سازمان حقوق بشر ایران: عیسی چاری، زندانی سیاسی، در خطر اعدام قرار دارد


سازمان حقوق بشر ایران اعلام کرد که عیسی چاری، زندانی سیاسی بلوچ، پس از انتقال به سلول انفرادی پیش از اجرای حکم در زندان قزلحصار کرج، در خطر قریبالوقوع اعدام قرار دارد.
این سازمان حقوق بشری اشاره کرد که چاری به اتهام «تخریب یکی از تابلوهای سپاه پاسداران» بازداشت شد و در شعبه ۲۳ دادگاه انقلاب اسلامی تهران به اتهام «عضویت در سازمان مجاهدین خلق ایران و اقدام علیه امنیت ملی» به اعدام محکوم شد.
یک منبع آگاه به سازمان حقوق بشر ایران گفت: «عیسی بهخاطر تخریب یک تابلوی سپاه پاسداران بازداشت شد.»
بر اساس این گزارش، چاری ۱۶ آذر سال گذشته در قرچک بازداشت شد. او ۳۷ ساله، پدر دو فرزند و کارگر یک مرغداری در قرچک است.






نیویورکتایمز گزارش داد دونالد ترامپ، دستکم در شرایط کنونی، طرح گسترش چشمگیر حملات به اهداف نظامی در ایران را کنار گذاشته است. کاهش نگرانکننده ذخایر موشکهای رهگیر پاتریوت و خطر گسترش جنگ در خاورمیانه از عوامل اصلی این تصمیم عنوان شدهاند.
بر اساس گزارش نیویورکتایمز، تصمیم رییسجمهوری آمریکا پس از نشست روز جمعه با مشاوران ارشد و اعضای بلندپایه کابینه اتخاذ شد. دو منبع مطلع گفتند بخش مهمی از گفتوگوها به کاهش ذخایر موشکهای رهگیر پاتریوت و دیگر مهمات پدافند هوایی آمریکا اختصاص داشت.
مقامهای دولت آمریکا میگویند بازگشت به عملیات گسترده نظامی میتواند ذخایر تسلیحاتی پنتاگون در خاورمیانه را بهطور خطرناکی کاهش دهد. همزمان، احتمال گسترش جنگ، آسیبپذیری متحدان آمریکا در خلیج فارس، افزایش قیمت انرژی، فشار بر اقتصاد جهانی و تشدید بحران پناهجویی نیز موجب نگرانی کاخ سفید شده است.
عبور یک موشک از پدافند آمریکا سه کشته بر جای گذاشت
یک مقام ارشد آمریکایی به نیویورکتایمز گفت جمعه گذشته یک موشک بالستیک جمهوری اسلامی از پدافند هوایی آمریکا عبور کرد و سه نظامی آمریکایی را در اردن کشت. سامانههای دفاعی در زمان این حمله در حال مقابله با موجی از موشکها و پهپادهای ایران بودند.
به گفته مقامهای آمریکایی، ژنرال دن کین، رییس ستاد مشترک ارتش آمریکا، در جلسات خصوصی به ترامپ هشدار داده است که از سر گرفتن عملیات گسترده علیه [حکومت] ایران از نظر نظامی امکانپذیر است، اما ذخایر موشکهای رهگیر فرماندهی مرکزی آمریکا را بهشدت کاهش خواهد داد.
به نوشته نیویورکتایمز، سخنگوی ژنرال کین از توضیح درباره توصیههای او به رییسجمهوری خودداری کرد.
یک حمله گسترده آمریکا احتمالا پاسخ شدیدتری از سوی [حکومت] ایران در پی خواهد داشت و فشار بیشتری بر سامانههای دفاعی مستقر در اردن، کویت، بحرین و امارات متحده عربی وارد خواهد کرد. پایگاههای آمریکا در این کشورها طی دو هفته گذشته زیر حملات سنگین جمهوری اسلامی قرار گرفتهاند.
بیش از هزار و ۲۰۰ موشک پاتریوت مصرف شده است
نیویورکتایمز پیشتر در ماه آوریل گزارش داده بود پنتاگون در جریان جنگ بیش از هزار و ۲۰۰ موشک رهگیر پاتریوت مصرف کرده است. بهای هر موشک بیش از چهار میلیون دلار برآورد میشود.
بر اساس ارزیابیهای داخلی وزارت جنگ و اطلاعات ارائهشده به اعضای کنگره، ذخایر پاتریوت در همان زمان به سطحی نگرانکننده رسیده بود. مقامهای نظامی این هفته گفتند وضعیت از ماه آوریل تاکنون بدتر شده است.
کاهش ذخایر دفاعی تنها نگرانی دولت ترامپ نیست. مقامهای آمریکایی گفتهاند گسترش جنگ میتواند متحدان کلیدی واشینگتن در خلیج فارس را که در برابر حملات [حکومت] ایران آسیبپذیرند، از آمریکا دور کند و بحرانهای انرژی، اقتصادی و پناهجویی را شدت ببخشد.
حلقه نزدیک ترامپ با گسترش حملات موافق نبود
دو منبع مطلع به نیویورکتایمز گفتند شمار اندکی از اعضای حلقه نزدیک ترامپ، یا شاید هیچیک از آنها، تشدید جنگ را تصمیمی عاقلانه نمیدانستند.
یک مقام ارشد آمریکایی نیز ابراز تردید کرد که از سر گرفتن حملات گسترده بتواند جمهوری اسلامی را به میز مذاکره بازگرداند.
این مقام گفت بمبارانها ممکن است نتیجهای برخلاف هدف مورد نظر واشینگتن داشته باشند؛ زیرا به حفظ انسجام داخلی ایران کمک میکنند و به رهبران جمهوری اسلامی امکان میدهند افکار عمومی را بر تهدیدی خارجی متمرکز کنند.
استیون چونگ، مدیر ارتباطات کاخ سفید، گفت ترامپ همواره راهحل دیپلماتیک را ترجیح داده است، اما اگر [حکومت] ایران به اقداماتش در تنگه هرمز یا حمله به متحدان آمریکا ادامه دهد، همه گزینهها همچنان روی میز خواهند بود.
چونگ افزود پس از تحریمهای فلجکننده و حملات مکرر، به سود [حکومت] ایران است که برای دستیابی به توافق از راه مذاکره تلاش کند؛ در غیر این صورت، تهران «میداند چه اتفاقی خواهد افتاد».
توقف حملات پس از ۱۳ شب متوالی
درگیری مستقیم آمریکا و جمهوری اسلامی شنبه برای نخستین بار طی دو هفته کاهش یافت. نیروهای آمریکایی پس از ۱۳ شب حمله پیاپی به ایران، عملیات تازهای را در طول شب اعلام نکردند.
با این حال، تنشها در منطقه همچنان بالا بود و درگیری میان نیروهای مورد حمایت عربستان سعودی و حوثیهای همسو با جمهوری اسلامی در یمن شدت گرفت.
ترامپ پیش از نشست جمعه تاکید کرده بود ارتش آمریکا برای اجرای حملات سنگینتر آماده است. او به خبرنگاران گفت نیروهای آمریکایی «کاملا آماده» هستند، اما همزمان مذاکرات با [حکومت] ایران ادامه دارد و ممکن است دو طرف به نقطهای تعیینکننده برسند یا نرسند.
رییسجمهوری آمریکا پنجشنبه نیز در مصاحبه با اکسیوس گفته بود در حال بررسی حملهای «عظیم و بزرگتر از هر زمان دیگری» است و به تصمیمگیری نزدیک شده است.
با این حال، تا پایان روز جمعه، ارزیابی مشاوران نظامی درباره کاهش مهمات پدافندی ظاهرا او را متقاعد کرد طرح حملات گستردهتر را موقتا کنار بگذارد.
کارزار چندمرحلهای بمباران بررسی شده بود
چند مقام پنتاگون و فرمانده ارتش آمریکا پیش از نشست جمعه گفته بودند ترامپ به تایید مرحله نخست یک کارزار چندمرحلهای بمباران تمایل پیدا کرده است.
بر اساس طرح مورد بررسی، رادارهای ساحلی، پرتابگرهای موشکهای ضدکشتی، ناوگان قایقهای کوچک تهاجمی ایران و مراکز دیگری هدف قرار میگرفتند که به گفته پنتاگون در حمله به کشتیهای تجاری در تنگه هرمز نقش داشتهاند.
حملات بیشتر به زیرساختهای انرژی، پلهای راهآهن و مراکز هستهای ایران، از جمله مجموعه زیرزمینی موسوم به «کوه کلنگ»، نیز بررسی شده بود.
ارتش آمریکا پیشتر به شماری از پلهای راهآهن ایران را آسیب زده یا منهدم کرده است. غیرنظامیان از این پلها استفاده میکنند، اما به گفته مقامهای آمریکایی، فرماندهان جمهوری اسلامی نیز از آنها برای انتقال تجهیزات و تدارکات به مناطق ساحلی جنوب در نزدیکی تنگه هرمز بهره میبرند.
پنتاگون طی روزهای اخیر نیروها، تجهیزات و تسلیحات بیشتری را برای آمادگی در برابر تشدید احتمالی درگیریها به خاورمیانه منتقل کرده است.
شکست آتشبس، ترامپ را در برابر یک انتخاب قرار داد
نشست جمعه پس از فروپاشی آتشبسی شکننده و یک تفاهمنامه برگزار شد که قرار بود آمریکا و حکومت ایران را برای مذاکره درباره خلع سلاح هستهای بلندمدت به میز گفتوگو بازگرداند.
نیویورکتایمز نوشت تلاشهای دیپلماتیک تاکنون شکست خورده و دور تازه حملات گسترده آمریکا نیز ظاهرا نتوانسته است [حکومت] ایران را از ادامه عملیات نظامی بازدارد.
ترامپ همزمان در تلاش است راهی برای بازگشایی تنگه هرمز پیدا کند؛ در حالی که از سر گرفته شدن درگیریها طی دو هفته گذشته، قیمت سوخت را بار دیگر افزایش داده است.
مشاوران ادامه مذاکره و فشار اقتصادی را پیشنهاد کردند
بسیاری از مشاوران ترامپ، از جمله جرد کوشنر، داماد او، ادامه مذاکرات همراه با اعمال فشار اقتصادی بلندمدت را گزینهای کمخطرتر میدانند.
هنوز مشخص نیست گفتوگویی میان واشینگتن و تهران در جریان است یا نه و مذاکرات احتمالی تا چه اندازه میتواند بر اختلافات داخلی حکومت ایران درباره پذیرش توافق غلبه کند.
تحلیلگران میگویند محاصره دریایی آمریکا علیه کشتیهای ورودی به بنادر ایران یا خروجی از آنها، نتایج متفاوتی داشته است.
به گفته مقامهای آمریکایی، جمهوری اسلامی پس از امضای تفاهمنامه در اواخر خرداد، بخشی از صادرات نفت خود را عمدتا به چین از سر گرفت. قسمت بزرگی از این محمولهها تازه به مقصد رسیده است و بازگشت کامل فشار اقتصادی به زمان نیاز دارد.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، گفته است چین طی ماههای اخیر خرید نفت خام از ایران را حدود ۴۰ درصد کاهش داده و این کاهش، درآمدهای نفتی جمهوری اسلامی را به میزان قابلتوجهی کم کرده است.
وزارت خزانهداری آمریکا نیز جمعه ۹ شرکت و چهار فرد مرتبط با شبکه تجاری بابک زنجانی، سرمایهدار ایرانی تحت تحریم، را تحریم کرد.
بر اساس گزارش نیویورکتایمز، ترامپ تشدید گسترده جنگ را در شرایط کنونی کنار گذاشته، اما این تصمیم نهایی نیست. کاخ سفید تاکید کرده است اگر [حکومت] ایران حملات خود در تنگه هرمز یا علیه متحدان آمریکا را ادامه دهد، گزینه نظامی همچنان روی میز خواهد بود.
رسانههای اسرائیلی میگویند مقامهای این کشور توقف حملات آمریکا به ایران و فرصت دوباره ترامپ به مذاکرات را موقتی میدانند. ارزیابی آنها این است که دیپلماسی شکست خواهد خورد و رییسجمهوری آمریکا در نهایت چارهای جز صدور فرمان حملهای گستردهتر نخواهد داشت.
آمریکا در فاصله شامگاه جمعه تا صبح شنبه، برای نخستین بار طی حدود دو هفته، به اهداف نظامی جمهوری اسلامی در ایران حمله نکرد. همزمان، گزارشی از حملات روزانه حکومت ایران به کشورهای همسایه در خلیج فارس نیز منتشر نشد.
اکسیوس به نقل از دو منبع آگاه گزارش داد دونالد ترامپ شخصا به ارتش این کشور دستور داده بود روزهای جمعه و شنبه از حمله به ایران خودداری کند.
به گزارش تایمز اسرائیل، مقامهای اسرائیلی با وجود این وقفه همچنان انتظار دارند عملیات نظامی آمریکا بهزودی تشدید شود. یک مقام ارشد اسرائیلی به شبکه ۱۲ گفت احتمال دستیابی واشینگتن و تهران به توافق «عملا نزدیک به صفر» است و گسترش درگیری را «اجتنابناپذیر» توصیف کرد.
منابعی که شبکه ۱۳ و وبسایت واینت به آنها استناد کردهاند نیز پیشبینی مشابهی ارائه دادهاند. به گفته این منابع، تلاشهای دیپلماتیک شکست خواهد خورد و ترامپ، با وجود ترجیح دادن مذاکره، سرانجام «چارهای» جز صدور فرمان حملهای گسترده نخواهد داشت.
اسرائیل برای حملهای آماده شد که انجام نشد
شبکه کان گزارش داد ارتش اسرائیل خود را برای افزایش چشمگیر شدت جنگ در پایان هفته آماده کرده بود، اما این تحول رخ نداد. یارون آوراهام، خبرنگار دیپلماتیک شبکه ۱۲، نیز آمادگی اسرائیل برای تشدید عملیات را تایید کرد.
باراک راوید، خبرنگار اکسیوس و شبکه ۱۲، گفت حملاتی که ارتش آمریکا برای شامگاه جمعه برنامهریزی کرده بود، پیش از لغو شدن به دستور ترامپ، از نظر گستردگی تفاوتی با عملیات ۱۳ شب قبل نداشت.
اکسیوس و کان به نقل از منابع خود گزارش دادند آمریکا همچنان قصد گسترش عمده جنگ را دارد، اما ترامپ در شرایط کنونی ترجیح داده است زمان بیشتری در اختیار مذاکرات قرار دهد.
بر اساس گزارش کان، ارتش آمریکا همزمان با توقف موقت حملات، انتقال نیرو و تجهیزات به اسرائیل را ادامه داده است. دهها جنگنده، هواپیمای سوخترسان، سامانه پدافند هوایی و انواع مهمات در میان تجهیزات منتقلشده قرار دارند.
این شبکه گزارش داد طی هفتههای گذشته حدود ۹۰ هواپیمای سوخترسان در فرودگاه بنگوریون و پایگاههای هوایی رامون و عوودا مستقر شدهاند. آرایش این نیروها با استقرار نظامی آمریکا در آستانه آغاز جنگ علیه جمهوری اسلامی در اسفند سال گذشته مقایسه شده است.
اسرائیل نشنالنیوز نیز نوشت مقامهای دفاعی اسرائیل سطح آمادهباش را بالا نگه داشتهاند، زیرا معتقدند آمریکا همچنان ممکن است هر لحظه عملیات گستردهای را آغاز کند. نیروی هوایی اسرائیل نیز برای مقابله با واکنش احتمالی حکومت ایران و گسترش درگیریها در حالت آمادهباش باقی مانده است.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، روز یکشنبه جلسهای محدود با اعضای کابینه امنیتی برگزار میکند. با این حال، دستورالعملهای فرماندهی جبهه داخلی برای غیرنظامیان تغییری نکرده است.
ترامپ هنوز راه مذاکره را باز میداند
ترامپ گفته است هنوز درباره انجام حملات گسترده جدید تصمیم نهایی نگرفته و گفتوگوها با جمهوری اسلامی ادامه دارد.
او روز جمعه در کاخ سفید گفت: «در حال گفتوگو با آنها هستیم. فکر میکنم جدی هستند. به نظرم بسیار جدیتر از هر زمان دیگری که دیدهایم رفتار میکنند، اما این بدان معنا نیست که حتما به نتیجه میرسیم.»
رییسجمهوری آمریکا در اظهاراتی دیگر گفت تهران خواهان توافق است، اما از نظر او هنوز آمادگی لازم را ندارد. او افزود حاضر است پیشنهادهای [حکومت] ایران را بشنود.
ترامپ همزمان تاکید کرده است جلوگیری از دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای همچنان یکی از اهداف اصلی واشینگتن است. او تاکید کرد اگر [حکومت] ایران به چنین سلاحی دست یابد، از آن استفاده خواهد کرد و امنیت آمریکا، اسرائیل و سراسر خاورمیانه به خطر خواهد افتاد.
با وجود تاکید ترامپ بر مذاکره، گزارشهای رسانههای اسرائیلی نشان میدهد مقامهای این کشور به نتیجهبخش بودن مسیر دیپلماتیک خوشبین نیستند. بر اساس گزارش اسرائیل نشنالنیوز، تهران پیشنهاد آتشبسی را که علی الزیدی، نخستوزیر عراق، از طرف دولت ترامپ منتقل کرده بود، رد کرده است.
مقامهای ایرانی و عراقی به نیویورکتایمز گفتهاند این میانجیگری در شرایطی انجام شد که ترامپ همزمان جمهوری اسلامی را به گسترش حملات علیه زیرساختهای حیاتی ایران تهدید میکرد.
نتانیاهو اطلاعات تازهای به ترامپ ارائه میکند
دفترهای ترامپ و نتانیاهو اعلام کردهاند نخستوزیر اسرائیل روز سهشنبه در کاخ سفید با رییسجمهوری آمریکا دیدار خواهد کرد.
شبکه ۱۲ گزارش داد نتانیاهو و همراهانش قصد دارند در این دیدار اطلاعات تازهای درباره تلاشهای [حکومت] ایران برای بازسازی برنامه نظامی و هستهای خود به ترامپ ارائه کنند.
بر اساس این گزارش، اطلاعات اسرائیل شامل ارزیابیهایی درباره تلاشهای شتابگرفته جمهوری اسلامی برای حرکت به سوی سلاح هستهای در دوره رهبری مجتبی خامنهای خواهد بود. شبکه ۱۲ جزئیاتی درباره اقدامات ادعایی حکومت ایران یا محتوای اسنادی که قرار است به ترامپ ارائه شود، منتشر نکرد.
نیویورکتایمز پیشتر به نقل از مقامهای آمریکایی گزارش داده بود نهادهای اطلاعاتی ایالات متحده مجتبی خامنهای را در مقایسه با پدرش، علی خامنهای، بیشتر متمایل به ساخت سلاح هستهای میدانند.
به گزارش تایمز اسرائیل، ارائه اطلاعات محرمانه از سوی نتانیاهو درباره فعالیتهای هستهای ایران و نقض تعهدات تهران، پیشتر در تصمیم ترامپ برای حمله به جمهوری اسلامی نقش مهمی داشته است. مقامهای اسرائیلی اکنون ممکن است امیدوار باشند اطلاعات تازه نیز بر محاسبات رییسجمهوری آمریکا اثر بگذارد.
گزینههای نظامی همچنان روی میز است
ترامپ در روزهای اخیر تهدید کرده است دامنه اهداف آمریکا را به نیروگاهها و پلهای ایران گسترش دهد. او همچنین از احتمال اعزام نیروی زمینی برای تصرف جزیره نفتی خارک و بمباران یک مجموعه زیرزمینی مرتبط با برنامه هستهای سخن گفته است؛ مرکزی که مقامهای آمریکایی آن را «کوه کلنگ» مینامند.
فرماندهی مرکزی آمریکا در شب توقف حملات، عملیات تازهای علیه حکومت ایران اعلام نکرد. همزمان گزارش شد یک شناور نیروی دریایی آمریکا نفتکشی را که قصد داشت محاصره بنادر ایران در تنگه هرمز را بشکند، در آبهای نزدیک عمان رهگیری کرده است.
وزارت خارجه آمریکا نیز با بهروزرسانی هشدار مسافرتی خود، از شهروندان آمریکایی خواست به دلیل ادامه تنشها از سفر به اسرائیل خودداری کنند.
گسترش جنگ به دریای سرخ نگرانیها را افزایش داد
همزمان با توقف حملات آمریکا، جنگ در جبهه دیگری گسترش یافته است. به گزارش تایمز اسرائیل، حوثیهای همسو با جمهوری اسلامی تاسیسات شرکت آرامکو را در جازان و ینبع در ساحل دریای سرخ هدف قرار دادند.
ویدیویی که رویترز صحت آن را تایید کرده، ستون بزرگی از دود را در نزدیکی پالایشگاه آرامکو در جازان نشان میدهد. دو منبع تجاری مستقر در آسیا نیز از احتمال آسیب دیدن مخازن نفت و سوخت در این منطقه خبر دادهاند، اما آرامکو به درخواستها برای اظهارنظر پاسخ نداده است.
منابع امنیتی یونان گفتند دو موشک بالستیک شلیکشده به سوی تاسیسات نفتی ینبع با سامانه پاتریوت رهگیری شدند. ینبع به مسیر اصلی صادرات نفت عربستان برای دور زدن تنگه هرمز تبدیل شده است.
در یمن نیز نیروهای دولت مورد حمایت عربستان، مراکز پرتاب موشک و پهپاد و انبارهای تسلیحاتی حوثیها را در استانهای مارب و الجوف هدف قرار دادند. ائتلاف تحت رهبری عربستان نیز از بمباران مواضع نظامی حوثیها در بندر حدیده خبر داد.
به گفته مقامهای یمنی، هر دو طرف در امتداد خطوط مقدم نیرو مستقر کردهاند. این تحولات نگرانیها از فروپاشی کامل آتشبس سال ۲۰۲۲، از سر گرفته شدن جنگ داخلی یمن و گسترش درگیری منطقهای به دریای سرخ را افزایش داده است.
حوثیها طی هفته گذشته محاصره دریایی عربستان را اعلام کردهاند و عبدالملک حوثی گفته است همه تاسیسات نفتی این کشور میتوانند هدف قرار گیرند. این حملات به افزایش شدید قیمت جهانی نفت کمک کرده و بهای نفت برنت را برای نخستین بار از ماه مه به بیش از ۱۰۰ دلار در هر بشکه رسانده است.
مجموع گزارشهای تایمز اسرائیل، کان، شبکههای ۱۲ و ۱۳، واینت، اکسیوس و اسرائیل نشنال نیوز نشان میدهد مقامهای اسرائیلی توقف حملات را نشانه تغییر راهبرد واشینگتن نمیدانند. از نگاه آنان، ترامپ تنها برای مدتی محدود به دیپلماسی فرصت داده و شکست احتمالی مذاکرات، زمینه را برای مرحلهای گستردهتر از جنگ فراهم خواهد کرد.
کیتی پری، آهنگساز و خواننده سرشناس، استفاده کاخ سفید از ترانه «آتشبازی»(Firework) او بهعنوان موسیقی متن تصاویری از حملات نظامی آمریکا به جمهوری اسلامی را محکوم کرد.
دولت ترامپ اوایل در این ویدیو که اوایل هفته در حساب رسمی کاخ سفید در تیکتاک منتشر شد، تصاویر عملیات نظامی آمریکا در ایران را با ترانه موفق سال ۲۰۱۰ پری همراه ساخته است. در توضیح این ویدیو نوشته شده بود: «به ایران هشدار داده شده است.»
پری در بیانیهای در شبکه اجتماعی ایکس به این اقدام واکنش نشان داد و گفت نه با او مشورتی شده و نه اجازهای برای استفاده از موسیقیاش داده است.
او نوشت: «از اینکه میبینم از "Firework" در تیکتاک کاخ سفید بهعنوان موسیقی پسزمینه تصاویر ویدیویی حملات نظامی استفاده شده، عمیقاً وحشتزده و خشمگینم. من این کار را تایید نکردم، کسی از من اجازه نگرفت و مطلقا آن را تایید نمیکنم.»
پری در ادامه درباره پیام مورد نظر خود از ترانه «آتشبازی» توضیح داد و این قطعه را سرودی توصیف کرد که برای حمایت از افرادی ساخته شده است که دورههای دشواری را در زندگی خود پشت سر میگذارند.
او ادامه داد: «من این ترانه را نوشتم تا سرودی برای امید، التیام و قدرت درونی کسانی باشد که تاریکترین لحظات شخصی زندگیشان را پشت سر میگذارند. دیدن اینکه پیامی درباره ارزشمندی انسان و امیدبخشی، به ابزاری برای همراهی با تصاویر ویرانی و خشونت تبدیل شده، نقض کامل تمام چیزهایی است که ترانه من نماینده آن است.»
او در پایان گفت: «موسیقی من برای گرد هم آوردن مردم است، نه برای تجلیل از جنگ.»
ترانه آتشبازی(Firework) نخستین بار در سومین آلبوم پری، «Teenage Dream»، منتشر شد و به یکی از بزرگترین تکآهنگهای او تبدیل شد و به صدر جدول آمریکا رسید.
این ترانه پیشتر با دولتی بسیار متفاوت در کاخ سفید پیوند خورده بود. پری در ژانویه ۲۰۲۱، در جریان مراسم تلویزیونی جشن تحلیف جو بایدن، این ترانه را در مقابل بنای یادبود لینکلن اجرا کرد؛ اجرایی که با نمایش گسترده آتشبازی در سراسر واشنگتن دیسی همراه بود.
پری تازهترین هنرمند از میان شمار رو به افزایشی از آهنگسازان و خوانندگانی است که به استفاده دولت ترامپ از آثارشان در پستهای شبکههای اجتماعی دولتی اعتراض کردهاند.
ماه گذشته، آریانا گرانده پس از آنکه ترانه «خداحافظی» (Bye) او در ویدیویی از بازداشت افراد به دست ماموران اداره مهاجرت و گمرک آمریکا (ICE) استفاده شد، از کاخ سفید انتقاد کرد و از دولت خواست موسیقی او را با آن تصاویر «وحشیانه و غیرانسانی» مرتبط نکند.
کشا نیز پس از استفاده از ترانه «Blow» در یک ویدیو نظامی به این اقدام اعتراض کرد. گروه Boards Of Canada و شرکت ضبط وارپ ریکوردز (Warp Records) نیز استفاده بدون مجوز از قطعه «Deep Time» در پستی حاوی تصاویر قایقهای گشت مرزی و مراکز بازداشت را محکوم کردند.
سابرینا کارپنتر پیشتر ویدیویی از اداره مهاجرت و گمرک آمریکا را که در آن از ترانه «Juno» استفاده شده بود، «شرورانه و نفرتانگیز» توصیف کرده بود و اولیویا رودریگو نیز دولت را متهم کرده بود که از موسیقی او برای ترویج «تبلیغات نژادپرستانه و نفرتپراکنانه» استفاده میکند.
از دیگر هنرمندان و صاحبان حقوق آثار هنرمندانی که به استفاده ترامپ از آثارشان اعتراض کردهاند میتوان به رولینگ استونز، ادل، نیل یانگ، جک وایت، آبا، سلین دیون، فو فایترز، وارثان آیزاک هیز و ادی گرنت اشاره کرد.
وبسایت اکسیوس شنبه سوم مرداد بهنقل از دو منبع مطلع گزارش داد که دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، جمعه به ارتش این کشور دستور داد حملات جدیدی علیه جمهوری اسلامی انجام ندهد و به این ترتیب، روند نزدیک به دو هفته حملات روزانه متوقف شد.
دستور ترامپ پس از آن صادر شد که او طی ۱۳ روز گذشته، هر روز با انجام حملات موافقت کرده بود. هنوز مشخص نیست دستور روز جمعه ترامپ تنها محدود به همین روز بوده یا این وقفه ادامه خواهد یافت.
بهنوشته اکسیوس تصمیم ترامپ هم نشاندهنده تمایل او برای فراهم کردن فضای بیشتر برای دیپلماسی است و هم بیانگر این ارزیابی که در صورت بازنگشتن به عملیات رزمی گسترده، سطح کنونی حملات آمریکا به مرز اثربخشی خود رسیده است.
ساعاتی پیش از این گزارش، رسانههای اسرائیلی گزارش داده بودند که دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در حالی از صدور دستور آغاز عملیات بزرگ علیه جمهوری اسلامی خودداری کرد که اسرائیل ارزیابیکرده بود ممکن است آمریکا در طول جمعه شب یا شنبه سوم مرداد حمله بزرگی را که ترامپ وعده داده بود، آغاز کند.
روزنامه واینت در گزارشی نوشت اسرائیل ارزیابی کرده بود که حمله بزرگ آمریکا به جمهوری اسلامی در شامگاه جمعه یا بامداد شنبه سوم مرداد آغاز شود و همین ارزیابی باعث شد اسرائیل دست به آمادهسازیهای گسترده و چشمگیری بزند اما با گذشت ساعات، مقامها در اورشلیم به این نتیجه رسیدند که ترامپ تصمیم گرفته است فعلا دست نگه دارد و فرصت دیگری به تهران بدهد تا امتیازهایی ارائه کند.
بهنوشته این روزنامه، در پشت صحنه، قطر و عمان فشار قابلتوجهی بر حکومت ایران وارد کردند تا موضع خود را نرمتر کند و مانع از عملیاتی گسترده از سوی آمریکا شود که تا آن زمان تقریبا قطعی به نظر میرسید.
کانالهای ۱۱ و ۱۲ تلویزیون اسرائیل نیز گزارش دادند مقامهای این کشور خود را آماده کرده بودند که با حملات دیشب ایالات متحده به جمهوری اسلامی، که انتظار میرفت بسیار گستردهتر از حملات دو هفته گذشته باشد، دامنه جنگ گسترش بیایبد و پای اورشلیم نیز به درگیری باز شود، اما در لحظه آخر، ترامپ تصمیم گرفت که حملات را متوقف کند تا فرصت بیشتری به دیپلماسی بدهد. به همین دلیل، سطح آمادگی اسرائیل برای درگیری گسترده از دیشب کمی کاهش یافته است.
برخلاف پیشبینیها آمریکا نه تنها حمله بزرگ خود به جمهوری اسلامی را آغاز نکرد، بلکه شامگاه جمعه برای اولین بار در بیش از دو هفته گذشته دست به هیچ حمله دیگری نیز نزد.
توقف حملات متقابل پس از ۱۳ روز درگیری، میتواند نشانه دیگری از باز شدن دریچههای دیپلماسی باشد.
در نشانهای دیگر، وزارت حملونقل قطر شنبه اعلام کرد که فعالیتهای دریانوردی برای انواع شناورها از یکشنبه بهطور کامل در خلیج فارس و تنگه هرمز از سر گرفته میشود.
اکسیوس در ادامه گزارش خود نوشت اگر ترامپ دستور ازسرگیری حملات را صادر کند، ارتش آمریکا میتواند با فاصله زمانی نسبتا کوتاهی نیروهای لازم را بسیج کند.
این رسانه بهنقل از منابع خود افزود ارتش آمریکا همچنان در حال آمادهسازی طرحهایی برای بازگشت احتمالی به عملیات رزمی گسترده است، اما ترامپ تاکنون دستوری برای حرکت در این مسیر صادر نکرده است.
اکسیوس نوشت: «طی دو هفته گذشته، ترامپ هر بعدازظهر طرحهای حمله ارائهشده از سوی ارتش را تایید میکرد و این حملات ظرف چند ساعت انجام میشدند. روز جمعه نیز ترامپ طرح مشابهی دریافت کرد، اما چراغ سبز نشان نداد و به ارتش دستور داد حملهای انجام ندهد.
اندکی پس از صدور این دستور در روز جمعه، ترامپ به خبرنگاران در کاخ سفید گفت همچنان گزینه ادامه حملات یا حتی تشدید آنها را در اختیار دارد؛ از جمله اینکه «هرچه دارند را از بین ببریم.»
اما او بهروشنی گفت که به اعتقادش «راهبرد هوشمندانهتر» این است که با ایران «به توافق برسیم.»
ترامپ گفت: «ما همین حالا با آنها در حال گفتوگو هستیم. فکر میکنم هرچه روزها میگذرد، آنها جدیتر و جدیتر میشوند. ما کاملا مسلح و آماده اقدام هستیم، اما در حال گفتوگو با آنها هستیم.»
ترامپ بعدتر در روز جمعه، در سخنرانی خود در شام انجمن خبرنگاران کاخ سفید، گفت تصور نمیکند حکومت ایران در حال حاضر آماده توافق باشد، اما افزود: «من آمادهام گوش بدهم.»
دستور ترامپ برای توقف حملات چند ساعت پس از آن صادر شد که یک هیات عمانی جمعه برای گفتوگو درباره ترتیبات جدیدی بهمنظور بازگشایی تنگه هرمز وارد تهران شد.
دو منبع منطقهای مطلع از مذاکرات گفتند در گفتوگوها پیشرفتهایی حاصل شده و ممکن است توافقی میان عمان و جمهوری اسلامی در روزهای شنبه یا یکشنبه به دست آید.
پس از آن، رییسجمهوری آمریکا باید تصمیم بگیرد که آیا توافق پیشنهادی را خواهد پذیرفت یا خیر.
نزدیک به پنج هفته پس از آنکه رهبران «جنبش جوانان سوسکِ جانتا» در هند اعتراضات خود را با مطالبه استعفای وزیر آموزشوپرورش بهدلیل افشای سوالات امتحانات آغاز کردند، نارندرا مودی، نخستوزیر ۷۵ ساله هند، وعده انجام اصلاحات داد.
او یک ویدیو سلفی کمسابقه منتشر کرد و گفت از رنج معترضان متاثر شده است. این ویدیو اواخر روز پنجشنبه در اینستاگرام منتشر شد؛ همان جایی که جنبش جوانان سوسک جانتا در ماه مه ظرف چند روز ۲۲ میلیون دنبالکننده، عمدتا از نسل زد، جذب کرده بود.
اما این اقدام برای راضی کردن هزاران معترضی که در مرکز دهلی گرد آمده بودند، چند روز پیش از آن سرکوب گسترده پلیس را تحمل کرده و سپس الهامبخش اعتراضات در سراسر کشور شده بودند، کافی نبود.
روز شنبه، وزیر آموزشوپرورش استعفا کرد و به این ترتیب مهمترین خواسته معترضان برآورده شد؛ شکستی کمسابقه برای مودی.
استعفای دارمندرا پرادان، وزیر آموزشوپرورش، یک پیروزی روشن برای جنبش معروف به سوسک به شمار میرود؛ گروهی که حامیان جوانش آشکارا مودی را در قالب رپ، پلاکارد و دیوارنوشته به تمسخر گرفتهاند.
تنها چند هفته پیش چنین چیزی در کشوری که سیاست آن از زمان به قدرت رسیدن مودی در سال ۲۰۱۴ تقریبا بهطور کامل تحت سلطه او بوده، تقریبا غیرقابل تصور بود.
سانجای سریواستاوا، استاد انسانشناسی در دانشگاه سواز لندن، گفت: «تعداد زیادی از افرادی که در اعتراض حضور داشتند ممکن است در واقع از حامیان خود او باشند و این با انواع دیگر اعتراضات در گذشته تفاوت زیادی دارد.»
او افزود: «چیزی که میتوان آن را یک پیروزی دانست این است که اکنون طیف بسیار گستردهتری از مردم در حال زیر سوال بردن دولت هستند. بخش بسیار بزرگتری از جامعه شروع کرده است این ایده را زیر سوال ببرد که حزب حاکم لزوما برای کشور خوب است.»
جرقه اعتراضات با افشای سوالات یک آزمون ورودی پزشکی زده شد، اما بهگفته تحلیلگران مسائل دیگری نیز وجود دارد؛ مهمترین آنها بیکاری جوانان و ترس در میان نسل جوان از این است که هوش مصنوعی مشاغل آنها را در بخشهایی مانند دفاتر پشتیبانی فناوری اطلاعات، حوزهای که هند به آن شهرت دارد، از بین ببرد.
آمیتاب تیواری، تحلیلگر سیاسی، به رویترز گفت: «افشای سوالات فقط نقطه آغاز است. این اعتراضات تا حد زیادی بازتاب اضطراب، نگرانی، نارضایتی، سرخوردگی و خشم در میان جوانان است.»
راجنات سینگ، یکی از وزیران ارشد کابینه مودی، گفت «اولویت اصلی دولت همچنان این است که نگرانیهای واقعی دانشجویان را درک کند، بهسرعت به آنها رسیدگی کند و اطمینان دهد که صدایشان شنیده میشود.»
فاصله دولت و نسل زد
برآورد میشود هندیهای ۱۸ تا ۴۰ ساله حدود ۴۰ درصد جمعیت کشور را تشکیل دهند، اما تنها حدود ۱۰ درصد کرسیهای مجلس سفلی پارلمان را در اختیار دارند؛ رقمی که بهگفته تیواری، از بیش از دو برابر این میزان در دهه ۱۹۵۰ کاهش یافته است.
میانگین سنی اعضای کابینه بیش از ۶۰ سال است.
اگرچه جنبش سوسک یک حزب سیاسی نیست، همه احزاب مخالف تلاش کردهاند از فرصت کمسابقهای که در اعتراضات علیه مودی ایجاد شده بهرهبرداری و با حمایت از خواستههای دانشجویان، خود را به این جنبش نزدیک کنند.
نخستین آزمونهای خشم جوانان ممکن است در انتخابات سال آینده در ایالت اوتار پرادش، پرجمعیتترین ایالت هند، پنجاب و گجرات، ایالت زادگاه مودی، رخ دهد. حزب بهاراتیا جاناتا در حال حاضر در اوتار پرادش و گجرات قدرت را در دست دارد.
خطر بزرگتر برای مودی ممکن است در انتخابات ملی سال ۲۰۲۹ نمایان شود، بهویژه اگر جنبش سیاسی خود را به یک حزب سیاسی تبدیل کند.
آبهیجیت دیپکه، بنیانگذار این جنبش، گفته است که تاکنون هیچ تصمیمی درباره ورود به رقابتهای انتخاباتی گرفته نشده است.
برخی تحلیلگران میگویند رأیدهندگان جوان تاکنون عمدتا بر اساس خطوط مذهبی یا کاستی رأی دادهاند؛ الگویی که به نفع حزب ملیگرای هندوِ بهاراتیا جاناتا به رهبری مودی بوده است. اما ممکن است این وضعیت در حال تغییر باشد.
اخیرا یک بازیگر که با حزب خودش وارد رقابت شده و با احزاب مخالف ائتلاف کرده بود، با اتکا به پایگاه هواداران نسل زد خود که عمدتا در اینستاگرام فعال هستند، بهعنوان سروزیر ایالت ثروتمند تامیل نادو در جنوب هند انتخاب شد.
آنوراگ ماینس ورما، نویسنده، گفت: «این یک لحظه وزنکشی برای نخستوزیر مودی بود و نشان میدهد آنها تا چه اندازه از خواستههای نسل زد فاصله دارند.»
او افزود: «سالها راهبرد دیجیتال سیاسی حزب حاکم بهاراتیا جاناتا بر پلتفرمهایی مانند ایکس متمرکز بود، جایی که بخش زیادی از گفتوگوی سیاسی جریان داشت. اما اکنون این گفتوگو بهطور فزایندهای به اینستاگرام منتقل شده، بهویژه در میان کاربران جوانتر.»
حزب بهاراتیا جاناتا ممکن است بر بخش عمده هند حکومت کند و خود را بزرگترین حزب سیاسی جهان بداند، اما طی سالها تنها توانسته است ۱۰ میلیون دنبالکننده در اینستاگرام جذب کند؛ کمتر از نصف تعدادی که جنبش سوسک ظرف چند روز به دست آورد.
حزب بهاراتیا جاناتا در شبکه ایکس حدود ۲۳ میلیون و در فیسبوک ۱۸ میلیون دنبالکننده دارد، هرچند حسابهای شخصی مودی در هر سه شبکه اجتماعی دنبالکنندگان بسیار زیادی دارند و تعداد آنها بین ۶۰ تا ۱۰۷ میلیون نفر است.
سانتوش دسای، روزنامهنگار و ستوننویس، به رویترز گفت: «برای اینستاگرام به نوعی اصالت نیاز دارید. پیامهای از پیش ساختهشده و با دقت صیقلخورده جواب نمیدهند. این رسانه را همین نسل ساخته و به لطف همین نسل به چیزی که امروز هست تبدیل شده است. این نسل هیچ تقدسی برای کسی قائل نیست.»
مودی طی یک دهه گذشته بهعنوان چهرهای قدرتمند و قاطع حکومت کرده که بهندرت اشتباهات خود را میپذیرد. دولت او مدتها در برابر برکناری وزیران زیر فشار مقاومت کرده است.
کشاورزان هندی مجبور شدند نزدیک به یک سال اعتراض کنند تا مودی در سال ۲۰۲۱ قوانین جنجالی کشاورزی را لغو کند.
تیواری گفت: «از این به بعد، رهبری که گوش بدهد احتمالا موفقتر خواهد بود و این همان چیزی است که مودی تلاش میکند از خود نشان دهد.»