والاستریت ژورنال: عراق با جلوگیری از انتقال دلار به نیابتیهای تهران، موافقت کرد
والاستریت ژورنال به نقل از مقامهای آمریکایی و عراقی گزارش داد بغداد برای ازسرگیری ارسال اسکناس دلار از آمریکا، با اعمال محدودیتهای جدید برای جلوگیری از دسترسی جمهوری اسلامی و گروههای همسو با آن به دلار موافقت کرده و این محدودیتها صرافیها و پرداخت حقوق را نیز شامل میشود.
والاستریت ژورنال به نقل از مقامهای آمریکایی و عراقی گزارش داد عراق برای ازسرگیری ارسال اسکناس دلار از آمریکا، با اعمال محدودیتهای جدید برای جلوگیری از دسترسی جمهوری اسلامی و گروههای نیابتی آن به دلار موافقت کرده است.
به گزارش والاستریت ژورنال، بغداد متعهد شده است دسترسی نیابتیهای جمهوری اسلامی به دلار از طریق صرافیها و پرداخت حقوق به اعضای این گروهها را محدود کند. این اقدام در ازای لغو تعلیق چهارماهه ارسال اسکناس دلار از آمریکا انجام شده است.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، پس از پایان نشست دو روزه ناتو، برخلاف انتظار با ایر فورس وان قدیمی ترکیه را به مقصد بریتانیا ترک کرد. این تصمیم در حالی اعلام شد که پس از کشته شدن علی خامنهای، تهدیدها به قتل او از سوی مقامها و چهرههای نزدیک به جمهوری اسلامی افزایش یافته است.
ترامپ چهارشنبه ۱۷ تیر در شبکه اجتماعی تروثسوشال نوشت برای تقدیر از نظامیان آمریکایی، هواپیمای جدید ایر فورس وان به پایگاه هوایی میلدنهال در بریتانیا فرستاده میشود تا آنان نخستین کسانی باشند که از آن بازدید میکنند.
او افزود «برای تجدید خاطرات»، مسیر کوتاه ترکیه تا میلدنهال را با ایر فورس وان پیشین طی خواهد کرد.
ترامپ در این پیام مستقیما از تهدیدهای جمهوری اسلامی نام نبرد، اما این تصمیم در حالی اعلام شد که پس از کشته شدن خامنهای، تهدیدها علیه او از سوی شماری از مقامها و چهرههای نزدیک به جمهوری اسلامی افزایش یافته است.
همین امر موجب شد که خبرنگاران در نشست خبری چهارشنبه ترامپ در آنکارا علت استفاده از هواپیمای پیشین به جای هواپیمای اهدایی قطر به تهدیدهای جمهوری اسلامی نسبت داده و از رییسجمهوری آمریکا درباره آن سوال شود.
ترامپ در پاسخ، بهدلیل پرواز نکردن با هواپیمای اهدایی قطر اشاره نکرد اما گفت: «من هدف شماره یک ایران برای کشتن هستم. این موضوع منتشر شده و دیروز هم فهرست دیگری منتشر شد که نام من در صدر آن بود.»
در همین رویترز گزارش داد این تصمیم تنها چند هفته پس از رونمایی از بوئینگ ۷۴۷ اهدایی قطر بهعنوان جایگزین موقت ایر فورس وان اتخاذ شد.
این هواپیما که پس از تجهیز به سامانههای امنیتی و ارتباطی در اختیار کاخ سفید قرار گرفته، نخستین سفر خارجی خود را نیز در جریان سفر اخیر ترامپ به ترکیه انجام داده بود.
تغییر هواپیمای حامل رییسجمهوری آمریکا در فضایی انجام شد که پس از کشته شدن خامنهای، تهدیدهای مقامها، نمایندگان مجلس، چهرههای رسانهای و حامیان جمهوری اسلامی علیه ترامپ افزایش یافته است؛ تهدیدهایی که شماری از آنها آشکارا با ادبیات انتقام و دعوت به اقدام علیه جان رییسجمهوری آمریکا همراه بودهاند.
در تازهترین نمونه، محمدجواد لاریجانی، فعال سیاسی اصولگرا و کارشناس صداوسیما، چهارشنبه ۱۷ تیر در یک برنامه تلویزیونی گفت باید فهرست همه افرادی که در کشته شدن خامنهای نقش داشتهاند منتشر شود.
او افزود این افراد از نظر جمهوری اسلامی «مهدورالدم» هستند و باید «برای سر آنها جایزه تعیین شود».
روزنامه کیهان که زیر نظر نماینده رهبر جمهوری اسلامی اداره میشود، چهارشنبه در صفحه یک خود نوشت: «ترامپ نباید زنده بماند.»
این روزنامه تشییع جنازه خامنهای را «آزمایش اقتدار اسلام» خواند و نوشت امنیت ترامپ و بنیامین نتانیاهو «برای همیشه از بین رفت».
حسین شریعتمداری، نماینده رهبر جمهوری اسلامی در کیهان، نیز در یادداشتی با عنوان «سر ترامپ را میخواهیم» نوشت جمهوری اسلامی باید رسما اعلام کند ترامپ و حتی خلبانانی را که در کشته شدن خامنهای نقش داشتهاند، «واجبالقتل» میداند و هرجا آنان را بیابد، «به قتل» میرساند.
حمید رسایی، نماینده مجلس نیز ۱۶ تیر در شبکه اجتماعی «ویراستی» خواستار هدف قرار دادن محل استقرار ترامپ در ترکیه با موشک شد و نوشت: «حالا که ترامپ در تیررس ماست... محل استقرار او در ترکیه را با موشک هدف بگیریم.»
عباس گودرزی، عضو هیات رییسه مجلس، ۱۵ تیر در گفتوگو با وبسایت دیدهبان ایران گفت رییسجمهوری آمریکا باید تاوان کشتن خامنهای را بدهد و افزود: «انتقام خون رهبری از قاتلان، راهبرد و استراتژی نظام است.»
کانال تلگرامی کیهان تصویری از دیوارنوشته «ما ترامپ را میکشیم» منتشر کرد
کانال ۱۴ اسرائیل نیز ۱۵ تیر نوشت نیروی قدس سپاه پاسداران واحدی تازه با نام «مختار» تشکیل داده تا با همکاری کارتلهای مواد مخدر مکزیک و برخی اعضای جامعه ایرانیان خارج از کشور، برای ترور ترامپ و دیگر مقامهای آمریکایی برنامهریزی کند.
سعید جلیلی، عضو شورای عالی امنیت ملی نیز ۱۴ تیر در حاشیه مراسم دفن خامنهای گفت «خونخواهی» او وظیفه مسئولان است.
حمیدرضا مقدمفر، مشاور فرمانده کل سپاه پاسداران، نیز همان روز با تاکید بر «خونخواهی» خامنهای گفت: «قصاص دشمن یک تکلیف تاریخی برای همه مردم و مسئولان است و حتی در صورت ادامه مذاکرات، مطالبه انتقام پابرجا خواهد ماند.»
همزمان با مراسم تشییع و دفن خامنهای، شرکتکنندگان در قم بنری با مضمون «۱۰۰ میلیون دلار جایزه» برای کشتن ترامپ حمل کردند. روی این بنر عبارت «۱۰۰ میلیون دلار برای پایان کلاس اپستین» دیده میشد.
در مراسم دفن در مصلی تهران نیز تصاویری از پرچمی با عبارت انگلیسی «ترامپ را بکشید» منتشر شد و حاضران شعارهایی درباره «خونخواهی» و «انتقام» از آمریکا و اسرائیل سر دادند.
خبرگزاری تسنیم، وابسته به سپاه پاسداران، در جریان مراسم تشییع جنازه خامنهای تصاویری منتشر کرد که در آن عبارت «ما ترامپ را میکشیم» دیده میشود. این خبرگزاری همچنین ویدیویی منتشر کرد که نشان میدهد حاضران با پرتاب سنگریزه به تصویر ترامپ، خواستار انتقام از او میشوند.
ششم تیر نیز ۶۶ عضو مجلس خبرگان رهبری در بیانیهای، ترامپ و نتانیاهو را «مهدورالدم» خواندند و قتل آنان را بر «هر مکلفی که به آنان دسترسی یابد» واجب دانستند.
حسن رحیمپور ازغدی، عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی، پنجم تیر در تجمع حامیان حکومت گفت: «وقتی ترامپ با افتخار میگوید من رهبر جمهوری اسلامی را ترور کردم، ما هم باید بگوییم تو را ترور میکنیم.» او همچنین خواستار تعیین «جایزه چند میلیون دلاری» برای کشتن ترامپ و فعال شدن «هستههای عملیاتی» علیه مقامهای آمریکایی شد.
۲۷ خرداد نیز محمدباقر قالیباف، رییس هیات مذاکرهکننده جمهوری اسلامی، گفته بود ترامپ «طراح کشتن قاسم سلیمانی» بوده و با وجود «کراهت» از مذاکره با او، به درخواست مقامهای جمهوری اسلامی وارد مذاکرات شده است.
پیش از این موج تازه، ابراهیم عزیزی، رییس کمیسیون امنیت ملی مجلس، ۲۵ اردیبهشت از تدوین طرحی با عنوان «اقدام متقابل نیروهای نظامی و امنیتی جمهوری اسلامی» خبر داده بود؛ طرحی که به گفته او، در آن پرداخت پاداش ۵۰ میلیون یورویی برای کشتن ترامپ پیشبینی شده است.
این موارد تنها بخشی از تهدیدها، فراخوانها و طرحهایی است که مقامها، روحانیون و چهرههای نزدیک به جمهوری اسلامی در سالهای اخیر علیه ترامپ مطرح کردهاند.
گزارش ایراناینترنشنال در ۲۵ اردیبهشت نیز نشان میدهد تهدیدهای اخیر، ادامه روندی است که طی ماههای گذشته با اظهارات مقامها، فتواها، کارزارهای رسانهای و حتی طرحهای پارلمانی برای هدف قرار دادن ترامپ دنبال شده است.
مقامهای آمریکایی در سالهای اخیر بارها جمهوری اسلامی را به تلاش برای طراحی عملیات ترور علیه ترامپ و شماری از مقامهای پیشین دولت آمریکا متهم کردهاند؛ موضوعی که تهران همواره آن را رد کرده است.
وزارت دادگستری آمریکا نیز در چند پرونده از خنثی شدن طرحهای منتسب به جمهوری اسلامی برای ترور مقامهای آمریکایی خبر داده است.
ونس گفت آمریکا با جمهوری اسلامی به توافق رسیده بود، اما تهران بار دیگر شلیک به کشتیها را از سر گرفته، اگر به کشتیها شلیک کنند، پاسخ سختی خواهند گرفت.
او افزود ترامپ پذیرفت پای میز مذاکره بنشیند تا مشخص شود «آیا افراد عاقل در آن نظام میتوانند جای افراد دیوانه را بگیرند یا نه»
جیدی ونس، معاون رییسجمهوری آمریکا، در ویسکانسین گفت ایالات متحده با جمهوری اسلامی به توافق رسیده بود، اما تهران بار دیگر شلیک به کشتیها را از سر گرفته است.
ونس گفت: «برنامه هستهای ایران نابود شد، توان نظامی متعارف آن نیز از بین رفت، و حالا برخی افراد در داخل حاکمیت ایران میگویند که میخواهند رابطهشان را با ایالات متحده تغییر دهند و فصل تازهای را آغاز کنند.»
او افزود دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، پذیرفت پای میز مذاکره بنشیند تا مشخص شود «آیا افراد عاقل در آن نظام میتوانند جای افراد دیوانه را بگیرند یا نه».
ونس درباره محتوای توافق گفت: «اگر شما شلیک به کشتیها را متوقف کنید، ما هم محاصرهمان را برمیداریم. اما اگر به کشتیها شلیک کنید، پاسخ سختی خواهید گرفت.»
او با اشاره به این که جمهوری اسلامی گفته بود دیگر به کشتیها شلیک نخواهد کرد، گفت: «اما پس از حدود یک هفته پایبندی به توافق، دوباره این حملات را از سر گرفته است.»
ونس تاکید کرد سیاست آمریکا روشن است و گفت: «اگر به کشتیها شلیک کنند، ما ضربهای بسیار سخت به آنها خواهیم زد.»
شاهزاده رضا پهلوی در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «جمهوری اسلامی میکوشد صدای واقعی مردم ایران را در میان هیاهوی مراسم حکومتی برای یک جنایتکار بالفطره و یکی از منفورترین حاکمان تاریخ ایران پنهان کند.»
او افزود: «حکومتی فرسوده، پوسیده و رو به زوال، با نمایشهای ساختگی، تبلیغات دروغین و هزینههای هنگفتی که از جیب مردم ایران تامین میشود، تلاش دارد تصویری جعلی از مشروعیت برای خود بسازد.»
شاهزاده رضا پهلوی همچنین گفت: «حقیقت ایران جای دیگری است؛ در کنار نام و یاد فرزندان دلاوری که با آگاهی، رشادت و فداکاری، در یکی از حساسترین لحظات تاریخ این سرزمین، جان خود را در راه آزادی ایران فدا کردند.»
او افزود: «بیش از ۴۰ هزار جاویدنام دیماه، میدانستند شاید دیگر هرگز به خانه بازنگردند، اما در لحظهای که ایران به آنان نیاز داشت، ایستادند.»
شاهزاده رضا پهلوی در پایان گفت: «خانوادههای جاویدنامان تنها صاحبان یک داغ نیستند؛ آنها نگهبان و امانتدار یاد و فداکاری دلیرترین فرزندان ایران هستند و مسئولیت همه ماست که اجازه ندهیم این بار سنگین را به تنهایی بر دوش بکشند.»
شورای سردبیری روزنامه واشینگتنپست ساعاتی پس از آنکه دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، اعلام کرد که آتشبس با جمهوری اسلامی به پایان رسیده، در یادداشتی نوشت سیاست مماشات، همانگونه که قابل پیشبینی بود، شکست خورد؛ اما این بار حفظ موضع سختگیرانه نیز آسان نخواهد بود.
بهنوشته شورای سردبیری واشینگتنپست بهترین چیزی که میتوان درباره آزمایش ترامپ در پیش گرفتن سیاست مماشات با جمهوری اسلامی گفت، این است که این آزمایش چندان دوام نیاورد. اکنون پرسش این است که آیا دولت او این استقامت را خواهد داشت که وقتی شرایط آنگونه که قابل پیشبینی است دشوار شد، به یک راهبرد بهتر پایبند بماند؟
ترامپ چهارشنبه گفت: «به نظر من دیگر همه چیز تمام شده است. دیگر نمیخواهم با آنها سروکار داشته باشم.» این صریحترین نشانه آن است که آتشبس شکننده میان دو کشور، پس از هفتهها تبادل دیپلماتیک پرتنش و حملات نظامی پراکنده، عملا فروپاشیده است.
او افزود: «اگر مذاکرهکنندگان فوقالعاده ما بخواهند، میتوانند به گفتوگو ادامه دهند، اما من آیندهای برای آن نمیبینم.»
ایالات متحده سهشنبه معافیت از تحریمهای نفتی ایران را لغو کرد؛ اقدامی که پس از آن صورت گرفت که نیروهای سپاه به سوی سه نفتکش در تنگه هرمز آتش گشودند. این وضعیت بهسرعت به رویارویی مستقیم تبدیل شد و آمریکا حدود ۸۰ هدف را در امتداد سواحل جنوبی ایران مورد حمله قرار داد. تهران نیز با حملات پهپادی و موشکی به کویت و بحرین، که میزبان نیروهای نظامی آمریکا هستند، پاسخ داد.
بهنوشته شورای سردبیری واشینگتنپست ممکن است چنین به نظر برسد که مجموعهای از اشتباهات و محاسبات نادرست باعث شکست تفاهمنامه میان کاخ سفید و جریان تندرو حاکم بر تهران شد، اما واقعیت این است که دیپلماسی از همان ابتدا محکوم به شکست بود.
حکومت ایران تصمیم کاخ سفید برای پایان دادن به درگیریها تحت فشارهای سیاسی و پیشنهاد کاهش تحریمها به ارزش چندین میلیارد دلار را نه نشانه حسن نیت، بلکه نشانه ضعف تلقی کرد.
جیدی ونس، معاون رییسجمهور یآمریکا، که همراه با استیو ویتکاف و جرد کوشنر ، فرستادگان ویژه ترامپ مسئولیت مذاکرات را بر عهده داشت، دیپلماسی را بهترین مسیر پیش رو معرفی کرده بود. او ماه گذشته در گفتوگو با شبکه سیانبیسی گفت: «روابط ما با ایران بهطور بنیادین دگرگون شده است».
او افزود: «ما هرگز تا این اندازه ارتباط مستقیم با رهبران ایران نداشتهایم.»
اما ظاهرا گفتوگوهای مستقیم نیز برای متقاعد کردن افرادی که کنترل نیروهای نظامی جمهوری اسلامی را در اختیار دارند، کافی نبوده است تا به این نتیجه برسند که توقف حمله به کشتیهای تجاری یا پایان دادن به اعدام مخالفان سیاسی به نفع آنهاست.
محمدباقر قالیباف، رییس مجلس شورای اسلامی و مذاکرهکننده ارشد جمهوری اسلامی، این هفته گفت: «دوران زورگویی و باجخواهی به پایان رسیده است. این روش به جایی نمیرسد. ما تسلیم نمیشویم.»
بهنوشته واشینگتنپست کاخ سفید باید هنگام تصمیمگیری درباره راهبرد خود پس از فروپاشی آتشبس، این سرسختی و رویکرد خشونتآمیز را در نظر داشته باشد.
ترامپ در ماه مارس گفته بود که آمریکا در قبال ایران چهار هدف اصلی دارد: نابودی توان موشکی ایران، نابودی نیروی دریایی این کشور، جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای و جلوگیری از تامین مالی گروههای نیابتی ایران در خاورمیانه.
شورای سردبیری واشینگتنپست در سرمقاله خود افزوده است که هیچیک از این اهداف هنوز بهطور کامل محقق نشده است، اما تفاهمنامهای که ماه گذشته امضا شد، در صورت بازگشایی تنگه هرمز، امتیازات مالی در اختیار چمهوری اسلامی قرار میداد. آزاد کردن دهها میلیارد دلار برای حکومتی که به تعهدات خود پایبند نیست، تنها آن را جسورتر خواهد کرد تا خواستههای بیشتری مطرح کند.
در این یادداشت گفته شده است این به آن معنا نیست که آمریکا باید دوباره وارد یک جنگ تمامعیار شود، اما دولت میتواند فشار تحریمها را افزایش دهد، صادرات نفت ایران را تحت محاصره قرار دهد و در صورت لزوم، دست به اقدامات نظامی محدود بزند.
واشینگتنپست افزوده چنین رویکردی باعث نخواهد شد که ایران یکشبه به کشوری مانند سوییس تبدیل شود، و احتمالا این رویکرد افزایش قیمت نفت را نیز در پی خواهد داشت، اما ممکن است مانع از آن شود که حکومتی که در اثر جنگ تضعیف شده، در مرحله پس از درگیریهای شدید، بار دیگر بیثباتی و آشوب بیشتری ایجاد کند.
در این یادداشت گفته شده است ترامپ به دلایل سیاسی مایل است که ایران از صدر اخبار خارج شود، اما رهبران جمهوری اسلامی ممکن است چنین فرصتی را در اختیار او قرار ندهند.
شورای سردبیری واشینگتنپست در پایان سرمقاله خود تاکید کرده است فشارهایی برای بازگشت به همان الگوی قدیمی، یعنی امتیاز دادن به حکومت ایران با این امید که رفتار خود را تغییر دهد، وجود خواهد داشت. اما این سیاست در گذشته نزدیک نتیجهای نداشته است و این بار نیز نتیجهای نخواهد داشت.
گاردین گزارش داده که رهبران کشورهای عضو ناتو به صورت غیررسمی توافق کردهاند که در نشست این ائتلاف در آنکارا، از مطرح کردن موضوع جام جهانی در گفتوگو با دونالد ترامپ خودداری کنند؛ اقدامی که هدف آن جلوگیری از ناراحتی رییسجمهور آمریکا در مقطع حساسی برای ناتو عنوان شده است.
بر اساس گزارش گاردین، مقامهای اروپایی در حاشیه این نشست درباره راههای حفظ حمایت ترامپ از ناتو گفتوگو کردهاند. آنها همزمان تلاش میکنند با تاکید بر افزایش بودجه دفاعی و حرکت اعضا به سمت اختصاص ۵ درصد تولید ناخالص داخلی به هزینههای دفاعی تا سال ۲۰۳۵، رضایت رئیسجمهور آمریکا را جلب کنند.
بارت دِ وِوِر، نخستوزیر بلژیک، نخستین مقام اروپایی بود که به این رویکرد اشاره کرد. او گفت قصد ندارد پیروزی ۴ بر یک تیم ملی بلژیک مقابل آمریکا در جام جهانی را پیش بکشد، زیرا ترامپ «گاهی نسبت به اتفاقاتی که دوست ندارد، واکنش تندی نشان میدهد.»
این حساسیت پس از آن افزایش یافت که ترامپ از جانی اینفانتینو، رئیس فیفا، خواست کارت قرمز فولارین بالوگان، مهاجم آمریکا، بازبینی شود؛ تصمیمی که در نهایت به تعلیق محرومیت این بازیکن و امکان حضورش در دیدار برابر بلژیک منجر شد.
نخستوزیر بلژیک همچنین گفت پیروزی «شیاطین سرخ» به موضوع اصلی گفتوگوها در آنکارا تبدیل شده، اما با توجه به حضور آمریکا در نشست، ترجیح میدهد شخصا این موضوع را با ترامپ مطرح نکند. او افزود اگر ترامپ خودش درباره فوتبال صحبت کند، آن زمان واکنش نشان خواهد داد.
ترامپ تاکنون واکنشی به شکست تیم ملی آمریکا برابر بلژیک نشان نداده است؛ هرچند برخی بازیکنان بلژیک پس از به ثمر رساندن گل چهارم، با تقلید از رقص معروف او، رئیسجمهور آمریکا را به تمسخر گرفتند.
همچنین کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، در دیدار با همتای نروژی خود نیز با شوخی گفت: «انگلیس فقط زمانی قهرمان جام جهانی میشود که حزب کارگر در قدرت باشد.»