ترامپ نوشت پیوستن جمهوری اسلامی به توافقنامههای ابراهیم، میتواند به «اتفاقی تاریخی» تبدیل شود. او افزود در گفتوگو با سران عربستان سعودی، امارات متحده عربی، قطر، ترکیه، مصر، اردن و بحرین، تاکید کرده لازم است همه این کشورها بهطور همزمان توافقنامههای ابراهیم را امضا کنند.
ترامپ نوشت: ««کشورهایی که درباره آنها صحبت شد عبارتاند از عربستان سعودی، امارات متحده عربی (که هماکنون عضو است)، قطر، پاکستان، ترکیه، مصر، اردن و بحرین (که هماکنون عضو است). ممکن است یکی دو کشور دلیلی برای انجام ندادن این کار داشته باشند و این پذیرفته خواهد شد، اما بیشتر آنها باید آماده، مایل و قادر باشند که این توافق با ایران را به رویدادی بسیار تاریخیتر از آنچه در غیر این صورت میبود تبدیل کنند.»
در هفتههای اخیر صاحبان مشاغل خدماتی و اصنافی که معیشتشان به خرید روزانه و مصرف عمومی مردم وابسته است، در پیامهایی به ایراناینترنشنال تاکید کردند مردم حتی خریدهای روزمره و خدماتی را هم کاهش دادهاند و بسیاری از بازارها به مرحلهای رسیدهاند که دیگر مشتری وجود ندارد.
بر اساس این پیامها، طیف گستردهای از مشاغل، از رستورانها و قهوهخانهها تا فروشگاههای پوشاک و واحدهای گردشگری و خواروبارفروشیها با رکود مواجه شدهاند.
بسیاری از صاحبان این مشاغل میگویند افزایش شدید قیمت کالاها و کاهش قدرت خرید مردم باعث شده شهروندان، در کنار حذف بسیاری از هزینههای غیرضروری، حتی خریدهای معمول و روزمره خود را نیز محدود کنند.
برخی، وضعیت کنونی را یکی از دشوارترین دورههای سالهای اخیر توصیف و تاکید کردند ترس از نامعلوم بودن آینده باعث شده مردم بیش از گذشته محتاط شوند و تا حد ممکن پول خود را برای موارد «ضروری و پیشبینی نشده» نگه دارند.
رستورانها و فستفودها متاثر از بحران اقتصادی
صاحب یک قهوهخانه در میدان خراسان تهران گفت: «تنباکو کیلویی پنج میلیون تومان و ذغال کیلویی ۴۰۰ هزار تومان شده است. مجبور میشویم قیمت خدمات را بالا ببریم، اما با این کار مشتریها را هم از دست میدهیم.»
یک شهروند دیگر هم از تعطیلی کارگاه تولیدی خود خبر داد و گفت بهدلیل گرانی مواد اولیه، جنگ و کاهش توان مالی مردم، ورشکست شده و ناچار شده کارگاهش را ببندد.
او افزود: «چند کارگر بیکار شدند و همه دستگاهها را نصف قیمت فروختم، چون توان پرداخت اجاره را نداشتم.»
در بازار تهران نیز به گفته شهروندان، بسیاری از غذاخوریها عملا بدون مشتری ماندهاند.
مخاطبی در پیامی به ایراناینترنشنال در یک نمونه به قیمت ۸۰۰ هزار تومانی یک پرس قرمهسبزی اشاره کرد و گفت فروش بیشتر رستورانها و فستفودها به صفر رسیده است.
پیشتر احمد میدری، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی، از ثبتنام دریافت بیمه بیکاری حدود ۲۳۰ هزار کارگری خبر داده بود که از آغاز جنگ تاکنون شغل خود را از دست دادهاند.
حجتالله میرزایی، مدیر سابق صندوقهای بازنشستگی کشور، نیز ۳۱ اردیبهشت پیشبینی کرد در سال جاری حدود ۴.۵ میلیون نفر دیگر به جمعیت زیر خط فقر اضافه شوند.
علاوه بر صاحبان کسبوکار، شهروندان نیز در پیامهای هر روزه خود به ایراناینترنشنال گفتند با شدت تورم و نامعلوم بودن وضعیت گرانیهای بیشتر، مردم حتی برای خواروبار هم فقط برای یکی دو روز خرید میکنند و دیگر توان خرید ماهانه ندارند.
بر اساس این پیامها، برای یک سبد خرید روزمره شامل یک پاکت شیر، یک جعبه خرما، یک مایع ظرفشویی، سه بسته کره ۱۰۰ گرمی، یک ماست کوچک، یک بسته جو پرک، رشته پلویی، دو بسته چیپس خلالی، ۵۰۰ گرم قهوه و ۲۵۰ گرم گردو از میدان ترهبار، باید شش میلیون و ۴۰۰ هزار تومان هزینه کرد.
به گفته مخاطبان، مردم با حسرت به فروشگاهها نگاه میکنند، اما نمیتوانند چیزی بخرند. از هر ۲۰۰ نفر شاید فقط یک نفر بتواند کمی مرغ، آن هم برای یک وعده یک خانواده سه نفره بخرد و دیگر توان خرید برای یک ماه را ندارند.
صاحب یک سوخاریفروشی در اصفهان گفت: «فیله مرغ کیلویی ۹۵۰ هزار تومان شده. با این وضعیت، اگر من هم مرغ بخرم و بفروشم، چه کسی میآید بخرد؟»
در شرایطی که قیمت یک ساندویچ بهطور متوسط به ۵۰۰ هزار تومان و یک پیتزا به یک میلیون و ۲۰۰ هزار تومان رسیده، بسیاری از رستورانداران و فستفودها مجبور به تعدیل نیرو و در نظر گرفتن ایده تعطیلی کسبوکار خود شدهاند.
خبرگزاری ایلنا اواسط اردیبهشت گزارش داده بود تورم سالانه اقلام خوراکی، بر اساس دادههای رسمی، بین ۱۱۷ تا ۱۶۵ درصد است.
فرامرز توفیقی، فعال کارگری، همان زمان در گفتوگو با ایلنا این عدد را «عجیب» خواند اما یادآوری کرد دادههای میدانی نشان میدهند تورم واقعی خوراکیها در عرض یک سال بیش از ۲۰۰ درصد بوده است.
بازار کساد پوشاک
بسیاری از صاحبان مغازههای مرتبط با پوشاک نیز گفتند بازارها در چهار ماه اخیر بیش از همیشه خالی بوده است.
صاحب یک تولیدی کفش از تبریز گفت از زمان اعتراضات دیماه تاکنون بازار نیمه تعطیل بوده و تولید و فروش خوابیده است.
مغازهداری از تهرانپارس نیز به ایراناینترنشنال گفت مردم در تامین هزینههای اولیه زندگی ماندهاند و بازار از زمان جنگ ۱۲ روزه تاکنون مدام کساد بوده است.
او افزود اکنون زندگی خود را از پساندازهایش میگذراند.
پیشتر نیز گزارشهای متعددی درباره افزایش نرخ تورم، کاهش قدرت خرید و جهش قیمت کالاهای اساسی منتشر شده بود.
بر اساس گزارش شهروندان، هزینههای معمول زندگی در ماههای اخیر به شکل قابل توجهی افزایش یافته و حتی خریدهای روزمره و ساده نیز برای بسیاری از مردم به چالشی جدی تبدیل شده است.
این فشار بهطور مستقیم بر کسبوکارهای مستقل و مشاغل آزاد نیز وارد شده است.
شهروندی گفت از ابتدای هفته مجموع فروش مغازهاش به یک میلیون تومان هم نرسیده و در حالی که چکهای سنگین و قسط و قرض دارد، از حالا به همسرش گفته آخر ماه «خبری از حقوق نیست».
یک فروشنده لباس زیر در بازار بزرگ تهران گفت: «چند نفر از همسایههای ما ورشکست شدهاند و مغازههایشان را تخلیه کردهاند. امروز ساعت دو ظهر، اولین فروش روزم را داشتم.»
از کارگاههای کوچک تا گردشگری و هتلها دچار رکودند
رکود مشاغل در ایران تنها محدود به بازار غذا و پوشاک نیست. پیامهای رسیده همچنین حاکی از موج گسترده بیکاری و ورشکستگی در کسبوکارهای صنعتی و خدماتی وابسته به صنایع مختلف است.
مخاطبان ایراناینترنشنال تاکید کردند حدود ۷۰ درصد واحدهای اقامتی شهرهای گردشگرپذیری مانند مشهد و بیشتر هتلها خالی از مسافر هستند و بسیاری از آنها دست به تعدیل نیرو زدهاند.
یکی از کارکنان این حوزه گفت: «صنعت گردشگری و هتلداری در کیش فروپاشیده است. چهار ماه است حقوق نگرفتهایم. مشتری وجود ندارد و همه فقط دوام میآورند تا ببینند چه میشود.»
شهروندی دیگر هم گفت آژانسهای مسافرتی یکی پس از دیگری در حال جمع کردن هستند.
بسیاری از فعالان این حوزهها که تعدیل، اخراج یا بیکار شدهاند، گفتند همچون دیگر صنفهایی که با بحران اقتصادی مواجه شدهاند، به مشاغلی مانند رانندگی در اسنپ یا کارهای موقت و کمثبات روی آوردهاند.
کارگری که در کارخانه تولید ظروف آشپزخانه کار میکرد، گفت صاحب کارخانه «تقریبا همه را اخراج کرده» و ترجیح داده مواد اولیه را نگه دارد تا اینکه تولید کند و حقوق بدهد.
او افزود: «حدود ۴۰۰ نفر بیکار شدهاند. جمهوری اسلامی کاری کرده که تولید، ضرر باشد.»
همزمان با این بحران اقتصادی، مسعود پزشکیان، رییس دولت جمهوری اسلامی، ۳۰ اردیبهشت مردم را به «اسراف و افزایش بیرویه توقعات» متهم و آنها را دعوت به «صرفهجویی» کرد.
او ۲۹ اردیبهشت هم بدون ارائه راهکار، گفت «حتما گرانی خواهیم داشت» و به مردم تاکید کرد باید «سختی جنگ» را بپذیرند.
در سالهای گذشته نیز شماری از مقامهای جمهوری اسلامی در مواجهه با هر بحرانی از جمله بیکاری، گرانی و تورم در ایران، شهروندان را به «صرفهجویی»، «مقاومت» و حذف برخی مواد خوراکی و تفریحات روزمره از زندگی خود تشویق کردهاند.
مردی ۳۷ ساله ساکن بوشهر که سالها مغازهدار بوده، گفت در آستانه تعطیلی کامل قرار دارد، چون دیگر توان خرید جنس و پرداخت اجاره مغازه را ندارد.
در کرمانشاه نیز یک واردکننده ویپ و پاد از توقف واردات و جهش هزینه حملونقل خبر داد.
به گفته او، بعد از بسته شدن بندرها، هیچ محصولی به دستشان نرسیده و هزینه حمل بار از ۱۵ هزار تومان به ۲۱۵ هزار تومان رسیده است.
برخی شهروندان گفتند آنچه بیش از خود گرانی آنها را نگران کرده، عادی شدن بحران برای مردم است.
شهروندی از شیراز در پیامی برای ایراناینترنشنال نوشت: «دیگر هیچکس از گرانی تعجب نمیکند و شاید این ترسناکترین بخش ماجرا باشد. اینکه مردم به درد، به حذف گوشت، حذف سفر، حذف آرزو و حذف زندگی عادت کنند، و کمکم فقط برای بقا برنامهریزی کنند.»
در همین راستا، دانشآموزی ۱۷ ساله در پیامی برای ایراناینترنشنال نوشت آینده خود و همنسلانش را مبهم و گیجکننده میبیند.
او از قطع اینترنت، کیفیت پایین آموزش و مشکلات اقتصادی خانوادهها سخن گفت که باعث بیانگیزگی آنها شده است.
سردرگمی دانشآموزان در انتظار اعلام زمان کنکور
این دانشآموز از نبود شفافیت در مورد زمان و نحوه برگزاری امتحانهای نهایی و کنکور ابراز نگرانی کرد.
به گفته او، نامتناسب بودن دخل و خرج، امکان برنامهریزی برای آینده را به امری محال بدل کرده است.
دانشآموز دیگری نیز در پیامی مشابه، با اشاره به اینکه زمان و نحوه برگزاری امتحانها و کنکور اعلام نشده، گفت آنها فشار روانی زیادی را تحمل میکنند، اما صدایشان شنیده نمیشود.
تاثیر قطع اینترنت بر کیفیت آمادگی داوطلبان کنکور
دهها پیام رسیده به ایراناینترنشنال نیز حاکی از تاثیر قطع اینترنت بر روند یادگیری دانشآموزان است.
یک دانشآموز در آستانه کنکور درباره وابستگی کامل روند مطالعهاش به اینترنت گفت: «بیشتر دورههای آموزشی را از تلگرام دانلود میکردم. دروس تخصصی را هم از یوتیوب و حتی دورههایی را از اینستاگرام خریداری میکردم.»
یک داوطلب پشتکنکوری در پیامی برای ایراناینترنشنال نوشت امیدوار بوده امسال در رشته پزشکی پذیرفته شود، اما با شرایط فعلی این احتمال را دور از دسترس میبیند.
او گفت فایلهای درسی و ویدیوهای آموزشیاش در تلگرام قرار داشته و با ادامه قطع اینترنت، امکان دسترسی و دانلود آنها را ندارد.
در شرایطی که زمان زیادی تا برگزاری کنکور باقی نمانده، اعلام نشدن زمان دقیق آن از سوی سازمان سنجش آموزش کشور فشار روانی بسیاری به دانشآموزان وارد کرده و برخی از آنها بار دیگر موضوع سهمیههای ورودی دانشگاهها را مطرح کردهاند.
به گفته یکی از این دانشآموزان، نظام سهمیهبندی در سالهای گذشته به نابرابری در پذیرش دانشگاهها منجر شده و در شرایط فعلی، با توجه به بلاتکلیفی در مورد زمان کنکور، این احساس تبعیض پررنگتر شده است.
پیش از این نیز دانشآموزان در پیامهایی به ایراناینترنشنال از این بلاتکلیفی و فشارهای ناشی از آن سخن گفته بودند.
برای نمونه، دانشآموزی از تهران گفت: «شرایط زندگی خیلی سخت شده و فشارهای روانی بالاست؛ مخصوصا برای دانشآموزان پایههای یازدهم و دوازدهم. درست نیست که در این شرایط امتحانی بگیرند که روی کنکور هم تاثیر میگذارد.»
اعتراض به هزینههای سنگین آموزشی
بعضی پیامهای رسیده به ایراناینترنشنال حاوی دعوت به تجمع اعتراضی مقابل سازمان سنجش است.
در یکی از این پیامها از دانشآموزان پایههای یازدهم و دوازدهم تهران خواسته شده برای اعتراض به شیوه برگزاری امتحانها و تاثیر آن بر کنکور، مقابل این سازمان تجمع کنند.
یک دانشآموز پایه یازدهم نیز در پیامی اعلام کرد هنوز زمان دقیق امتحانهای نهایی مشخص نیست و درباره برگزاری آنها در تیرماه یا شهریورماه اظهار نظرهای متفاوتی مطرح شده است.
به گفته او، در دوره آموزش مجازی بهدلیل قطع اینترنت و ارائه نشدن کامل برخی دروس، فرآیند یادگیری با اختلال مواجه بوده، در حالی که نتیجه این امتحانها، تاثیری مستقیم بر کنکور دارد.
دانشآموزان دیگری نیز به پیامدهای جنگ و شرایط اقتصادی اشاره کردند.
یکی از آنها گفت پس از حدود ۸۰ روز اختلال در روند عادی آموزش و افت کیفیت تدریس، اکنون باید در امتحانهای نهایی و سپس کنکور شرکت کنند. در شرایطی که به گفته او، سطح استرس و نگرانی در میان دانشآموزان پایههای یازدهم و دوازدهم بیسابقه است.
از رودهن نیز مخاطب دیگری به افزایش قیمت کتابهای کمکآموزشی اشاره کرد و گفت بهای برخی از آنها به ۹۰۰ هزار تا یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان رسیده است.
به گفته منبع آگاه، رئوف، از پهلو هدف گلوله جنگی قرار گرفت و پیش از آن نیز سمت چپ بدنش با ساچمههای فلزی، مجروح شده بود.
پس از انتقال رئوف به بیمارستان گنجویان دزفول، پیکر او همراه با پیکر تعدادی دیگر از جوانان کشتهشده در محوطه بیمارستان رها شد و به گفته شاهدان، از جمله برخی پرسنل بیمارستان، اجازه درمان و رسیدگی به مجروحان داده نشد.
به گفته شاهدان، محوطه بیمارستان بهدلیل خونریزی شدید مجروحان، پر از خون شده بود و شماری از آنان در نبود رسیدگی پزشکی، جان باختند.
خانواده رئوف پس از ساعتها جستوجو به بیمارستان گنجویان مراجعه کردند، اما با وجود گشتن همه بخشها، مسئولان بیمارستان ابتدا حضور او را انکار کردند.
همزمان پرسنل اورژانس به آنان اطلاع دادند که رئوف در سردخانه بیمارستان است، اما نیروهای حکومتی سردخانه را مهر و موم کردند و اجازه مشاهده پیکر را ندادند.
بر اساس این روایت، خانواده رئوف پس از مراجعه به نهادهای مختلف با پاسخهای متناقض و نادرست روبهرو شدند و حتی به آنان گفته شد که رئوف زنده است.
در نهایت پیکر او را که بهعنوان «مجهولالهویه» به مرکز استان منتقل شده بود، در پزشکی قانونی اهواز شناسایی کردند.
پیش از تحویل پیکر، از خانواد او تعهد گرفته شد که مراسم خاکسپاری تنها بهصورت شبانه و با حضور چند نفر برگزار شود.
دفن شبانه پیکر معترضان کشتهشده در ایران حتی به وسیله ماموران امنیتی، موضوعی سابقهدار است.
در یک نمونه، بر اساس اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال در سوم بهمن ۱۴۰۴، پیکر یک پسر ۱۶ ساله به نام رضا، در جریان اعتراضات کرج، بدون اطلاع خانواده، بهوسیله ماموران سپاه پاسداران دفن شد.
بنا بر روایت شاهدان، پنجشنبه ۱۸ دیماه، حدود ساعت ۹ شب، رضا در کوچهای از «شاهینویلا» هدف شلیک مستقیم یک تکتیرانداز قرار گرفت.
به گفته شاهدان، تیراندازی از روی پشتبام یک میوهفروشی انجام شد.
افراد مطلع گفتند که رضا پس از اصابت گلوله به داخل پارکینگ یک خانه منتقل شد و همانجا جان باخت. با آرامتر شدن اوضاع، پیکر او به درمانگاه منتقل شد.
روز بعد به اطرافیان گفته شد که نیروهای سپاه پاسداران پیکر این نوجوان را شبانه دفن کرده و محل قبر را به خانواده اعلام کردهاند.
حکم اعدام عباس اکبری فیضآبادی، از بازداشتشدگان دیماه در شهرستان نائین اصفهان، صبح دوشنبه، چهارم خرداد پس از تایید دیوان عالی کشور اجرا شد.
بر اساس گزارش خبرگزاری میزان، وابسته به قوه قضاییه جمهوری اسلامی، اکبری فیضآبادی، با اتهامهایی از جمله «محاربه»، «تخریب عمدی اموال عمومی به قصد مقابله با نظام جمهوری اسلامی»، «اخلال در نظم و امنیت جامعه» و «اجتماع و تبانی برای ارتکاب جرم علیه امنیت داخلی کشور» محاکمه شده بود.
در این گزارش آمده است دادگاه پس از برگزاری جلسات رسیدگی و دریافت دفاعیات متهم و وکیل او، با استناد به آنچه «اقاریر متهم» درباره همراه داشتن کلت کمری جنگی، حضور در خیابان و تیراندازی عنوان شده، اتهام محاربه را محرز دانست.
قوه قضاییه همچنین اعلام کرد فیلمی از لحظه تیراندازی و گزارش مرجع انتظامی درباره کشف سلاح از منزل متهم، از جمله مستندات پرونده بوده است.
بر اساس این گزارش حکم اعدام اکبری فیضآبادی در دیوان عالی کشور تایید و اعلام شد «حکم صادرشده بر پایه مدارک، مستندات و اظهارات متهم بوده و ایرادی به آن وارد نیست».
با اعدام اکبری فیضآبادی، شمار زندانیان اعدامشده با اتهامهای سیاسی و امنیتی در ایران طی ۶۸ روز گذشته، از ۲۷ اسفند ۱۴۰۴ تاکنون، به دستکم ۳۸ نفر رسید.
این در حالی است که وبسایت حقوق بشری «هرانا» پیشتر گزارش داده بود جمهوری اسلامی در کل سال ۱۴۰۴ دستکم ۵۲ زندانی را با اتهامهای سیاسی و امنیتی اعدام کرده است.
۱۴ اردیبهشت ماه، ۶۳ نماینده مجلس شورای اسلامی در بیانیهای از قوه قضاییه جمهوری اسلامی بابت اعدام معترضان دیماه تشکر کردند و از غلامحسین محسنی اژهای، رییس قوه قضاییه، خواستند با «عوامل اصلی و دانهدرشت» این اعتراضات، اقدام قاطع، علنی و عبرتآموز انجام دهد.
این ۶۳ نماینده مجلس همچنین از نیروهای مسلح جمهوری اسلامی قدردانی کردند و خواستار آن شدند که تا پایان این جنگ «دست از ماشه نکشند» و بر اساس تدابیر مجتبی خامنهای، «ضربات مرگبار و نابودکننده» به آمریکا و اسرائیل و «همدستان» آنها وارد کنند.
رسانه قوه قضاییه جمهوری اسلامی، سوم خرداد از اجرای حکم اعدام مجتبی کیان، زندانی سیاسی، پس از تشکیل پرونده در دادگستری استان البرز خبر داد.
بر اساس گزارش میزان، کیان متهم بود که در جریان حملات آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی، مختصات و اطلاعات مربوط به واحدهای صنایع دفاعی را برای «شبکههای وابسته به اسرائیل و آمریکا» ارسال کرده است. دادگاه بر همین اساس او را به اعدام و مصادره اموال محکوم کرده بود.
نهادهای امنیتی جمهوری اسلامی از آغاز حملات آمریکا و اسرائیل در ۹ اسفند، هزاران شهروند را در شهرهای مختلف کشور با اتهامهای سیاسی و امنیتی بازداشت کردهاند.
