نتانیاهو: با توافق یا بدون توافق، مانع دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای میشویم


بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، چهارشنبه در مراسمی گفت اسرائیل، چه توافقی میان آمریکا و جمهوری اسلامی حاصل شود و چه نشود، به مقابله با برنامه هستهای جمهوری اسلامی ادامه خواهد داد و هر اقدامی را که برای تامین امنیت و آینده خود لازم بداند، انجام میدهد. او افزود موجودیت اسرائیل «قابل مذاکره نیست».
نتانیاهو همچنین دونالد ترامپ را «بزرگترین دوست اسرائیل» در کاخ سفید خواند و از همکاری مشترک آمریکا و اسرائیل در مقابله با برنامه هستهای جمهوری اسلامی قدردانی کرد.
او تاکید کرد اسرائیل همچنان مصمم است مانع دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای شود.






اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، چهارشنبه ۱۴ مرداد گفت بستهشدن تنگه هرمز ناشی از تجاوز نظامی آمریکا و اسرائیل و پیامدهای امنیتی آن برای کل منطقه بود و تفاهم ایران- عمان به تنهایی نمیتواند به معنای امن شدن تنگه برای کشتیهای عبوری باشد.
بقایی چهارشنبه ۱۴ مرداد به خبرنگاران گفت عوامل ناامنکننده تنگه هرمز از سوی آمریکا، بهویژه محاصره دریایی و دیگر تهدیدها علیه ایران و منافع آن همچنان وجود دارد.
او در عین حال مذاکرات با عمان را «حرفهای» و «روبه جلو» خواند و افزود: بیانیه مشترک ایران و عمان در مرحله تدوین نهایی است.
سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی گفت: «گفتوگوهای ایران و عمان بهعنوان دو دولت ساحلی تنگه هرمز، با هدف تعیین یک مسیر تردد ایمن برای کشتیرانی تجاری در این تنگه در دو ماه اخیر در جریان بوده و ابعاد مختلف فنی، حقوقی، امنیتی و زیستمحیطی آن در مراجع ذیصلاح کشورمان مورد بررسی قرار گرفته است.»
بقایی افزود: مختصات جغرافیایی مسیر مد نظر طرفین، مورد تفاهم قرار گرفته و چنانچه برخی طرفهای ثالث در این زمینه کارشکنی نکنند، بیانیه مشترک دو کشور مشتمل بر ملاحظات و نکات عمده مورد توافق نیز در مرحله بررسی و تدوین نهایی است.
بقائی درباره احتمال سفر محمدباقر قالیباف یا عباس عراقچی به پاکستان یا قطر نیز گفت برنامهای برای چنین سفرهایی وجود ندارد، اما جمهوری اسلامی با پاکستان و قطر که در تلاش برای کاهش تنشها هستند، در تماس و رایزنی است.
پیشتر و در پی دعوت پاکستان از عباس عراقچی، گزارشهایی درباره احتمال سفر وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی به اسلامآباد در روز جمعه ۱۶ مرداد منتشر شده بود.
خبرگزاری آسوشیتدپرس نیز بهنقل از دو مقام آگاه منطقهای گزارش داد مذاکرهکنندگان ایران و عمان پیشنویس توافق بازگشایی تنگه هرمز را نهایی کردهاند و اکنون تنها در انتظار تایید نهایی مجتبی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، هستند.
این دو مقام که به دلیل حساسیت موضوع نخواستند نامشان فاش شود، چهارشنبه ۱۴ مرداد گفتند این توافق یک راهحل موقت برای اختلاف میان جمهوری اسلامی و آمریکا درباره عبور کشتیها از تنگه هرمز است.
آسوشیتدپرس در حالی از انتظار برای تایید پیشنویس توافق از سوی مجتبی خامنهای خبر داده که وبسایت اکسیوس، بامداد چهارشنبه به وقت تهران گزارش داده بود رهبر جمهوری اسلامی این توافق را تایید کرده است.
دو منبع منطقهای به اکسیوس گفتند عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، در تعطیلات آخر هفته (شنبه و یکشنبه، ۱۰ و ۱۱ مرداد) با این توافق موافقت کرد . فرآیند تایید مجتبی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی نیز روز سهشنبه تکمیل شد.
بهنوشته اکسیوس آمریکا، جمهوری اسلامی و عمان به دستیابی به یک توافق موقت برای بازگشایی تنگه هرمز نزدیک شدهاند و واشینگتن در تلاش است این توافق چهارشنبه ۱۴ مرداد اعلام شود.
آسوشیتدپرس نیز گزارش داد این توافق به تفاهمی که واشینگتن و تهران در ماه ژوئن برای پایان دادن به جنگ و بازگشایی تنگه هرمز به دست آورده بودند، مرتبط است؛ تفاهمی که در نهایت شکست خورد.
دو مقام منطقهای به این خبرگزاری گفتند اجرای این توافق میتواند زمینه را برای ازسرگیری مذاکرات میان تهران و واشینگتن درباره توافق نهایی بر سر برنامه هستهای ایران فراهم کند.
جزییات توافق
این دو مقام پیشتر گفته بودند که بر اساس توافق احتمالی، کشتیها از مسیر تحت کنترل ایران وارد خلیج فارس خواهند شد و از مسیر تحت کنترل عمان از آن خارج میشوند.
همچنین برای تامین امنیت کشتیرانی و حفاظت از محیط زیست دریایی، هزینه خدمات از کشتیها دریافت خواهد شد.
براساس گزارشهای رسانهای، توافق در دست بررسی شامل ایجاد یک سازوکار موقت ۶۰ روزه میان عمان و جمهوری اسلامی در تنگه هرمز است و امکان تمدید آن نیز وجود دارد.
یک مقام ارشد جمهوری اسلامی که نامش اعلام نشده نیز به الجزیره گفت برای دستیابی به توافق، تنها یک یا دو مسئله حلنشده باقی مانده که امکان حل آنها وجود دارد. هرگونه بسته ماندن یا بازگشایی تنگه هرمز به اقداماتی که واشینگتن اتخاذ کند، بستگی دارد.
گزارشها درباره افزایش احتمال دستیابی به یک توافق در حالی منتشر میشوند که مقامهای جمهوری اسلامی هرگونه گفتوگو با آمریکا را رد و تاکید کردهاند مذاکرات جاری میان «دو کشور همجوار» ایران و عمان پیش میرود.
مقامات جمهوری اسلامی در عین حال تاکید کردهاند که دستیابی به توافقی با عمان درباره کنترل تردد شناورها در تنگه هرمز ضرورتا به معنای باز شدن این آبراهه حیاتی نیست.
تهران و مسقط تاکنون بهطور رسمی درباره این گزارشها اظهار نظر نکردهاند.
دولت ترامپ پیشتر هرگونه توافقی را که کنترل تنگه هرمز را به ایران واگذار کند رد کرده بود. پیش از آغاز جنگ، این تنگه یک آبراه بینالمللی آزاد محسوب میشد، اما اکنون تردد در آن به حداقل رسیده است.
ترامپ همچنین بار دیگر مخالفت خود را با دریافت عوارض از کشتیها تکرار کرد و گفت: «اجازه نمیدهم آنها پول بگیرند. اگر قرار باشد کسی پول بگیرد، خود ما میگیریم.»
دونالد ترامپ شامگاه سهشنبه در لسآنجلس به خبرنگاران گفت پیشرفت زیادی در مذاکرات به دست آمده و ممکن است توافق چهارشنبه یا پنجشنبه نهایی و اعلام شود.
در پی این اظهارات، قیمت نفت در ابتدا بهدلیل امید به ازسرگیری عبور و مرور کشتیها کاهش یافت، اما سپس اندکی افزایش پیدا کرد. قیمت نفت برنت، شاخص جهانی نفت، روز چهارشنبه در حدود ۸۰ دلار برای هر بشکه بود؛ رقمی که همچنان بسیار پایینتر از اوج قیمتها در زمان شدت گرفتن جنگ است.
حملات به کشتیها همچنان ادامه دارد
با وجود افزایش امیدها به توافق، حملات علیه کشتیها در منطقه همچنان ادامه دارد.
حوثیهای تحت حمایت جمهوری اسلامی چهارشنبه مدعی شدند که با موشکهای بالستیک به نفتکش سعودی الوفا (Wafa) در دریای سرخ حمله کردهاند.
یحیی سریع، سخنگوی نظامی حوثیها، در بیانیهای از پیش ضبطشده گفت این نفتکش در نزدیکی بندر ینبع عربستان هدف قرار گرفته است، اما هیچ مدرکی برای این ادعا ارائه نکرد.
مقامهای سعودی نیز تاکنون واکنشی در این زمینه نشان ندادهاند.
این حمله بخشی از تشدید تنش اخیر میان حوثیها و عربستان است؛ تنشی که خطر شعلهور شدن دوباره جنگ داخلی یمن را افزایش داده است.
حوثیها اعلام کردهاند که تنگه بابالمندب را به روی کشتیهای مرتبط با عربستان میبندند؛ اقدامی که فشار بیشتری بر کشتیرانی بینالمللی وارد کرده، زیرا دریای سرخ در طول جنگ به مسیر جایگزین مهمی برای صادرات نفت عربستان تبدیل شده بود.
در حادثهای دیگر، روز سهشنبه یک کشتی تجاری با پرچم هند پس از برخورد یک قایق مملو از مواد منفجره در دریای سرخ، در سواحل یمن غرق شد.
گارد ساحلی یمن خدمه این کشتی، شامل ۱۳ شهروند هندی و یک شهروند یمنی را نجات داد. تاکنون هیچ گروهی مسئولیت این حمله را بر عهده نگرفته است.
همچنین، مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا (UKMTO) اعلام کرد یک کشتی باری حدود ۳۷ کیلومتری شمالشرق بندر خصب عمان در تنگه هرمز، گزارش داده است که با «پرتابهای ناشناس» هدف قرار گرفته است.
آمریکا نام شرکت عراقی «فلای بغداد» و دو فروند هواپیمای آن را از فهرست تحریمهای مقابله با تروریسم خارج کرد. این شرکت که با نامهای «فلای بغداد ایرلاینز» و «عراق اکسپرس» نیز شناخته میشود، پیشتر بهدلیل ارتباط با نیروی قدس سپاه پاسداران تحریم شده بود.
بر اساس اطلاعاتی که چهارشنبه ۱۴ مرداد در وبسایت وزارت خزانهداری ایالات متحده منتشر شد، دفتر کنترل داراییهای خارجی این وزارتخانه (اوفک) سه مدخل مربوط به شرکت فلای بغداد را از فهرست تحریمها حذف کرد.
این سه مدخل به نامهای «فلای بغداد»، «فلای بغداد ایرلاینز» و «عراق اکسپرس» به یک شرکت واحد اشاره دارند.
دو فروند هواپیمای بوئینگ ۷۳۷ این شرکت با شماره ثبت YI-BAF و YI-BAN نیز از فهرست تحریمها خارج شدند.
تاکنون توضیحی از سوی مقامهای آمریکایی درباره دلایل اتخاذ این تصمیم ارائه نشده است.
وزارت خزانهداری آمریکا همچنین اعلام کرد نام بشیر عبدالکاظم علوان الشبانی، شهروند عراقی، همچنان در فهرست تحریمها باقی خواهد ماند، اما مبنای تحریم او تغییر کرده است.
او که پیشتر بهدلیل ارتباط با شرکت هواپیمایی «فلای بغداد» تحریم شده بود، اکنون بابت ارتباط با نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در فهرست تحریمها قرار دارد.
تاکنون آمریکا، کانادا، اتحادیه اروپا، استرالیا، اکوادور، کاستاریکا، اوکراین، آرژانتین، هندوراس و شماری دیگر از کشورها سپاه را سازمانی «تروریستی» اعلام کردهاند.
نام شرکت فلای بغداد در حالی از فهرست تحریمهای مرتبط با تروریسم حذف میشود که آمریکا هشتم مرداد شبکه بینالمللی پشتیبان شرکت هواپیمایی ماهانایر ایران را تحریم کرد.
بر پایه اطلاعیه وزارت خزانهداری ایالات متحده، اگرچه ماهانایر خود را یک شرکت هواپیمایی غیرنظامی معرفی میکند، اما سالها نقشی محوری در پشتیبانی از سپاه پاسداران ایفا کرده است؛ از جمله با جابهجایی اعضای نیروی قدس، تسهیل آموزشهای نظامی و حمایت از تامین و انتقال تسلیحات و سامانههای پهپادی.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، در آن زمان گفت: «افرادی که به سپاه پاسداران یا ماهانایر خدمات مالی، لجستیکی یا تجاری ارائه میکنند، در تداوم فعالیت یک سازمان تروریستی نقش دارند. وزارت خزانهداری به شناسایی این افراد، افشای فعالیتهایشان و قطع دسترسی آنها به نظام مالی آمریکا ادامه خواهد داد.»
در هفتههای اخیر و پس از فروپاشی آتشبس میان تهران و واشینگتن، ایالات متحده فشار اقتصادی بر جمهوری اسلامی را از طریق اعمال محاصره دریایی افزایش داده و همزمان، دور تازهای از تحریمها را به اجرا گذاشته است.
وزارت خزانهداری آمریکا هفتم مرداد ۱۰ شرکت و نهاد و ۸ نفتکش مرتبط با جمهوری اسلامی را در فهرست تحریمهای خود قرار داد.
آلمان در پی کشف یک پهپاد حامل مواد منفجره در نزدیکی یک هواپیمای باری اوکراینی در فرودگاه لایپزیگ/هاله، تحقیقات گستردهای را آغاز کرد. همزمان، برخورد یک هواپیمای باری دیگر با جسمی ناشناس به نگرانیها دامن زد.
دادستانهای ایالتی آلمان چهارشنبه ۱۴ مرداد اعلام کردند پس از تایید وجود ماده منفجره در پهپاد کشفشده، مسئولیت رسیدگی به این پرونده را بر عهده گرفتهاند.
به گفته دادستانی، دفتر رسیدگی به جرائم افراطگرایی و ماموران واحد مبارزه با تروریسم نیز به روند تحقیقات پیوستهاند.
بهگفته پلیس، اندکی پیش از نیمهشب و پس از مشاهده یک جسم پرنده در نزدیکی فرودگاه، هر دو باند پروازی بسته شد و چند پرواز، از جمله یک پرواز مسافربری، به فرودگاههای دیگر تغییر مسیر دادند.
نیروهای امنیتی همچنین یک ربات خنثیسازی بمب را برای بررسی شی مشکوک در نزدیکی باند جنوبی به محل اعزام کردند.
مقامهای آلمانی خبر دادند چاشنی انفجاری پهپاد با موفقیت جدا شده است. روزنامه بیلد نیز گزارش داد تصاویر اشعه ایکس وجود یک چاشنی انفجاری را تایید کرده، اما این چاشنی معیوب بوده است.
بهنوشته این روزنامه، ماده منفجره احتمالا از نوعی بوده که با کود شیمیایی و بنزین قابل ساخت است.
همزمان، یک هواپیمای باری که بهدلیل شرایط امنیتی از فرود در لایپزیگ صرفنظر کرده بود، در حین پرواز با جسمی ناشناس برخورد کرد، اما در نهایت با سلامت در فرودگاه هانوفر به زمین نشست.
گزارشها حاکی است پس از فرود، آسیب جزئی در بخش دماغه این هواپیما مشاهده شد.
فرودگاهی با اهمیت راهبردی
فرودگاه لایپزیگ/هاله در شرق آلمان یکی از مراکز مهم لجستیکی اروپا به شمار میرود.
این فرودگاه علاوه بر اینکه پایگاه اصلی فعالیت شرکت دیاچال است، از زمان آغاز تهاجم روسیه به اوکراین در سال ۲۰۲۲، به یکی از مراکز عملیاتی شرکت هواپیمایی باری آنتونوف اوکراین تبدیل شده است.
فرودگاه لایپزیگ/هاله همچنین در انتقال تجهیزات نظامی برای ارتش آلمان و متحدان ناتو نقش مهمی ایفا میکند.
شرکت دیاچال یکی از بزرگترین شرکتهای لجستیک و حملونقل جهان و از زیرمجموعههای گروه آلمانی «دویچه پست دیاچال» است.
سخنگوی پلیس اعلام کرد باند جنوبی فرودگاه تا پایان بررسیهای کارشناسان مواد منفجره بسته ماند و چندین هواپیما، از جمله یک پرواز مسافربری، در طول شب به فرودگاههای دیگر هدایت شدند.
رفتوآمد عادی هواپیماها بامداد ۱۴ مرداد از سر گرفته شد، اما تنها باند شمالی فرودگاه فعال بود و بازرسان همزمان در باند جنوبی به جمعآوری شواهد و بررسی محل حادثه ادامه دادند.
اولکسی ماکییف، سفیر اوکراین در آلمان، با اشاره به حادثه اخیر، انگشت اتهام را به سوی مسکو نشانه رفت و گفت: «اگر روسیه نباشد، پس چه کسی میتواند باشد؟»
روسیه اسفند ۱۴۰۰ کارزار نظامی خود را علیه اوکراین کلید زد و از آن زمان، درگیریهای مرگبار میان دو کشور ادامه داشته است.
نگرانی از تکرار اقدامات خرابکارانه
حادثه اخیر در شرایطی رخ داد که فرودگاههای آلمان در ماههای گذشته پس از مشاهده مکرر پهپادهای ناشناس بر فراز مراکز حساس، از جمله فرودگاهها، پایگاههای نظامی، تاسیسات انرژی و شرکتهای لجستیکی، در وضعیت آمادهباش قرار دارند.
پلیس فدرال آلمان پیشتر اعلام کرده بود احتمال دارد بخشی از این پروازهای غیرمجاز از سوی عوامل وابسته به روسیه سازماندهی شده باشد.
در عین حال، مقامهای وزارت کشور آلمان تاکید کردند تاکنون هیچ مدرکی دال بر ارتباط میان حادثه اخیر و اقدامات خرابکارانه سالهای گذشته به دست نیامده است.
نهادهای امنیتی اروپا در حال بررسی مجموعهای از حوادث مربوط به سال ۲۰۲۴ هستند که در آن چند وسیله آتشزا در بستههای پستی پنهان شده بود و آتشسوزیهایی ایجاد کرد؛ رخدادهایی که به نگرانیها درباره خرابکاری علیه شرکتهای حملونقل هوایی بار دامن زد.
برخی از این وسایل در یک انبار شرکت دیاچال در لایپزیگ و همچنین در محمولههای باری در حال انتقال در نقاط مختلف اروپا کشف شده بودند.
در ژوئیه ۲۰۲۴، یک بسته پستی پیش از بارگیری در هواپیمای باری دیاچال در فرودگاه لایپزیگ روی زمین آتش گرفت؛ حادثهای که نهادهای امنیتی آن را بهعنوان بخشی از یک طرح احتمالی خرابکاری مرتبط با مسکو بررسی کردند.
سال گذشته نیز یک شهروند چینی به اتهام انتقال اطلاعات مربوط به برنامه پروازها و جابهجایی محمولهها در فرودگاه لایپزیگ/هاله به فردی که برای پکن جاسوسی میکرد، محکوم شد.
روسیه هرگونه نقش در حوادث سال ۲۰۲۴ و فعالیتهای غیرمجاز پهپادی را رد کرده است.
مصطفی محمدپور، رییس اداره بهزیستی شهرستان کاشمر، هشدار داد که دانشآموزان مدارس بهطور فزایندهای به ناس، نوعی تنباکوی بدون دود و ارزانقیمت که در فاصلهای اندک از مدارس بهراحتی فروخته میشود، وابسته میشوند.
همزمان، کاربران شبکههای اجتماعی نیز این پرسش را مطرح کردند که چرا محصولی با چنین قدرت اعتیادآوری، آشکارا در دسترس کودکان قرار دارد.
او سهشنبه ۱۳ مرداد گفت مصرف ناس در میان دانشآموزان، بهویژه در مقطع متوسطه، بهشکل محسوسی افزایش یافته است و در برخی موارد حتی دانشآموزان سالهای پایانی دبستان نیز به مصرف آن روی آوردهاند.
او گفت: «آنچه امروز در میان دانشآموزان رایج شده و زمینهساز گرایش به مواد مخدر است، از مصرف ناس آغاز میشود. متاسفانه کودکان بهراحتی به آن دسترسی دارند، زیرا فروش آن جرم محسوب نمیشود و در رده مواد مخدر قرار نگرفته است.»
ناس که در بسیاری از کشورهای منطقه با نام نسوار (Naswar) نیز شناخته میشود، ترکیبی مرطوب و سبزرنگ از تنباکو است که زیر لب یا زیر زبان قرار داده میشود. این ماده قرنهاست در شرق ایران، افغانستان و کشورهای آسیای مرکزی مصرف میشود و از آنجا که دود تولید نمیکند، دانشآموزان میتوانند بدون جلب توجه حتی در کلاس درس نیز از آن استفاده کنند.
«چرا جلو فروش آن را نمیگیرند؟»
هشدار این مقام بهزیستی با موجی از واکنش کاربران در فضای مجازی روبهرو شد؛ بسیاری از آنان این پرسش را مطرح کردند که چرا با وجود سالها هشدار درباره خطرات ناس، فروش آن همچنان آزاد است.
یکی از کاربران نوشت: «چرا جلو توزیع آن را نمیگیرند؟»
کاربر دیگری معتقد است راهحل، تنها ممنوعیت نیست، بلکه باید امکانات جایگزین برای نوجوانان فراهم شود: «شهرداریها باید در هر منطقه دستکم سه مجموعه ورزشی رایگان برای دانشآموزان بسازند. امکانات مدارس هم باید تقویت شود تا دانشآموزان سرگرم باشند و به سمت ناس نروند.»
برخی دیگر نیز بیتفاوتی مسئولان را هدف انتقاد قرار دادند.
یکی از کاربران نوشت: «اصلا برایشان مهم است که چه بر سر جوانها میآید؟»
برخی نیز موضوع را به مسائل سیاسی گره زدند. یکی از کاربران شبکه ایکس نوشت که حکومت اجازه میدهد اعتیاد در میان نسل جوان گسترش پیدا کند تا فعالیت سیاسی آنان کاهش یابد. او همچنین نوشت ناس «بهسرعت اعتیاد ایجاد میکند»، «باعث سرطان دهان میشود» و «به دندانها آسیب میزند» و ادعا کرد که محصولات عرضهشده در ایران حاوی آرسنیک هستند؛ ایراناینترنشنال نتوانسته است بهطور مستقل این موضوع را تایید کند.
در دسترس هر کودک
به گفته محمدپور، چون ناس در دسته مواد مخدر غیرقانونی قرار ندارد، بهراحتی در مغازههای کوچک عرضه میشود و دانشآموزان بدون دشواری آن را تهیه میکنند.
او گفت مصرف این ماده بیش از همه در استان خراسان رضوی رواج دارد، اما دیگر محدود به این منطقه نیست و اکنون در بسیاری از نقاط کشور بهآسانی قابل تهیه است.
تهران نیز از این وضعیت مستثنی نیست. رسانههای ایران گزارش دادهاند که فروشندگان در محدوده بازار مولوی تهران، ناس را بهصورت آشکار و در بستهبندیها و برندهای مختلف عرضه میکنند.
بازار مولوی بهدلیل قیمت پایینتر و تنوع بیشتر، خریداران زیادی را جذب میکند، هرچند ناس در بسیاری از عطاریهای شهر نیز فروخته میشود.
برای کودکان، جذابیت این محصول روشن است: قیمت پایین، پنهان کردن آسان و دسترسی گسترده.
فراتر از یک عادت مصرف تنباکو
پزشکان هشدار میدهند که خطرات ناس تنها به وابستگی به نیکوتین محدود نمیشود.
مطالعات علمی مصرف ناس را با افزایش خطر سرطان دهان، سرطان مری، سرطان لوزالمعده (پانکراس) و همچنین بیماریهای قلبیوعروقی مرتبط دانستهاند.
کارشناسان سلامت همچنین این تصور رایج را که تنباکوی بدون دود جایگزینی کمخطر برای سیگار است، رد میکنند و تاکید دارند که هیچ محصول دخانی بدون خطر نیست.
بهگفته متخصصان، مصرف ناس در سنین پایین خطر دیگری نیز به همراه دارد: قرار گرفتن زودهنگام مغز در معرض نیکوتین میتواند احتمال وابستگی به انواع دیگر مواد اعتیادآور را در سالهای بعد افزایش دهد؛ همان موضوعی که محمدپور از آن بهعنوان نقش ناس در تبدیل شدن به «دروازه ورود» به اعتیاد یاد کرده است.
تصویری از تغییر الگوی اعتیاد در ایران
این هشدار در شرایطی مطرح میشود که الگوی مصرف مواد مخدر در ایران نیز در حال تغییر است.
بر اساس گزارشی که سال گذشته روزنامه شرق منتشر کرد، بیش از ۴ میلیون و ۴۰۰ هزار نفر در ایران بهطور دائم یا گهگاه مواد مخدر مصرف میکنند و با احتساب اعضای خانواده آنان، حدود ۱۵ میلیون نفر بهطور مستقیم یا غیرمستقیم با پیامدهای اعتیاد درگیر هستند.
مقامهای رسمی و کارشناسان حوزه سلامت همچنین از افزایش مصرف مواد مخدر صنعتی، کاهش سن شروع مصرف و افزایش شمار زنان و نوجوانان مصرفکننده خبر دادهاند؛ تحولاتی که نشان میدهد اعتیاد در ایران به سمت سنین پایینتر در حال گسترش است.
در این چارچوب، کودکانی که بستههای سبزرنگ ناس را در جیب خود حمل میکنند، نه یک استثنا، بلکه نشانهای از روند گستردهتر و نگرانکننده کاهش سن گرایش به اعتیاد در ایران به شمار میروند.
همزمان با ادامه موج گرمای شدید در اروپا، کشورهای مختلف این قاره با چالشهای گستردهای از جمله افت بیسابقه سطح آب رودخانهها، اختلال در حملونقل و تولید برق، خسارت به بخش کشاورزی و گسترش آتشسوزیهای جنگلی روبهرو شدهاند.
بهگزارش خبرگزاری رویترز، سطح آب رودخانه راین در آلمان سهشنبه ۱۳ مرداد به پایینترین میزان خود رسید.
اداره کشتیرانی داخلی آلمان چهارشنبه ۱۴ مرداد اعلام کرد در پی این وضعیت، بخشی از خدمات حملونقل بار متوقف شده، اما سایر شناورها همچنان با ظرفیت بسیار محدود به فعالیت ادامه میدهند.
بر اساس این گزارش، عمق قابل کشتیرانی در گذرگاه مهم کائوب، در نزدیکی شهر کوبلنتس، به ۲۳ سانتیمتر کاهش یافته؛ رقمی که از رکورد ۲۵ سانتیمتری ثبتشده در سال ۲۰۱۸ نیز کمتر است.
این شاخص نشان میدهد که با وجود عمق کلی حدود یک متر و ۲۳ سانتیمتری آب، تنها ۲۳ سانتیمتر آن برای عبور شناورها قابل استفاده است.
افت سطح آب بهدلیل موج گرما باعث شده بسیاری از کشتیهای باری تنها با حدود ۲۰ درصد ظرفیت خود حرکت کنند.
در نتیجه، محمولهها میان چند شناور نیمهپر تقسیم میشوند؛ موضوعی که هزینه حملونقل را برای صنایع بهطور قابل توجهی افزایش داده است.
شرکت آلمانی لجستیک «کونتارگو» ۱۴ مرداد خبر داد خدمات حملونقل آبی خود به جنوب رود راین و منطقه راین-ماین را به حالت تعلیق درآورده است.
فعالان بازار کالا میگویند هزینه حمل هر تن بار با شناور از روتردام به کارلسروهه اکنون به حدود ۱۵۵ تا ۱۶۰ یورو رسیده، در حالی که این رقم در ماه ژوئن حدود ۴۵ یورو بود.
با این حال، محمولهها با وجود هزینه بیشتر، همچنان به مقصد میرسند.
تاثیر گرما و خشکسالی بر بخش کشاورزی
خبرگزاری رویترز چهارشنبه ۱۴ مرداد گزارش داد تابستان گرم و خشک امسال خسارت سنگینی به بخش کشاورزی وارد کرده است.
بر اساس این گزارش، برداشت غلات در بریتانیا امسال احتمالا به پایینترین سطح خود از سال ۱۹۸۴ خواهد رسید؛ زیرا گرمای شدید و خشکسالی در یکی از کمبارشترین بهارها و تابستانهای ثبتشده، به محصولات کشاورزی آسیب جدی وارد کرده است.
اروپا که سریعتر از هر قاره دیگری در حال گرم شدن است، تابستان امسال با موجهای گرمای کمسابقه و آتشسوزیهای گسترده روبهرو بوده است. فرانسه و اسپانیا بیشترین آسیب را از این آتشسوزیها متحمل شدند.
در همین حال، کانون موج گرما به ایتالیا منتقل شده و مقامهای این کشور برای بیشتر شهرهای بزرگ هشدار قرمز گرما صادر کردهاند. دمای هوا در برخی مناطق به حدود ۴۰ درجه سانتیگراد رسیده است.
گرمای شدید واتیکان را واداشت نخستین مراسم هفتگی دیدار عمومی پاپ لئو پس از تعطیلات ماه ژوئیه را بهجای میدان سنت پیتر، در فضای سرپوشیده برگزار کند.
گردشگران حاضر در رم از این تصمیم استقبال کردند و آن را راهی برای رهایی از گرمای طاقتفرسا دانستند.
آتشسوزیها از آلبانی تا یونان
همزمان با تداوم موج گرما در بخشهای وسیعی از جنوب و شرق اروپا، نیروهای امدادی آلبانی در حال مهار آتشسوزیهای جنگلی هستند و در مجارستان نیز اقدامهایی برای کاهش مصرف برق در دستور کار قرار گرفته است.
در پی گسترش آتشسوزیهای جنگلی در منطقه مالاکاستر آلبانی، ۱۵ خانواده ناچار شدند همراه با دامها و حیوانات خانگی خود خانههایشان را تخلیه کنند.
نیروهای امدادی نیز از زمین و هوا برای مهار آتش و جلوگیری از سرایت آن به مناطق مسکونی تلاش میکنند.
عملیات مهار آتشسوزی دیگری که احتمال میرود بر اثر برخورد صاعقه در مناطق کوهستانی جنوب شهر جیروکاستر آلبانی آغاز شده باشد، همچنان ادامه دارد.
در یونان، آتشسوزی جنگلی دیگری که احتمالا بر اثر ارتعاش کابلهای برق و وزش بادهای شدید رخ داده، هزاران هکتار از اراضی کشاورزی را در نزدیکی یکی از مقاصد محبوب گردشگری در شمالغرب آتن سوزاند.
اگرچه این حریق تا ۱۴ مرداد تا حد زیادی مهار شده بود، صدها آتشنشان همچنان در منطقه مستقر بودند تا از شعلهور شدن دوباره آتش جلوگیری کنند.
افت آب دانوب و فشار بر شبکه برق مجارستان
شرکتها و شهروندان مجارستان این هفته، در پی درخواست دولت برای کاهش فشار بر شبکه برق در بحبوحه خشکسالی شدید، مصرف برق خود را کاهش دادند.
بوداپست در روزهای چهارشنبه و پنجشنبه، ۱۴ و ۱۵ مرداد، اوج موج گرما را تجربه خواهد کرد و پیشبینی میشود دمای هوا در این دو روز به ۴۰ تا ۴۲ درجه سانتیگراد برسد.
همزمان، کاهش بیسابقه سطح آب رودخانه دانوب، فعالیت بخش عمده تنها نیروگاه هستهای مجارستان را که برای خنکسازی به آب این رودخانه وابسته است، متوقف کرده است.
این اختلال، فشار بر شبکه برق مجارستان را بهشدت افزایش داده و به نگرانیها درباره تامین برق کشور در اوج مصرف دامن زده است.