افزایش گمانهزنیها درباره عملیات زمینی آمریکا در ایران
در حالی که تنشها میان ایالات متحده و حکومت ایران در حال تشدید است، نشانههایی از احتمال بررسی یا حتی برنامهریزی برای عملیات زمینی آمریکا در ایران، نگرانی برخی قانونگذاران را در واشینگتن افزایش داده است.
بر اساس گزارشها، برخی از قانونگذاران آمریکایی پس از جلسات توجیهی محرمانه، نسبت به احتمال اعزام نیروهای زمینی هشدار دادهاند. نانسی میس، نماینده جمهوریخواه کنگره، اعلام کرده که «بههیچوجه از حضور نیروهای آمریکایی در خاک ایران حمایت نخواهد کرد»، موضعی که نشاندهنده شکاف در میان جمهوریخواهان نیز است.
در همین حال، ریچارد بلومنتال، سناتور دموکرات، گفته است که بیش از گذشته نگران حرکت به سمت یک عملیات زمینی است و تاکید کرده که تحقق اهداف اعلامشده آمریکا بدون «حضور فیزیکی» در ایران دشوار خواهد بود.
پیش از این گزارشهایی منتشر شده بود که از بررسی سناریوهایی مانند کنترل جزیره خارک - مرکز اصلی صادرات نفت ایران- حکایت داشت که در عمل به نوعی حضور زمینی یا شبهزمینی نیاز دارد.
گزارشهای رسانهای و اظهارات برخی نمایندگان حاکی از آن است که دستکم چند تن از رهبران کنگره، از جمله روسای کمیتههای نظامی، احتمال برنامهریزی برای عملیات زمینی را مطرح کردهاند. با این حال، کاخ سفید بهطور رسمی اعلام کرده که در حال حاضر برنامهای برای اعزام نیروهای زمینی ندارد، هرچند دونالد ترامپ این گزینه را بهطور کامل رد نکرده است.
در تازهترین موضعگیری، کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید، با اشاره به فرصت پنج روزه ترامپ به جمهوری اسلامی برای توافق، اعلام کرد که «بقایای رژیم ایران» یک فرصت دیگر برای همکاری با دونالد ترامپ دارند. به گفته او، این فرصت به معنای کنار گذاشتن کامل برنامه هستهای و توقف تهدید علیه آمریکا و متحدانش است.
لیویت تاکید کرد که ترجیح رییسجمهوری آمریکا «صلح» است، اما هشدار داد در صورت نپذیرفتن این شرایط، روند حملات ادامه خواهد یافت و «ضربات بسیار شدیدتری» وارد خواهد شد. او همچنین گفت ترامپ «بلوف نمیزند» و آماده واکنش سختتر است.
سخنگوی کاخ سفید تاکید کرد که جمهوری اسلامی در نتیجه محاسبات نادرست، بخشی از توان نظامی خود از جمله فرماندهان ارشد، نیروی دریایی، نیروی هوایی و سامانههای پدافند را از دست داده و ادامه تنشها ناشی از نپذیرفتن این وضعیت است.
هفته گذشته، ترامپ با انتشار پیامی به جمهوری اسلامی ۴۸ ساعت فرصت داده بود تا تنگه هرمز را به طور کامل بازگشایی کند و تهدید کرده بود که در صورت عدم تحقق این موضوع، نیروگاههای ایران را هدف حملات نظامی قرار خواهد داد. ساعاتی پیش از فرا رسیدن این مهلت، رییسجمهوری آمریکا با انتشار پیام دیگری خبر از مذاکراتی با جمهوری اسلامی داد که به گفته او فرصت تازهای برای حکومت ایران است تا به توافق با آمریکا برسد. او برای رسیدن به توافق پنج روز فرصت تعیین کرد.
در کنار این مواضع، در روزهای اخیر گزارشها از افزایش حضور نظامی آمریکا در منطقه حکایت دارد. هزاران نیروی نظامی، از جمله تفنگداران دریایی و نیروهای هوابرد، در حال استقرار در خاورمیانه هستند.
اگرچه این استقرارها رسماً برای «افزایش آمادگی» توصیف شدهاند، اما تحلیلگران آن را زیرساخت لازم برای هرگونه عملیات زمینی احتمالی میدانند.
در سطح افکار عمومی، نظرسنجیها نشان میدهد اگرچه اکثریت آمریکاییها اعزام نیرو را محتمل میدانند، اما تنها درصد کمی از اعزام گسترده نیروهای زمینی حمایت میکنند و ترجیح بیشتری به عملیات محدود و هدفمند وجود دارد.
در کنار این مباحث، گزارشها از بررسی گزینههای نظامی دیگر از جمله فشار بر حکومت ایران از طریق کنترل مسیرهای صادرات نفت یا بازگشایی تنگه هرمز حکایت دارد. تحلیلگران میگویند هرگونه ورود نیروهای زمینی به خاک ایران، نقطه عطفی در این درگیری خواهد بود و میتواند آن را به سطحی بیسابقه از تنش نظامی تبدیل کند.
اگرچه هنوز تصمیمی رسمی برای عملیات زمینی اعلام نشده، اما افزایش این گمانهزنیها و اختلافنظرها در واشینگتن نشان میدهد که این گزینه بیش از گذشته وارد محاسبات استراتژیک آمریکا شده است.