامه دارد.
اسپیسایکس، شرکت فضایی ایلان ماسک، اعلام کرد این برخورد عمدی نیست و انتظار میرود قطعه موشک به دهانه اینشتین در لبه غربی ماه اصابت کند؛ منطقهای که مشاهده آن از زمین معمولا دشوار است.
کارشناسان پیش از این گفتند که این برخورد ابری از غبار ماه ایجاد میکند که احتمالا در نور خورشید قابل مشاهده خواهد بود، اما دیدن آن با چشم غیرمسلح از زمین بسیار دشوار است.
تغییر مسیر بر اثر گرانش و فعالیت خورشیدی
بخشهای جداشونده موشک معمولا پس از رساندن محموله به مدار، به جو زمین بازمیگردند و در آن میسوزند یا در اقیانوس سقوط میکنند.
ماموریت ارسال فرودگر به ماه، برخلاف پرتابهای نزدیکتر به زمین، به نیروی پیشران بیشتری نیاز داشت. به همین دلیل، بخش دوم موشک در فضا باقی ماند و در میان هزاران قطعه زباله فضایی سرگردان شد؛ زبالههایی که ماهوارههای فعال باید از آنها دوری کنند.
ستارهشناسان اوایل سال جاری میلادی دریافتند این قطعه که سوخت باقیماندهاش را تخلیه کرده و دیگر قابل کنترل نبود، در مسیری مداری قرار گرفت که به برخورد با ماه منتهی میشود.
جولیانا شایمن، مدیر برنامههای علمی ناسا و برنامه دراگون در اسپیسایکس، گفت ترکیبی از فعالیت خورشیدی و نیروهای گرانشی این قطعه را در مسیر برخورد با ماه قرار داد.
بیل گری، سازنده یک نرمافزار نجومی پرکاربرد، گفت این برخورد ممکن است از نظر علمی اهمیت داشته باشد و اطلاعاتی به دانش موجود بیفزاید، اما خطری برای کسی ایجاد نمیکند.
او افزود این رویداد بیدقتی در نحوه جمعآوری و دفع تجهیزات باقیمانده در فضا را برجسته میکند.
سابقه برخورد با ماه
برخورد زبالههای فضایی با ماه نادر است. اسفند ۱۴۰۰ نیز یکی از بخشهای جداشونده یک موشک چینی پس از پایان ماموریتی آزمایشی در ماه، با سطح آن برخورد کرد.
ناسا در سال ۲۰۰۹ عمدا بخشی از یک موشک را به سطح ماه کوبید تا تودهای از غبار و مواد سطح ماه را که بر اثر برخورد به هوا برخاست، بررسی کند.
این سازمان در دهه ۱۹۷۰ نیز چند بخش جداشونده موشک ساترن پنج را عمدا به سطح ماه کوبید تا اثرات لرزهای این برخوردها را بررسی کند.
در سالهای اخیر چند فرودگر نیز هنگام فرود روی ماه سقوط کردهاند؛ از جمله لونا-۲۵ روسیه در سال ۲۰۲۳ و چاندرایان-۲ هند و برشیت اسرائیل در سال ۲۰۱۹.
به گفته شایمن، ناسا و اسپیسایکس در حال بررسی راههایی برای جلوگیری از تکرار چنین برخوردهایی هستند.
ناسا قصد دارد در قالب برنامه آرتمیس از اواخر این دهه، پایگاهی روی ماه بسازد و ماموریتهای منظم فضانوردان به سطح آن انجام شود.
