روایت یک شاهد عینی از شب ۱۹ دی: تهران یک جهنم واقعی بود
یک شاهد عینی که بهتازگی ایران را ترک کرده، اطلاعاتی از جمعه ۱۹ دی در تهران را بازگو و تهران را در آن شب «یک جهنم واقعی» توصیف میکند.
یک شاهد عینی که بهتازگی ایران را ترک کرده، اطلاعاتی از جمعه ۱۹ دی در تهران را بازگو و تهران را در آن شب «یک جهنم واقعی» توصیف میکند.
او میگوید در شهر بزرگی مثل تهران با هرکسی صحبت میکنی، یک نفر را از دست داده، از همسایه و فامیل و دوست، تا همبازی دوران مدرسه و شاگرد دانشگاه. او میگوید این خشم و سوگ در بین ملت ایران، یک سلاح قدرتمند است که هر لحظه ممکن است بر سر حکومت آوار شود.
نتبلاکس، نهاد مستقل پایش وضعیت اینترنت، دوشنبه ۲۹ دی هشدار داد حکومت ایران در پی تشدید محدودیتهای ارتباطی از طریق پروژه «اینترانت» است.
پیشتر ایراناینترنشنال گزارشی درباره تلاش جمهوری اسلامی برای راهاندازی پروژهای جدید با هدف قطع طولانیمدت اینترنت منتشر کرده بود.
در ۲۴ ساعت گذشته، برخی کاربران از دسترسی کوتاه و منقطع به اینترنت در برخی نقاط ایران خبر دادهاند.
با این حال، نتبلاکس دوشنبه با انتشار پیامی در ایکس، به گذشت ۱۲ روز از قطع اینترنت در ایران اشاره کرد و نوشت میزان اتصال سراسری «همچنان حداقلی باقی مانده» است.
تداوم اعتراضات ایرانیان خارج کشور
ایرانیان در شهرهای مختلف جهان، از جمله در بروکسل، مقابل سفارت آمریکا و در برلین، مقابل سفارت جمهوری اسلامی، تجمع اعتراضی برگزار کردند.
گزارشها از نقض حقوق بشر در ایران
گاردین دوشنبه به نقل از شبکه حقوق بشر کردستان نوشت یک کودک ۱۶ ساله هنگام بازداشت در کرمانشاه بهدست ماموران سرکوب مورد آزار جنسی قرار گرفته است.
رِبین رحمانی، از شبکه حقوق بشر کردستان که با منابع نزدیک به خانواده این کودک در تماس بوده است، گفت: «در زمان انتقال این کودک و یک فرد بازداشتشده دیگر، ماموران آنها را کتک زدند و از روی لباس با باتوم به ناحیه مقعد فشار وارد کردند.»
گاردین تاکید کرد به دلیل ادامه قطع ارتباطات در ایران، نه این گروه حقوق بشری و نه این رسانه موفق نشدهاند اطلاعات بیشتری درباره وضعیت کنونی این افراد به دست آورند.
همزمان، چند وکیل حقوق بشری در ایران ضمن ابراز نگرانی از شرایط بازداشتشدگان در جریان انقلاب ملی ایرانیان، به ایراناینترنشنال گفتند قوه قضاییه، اجازه اعلام وکالت برای بازداشتشدگان را به آنان نمیدهد.
این وکلا اعلام کردند امکان برگزاری دادگاههایی شبیه «محکمههای صحرایی» و صدور احکام فلهای اعدام و حبس طویلالمدت برای بازداشتشدگان دور از ذهن نیست.
یک وکیل دادگستری در تهران که سابقه فعالیت چندین ساله در زمینه پروندههای حقوق بشری و زندانیان سیاسی دارد، به ایراناینترنشنال گفت: «اتهامهای بازداشتشدگان را نه به آنان، نه به خانوادههایشان اعلام نمیکنند. همچنین از تعداد و محل نگهداری بازداشتشدگان اطلاعی در دست نیست.»
همچنین یک وکیل دادگستری به خانواده بازداشتشدگان توصیه کرد بدون ترس از حکومت و برای حفظ جان عزیزانشان، ضمن مراجعه به دادسراها، پیگیر وضعیت آنان باشند.
دریا صفایی، نماینده ایرانیتبار پارلمان بلژیک، در شبکه ایکس نوشت: «صدای ما به جهان باشید. یکی از بزرگترین کشتارها در تاریخ در ایران رخ داده است. ما نیاز داریم که اکنون اقدام کنید. این نبرد بین نور و تاریکی، بین روشنگری و جهل است. ما به همه نیاز داریم.»
لغو دعوت از عراقچی از سوی مجمع جهانی اقتصاد
مجمع جهانی اقتصاد در داووس سوئیس اعلام کرد عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، در این مجمع شرکت نخواهد کرد.
این مجمع در حساب خود در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «اگرچه عراقچی در پاییز گذشته دعوت شده بود، اما از دست رفتن جانهای غیرنظامیان در ایران در هفتههای اخیر بهطور تراژیک به این معناست که حضور نمایندهای از دولت ایران در داووس در سال جاری درست نیست.»
هیلل نویر، مدیر اجرایی دیدهبان سازمان ملل، در ایکس نوشت: «با توجه به برنامه ما برای ثبت شکایت کیفری نزد مقامات سوئیس بهمنظور بازداشت عراقچی بهدلیل جنایت علیه بشریت، و با توجه به نقش او در رژیم در کشتن معترضان، او این هفته در مجمع جهانی اقتصاد در داووس شرکت نخواهد کرد.»
پیشتر لیندزی گراهام، سناتور برجسته جمهوریخواه، از دعوت عراقچی به مجمع جهانی اقتصاد انتقاد کرد.
سازمان اتحاد علیه ایران هستهای اعلام کرد عراقچی در اقدامی «پنهانکارانه و بدون اطلاعرسانی عمومی» به جمع سخنرانان مجمع جهانی اقتصاد در داووس که همین هفته برگزار میشود، اضافه شده است.
شبکه خبری فاکس نیز گزارش داد سازمان اتحاد علیه ایران هستهای با ارسال نامهای به مجمع داووس، خواسته است که پس از بزرگترین کشتار ایرانیان در هفتههای گذشته، دعوت از عراقچی لغو شود.
تهدید مقامات جمهوری اسلامی علیه معترضان
غلامحسین محسنی اژهای، رییس قوه قضاییه جمهوری اسلامی، مردم معترض ایران را «آشوبگر و اغتشاشگر» خواند.
محسنی اژهای دوشنبه گفت: «با سرعت و دقت در رسیدگی به پروندههای اغتشاشات در کوتاهترین زمان، احکام صادره موثرتر و بازدارنده خواهند بود.»
او افزود: «اجرای بهموقع و بدون تعلل مجازات، یکی از عناصر بازدارندگی است.»
محسنی اژهای اضافه کرد: «اجازه کوچکترین تاخیر را در رسیدگی به پرونده آشوبگران نمیدهیم.»
ابراهیم عزیزی، رییس کمیسیون امنیت ملی مجلس شورای اسلامی نیز ضمن تایید تیراندازی به مردم و کشته شدن آنان مقابل پایگاههای بسیج و کلانتریها، گفت که با معترضان مقابل پایگاههای بسیج و مقرهای انتظامی برخورد شده است.
نمایندگان مجلس شورای اسلامی دوشنبه در بیانیهای، دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا را «فرعون» و علی خامنهای را «موسی» نامیدند که او را غرق خواهد کرد.
همچنین محمدباقر قالیباف، رییس مجلس، پس از جلسه غیرعلنی، ترامپ را «نامحترم» خواند و گفت که خامنهای بدون ترس از رییسجمهوری آمریکا، تکلیف تصمیمگیران کشور را روشن کرد.
گاردین دوشنبه ۲۹ دیماه گزارش داد یک گروه حقوق بشری اعلام کرده است یک نوجوان ۱۶ ساله در جریان اعتراضات سراسری در ایران هنگام بازداشت در کرمانشاه، از سوی نیروهای امنیتی مورد تعرض و آزار جنسی قرار گرفته است.
در این گزارش آمده است دو نفر بازداشتشده در کرمانشاه، که یکی از آنها کودک بوده، به «شبکه حقوق بشر کردستان» گفتهاند پلیس ضدشورش در زمان بازداشت آنها، مرتکب تعرض جنسی شده است.
ربین رحمانی، عضو شبکه حقوق بشر کردستان، به گاردین گفت که نیروهای امنیتی در زمان انتقال بازداشتشدگان «با باتوم بدن آنها را لمس میکردند»، آنها را کتک میزدند و از روی لباس با باتوم به ناحیه مقعد فشار وارد میکردند.
قطع ارتباطات و نگرانی از وضعیت بازداشتشدگان
گاردین نوشت بهدلیل ادامه قطع ارتباطات در ایران، نه این گروه حقوق بشری و نه خود این روزنامه، نتوانستهاند اطلاعات بیشتری درباره وضعیت فعلی این افراد بهدست آورند.
این گزارش همچنین به نگرانی گروههای حقوق بشری درباره وضعیت بیش از ۲۰ هزار معترض اشاره کرد که گفته میشود از آغاز انقلاب ملی ایرانیان علیه جمهوری اسلامی بازداشت شدهاند.
گاردین با اشاره به اعتراضات در جریان جنبش «زن، زندگی، آزادی» نوشت بازداشتشدگان در آن دوره از تجاوز، ضربوشتم و شکنجه در دوران بازداشت خبر داده بودند و یک زن نیز به این روزنامه گفته بود در بازجویی چشمبند داشته و از سوی بازجویان هدف تعرض جنسی قرار گرفته است.
گزارشها درباره کشتهها و مرگ در بازداشت
گاردین به نقل از وبسایت حقوق بشری هرانا اعلام کرد از آغاز این دور از اعتراضات تاکنون سه هزار و ۷۶۶ نفر کشته شدهاند و بررسی درباره هشت هزار و ۹۴۹ مرگ گزارششده دیگر، ادامه دارد.
گروه حقوق بشری ههنگاو، مستقر در نروژ نیز اعلام کرد شعله ستوده، زن باردار اهل لنگرود، ۲۰ دیماه پس از تیراندازی نیروهای امنیتی به سوی معترضان در شمال غرب ایران، همراه با جنینش کشته شده است.
ههنگاو همچنین گزارش داد سوران فیضیزاده، معترض ۴۰ ساله، در نتیجه شکنجه در بازداشت جان باخته است.
بر اساس این گزارش، او ۱۷ دیماه بازداشت شد و خانوادهاش دو روز بعد از مرگش مطلع شدند.
اویار شیخی، از ههنگاو، به گاردین گفت جسد فیضیزاده بهدلیل شدت جراحتهای ناشی از ضربههای پیدرپی «به سختی قابل شناسایی» بوده و خانواده او مجبور شدهاند «مبلغ سنگینی پرداخت کنند» تا بتوانند پیکرش را از مقامها تحویل بگیرند.
یکی از بستگان نزدیک فیضیزاده نیز به گاردین گفت از بازگرداندن پیکر به خانه برای مراسم خاکسپاری جلوگیری شده است: «شهر نظامی شده بود و رفتوآمد کاملا محدود شده بود.»
شبکه حقوق بشر کردستان اعلام کرد در حال بررسی دو گزارش دیگر از مرگهایی است که گفته میشود در بازداشت نیروهای امنیتی رخ دادهاند.
یکی از این موارد، درباره زنی از کرمانشاه و دیگری درباره مردی از شهر مریوان است.
انتقال بازداشتشدگان به زندان یزد
گاردین نوشت مرکز حقوق بشر عبدالرحمان برومند، مستقر در آمریکا، انتقال بیش از ۵۴۹ معترض از جمله ۵۱ زن را به زندان مرکزی یزد ثبت و نسبت به جان بازداشتشدگان ابراز نگرانی شدید کرده است.
رویا برومند، مدیر اجرایی این مرکز، گفت که با فروکش کردن اعتراضهای خیابانی، «بازداشتهای خودسرانه» افزایش یافته و خطر شکنجه بازداشتشدگان هم بیشتر شده است.
او افزود این مرکز در دهههای گذشته موارد متعددی از مرگ در بازداشت و شکنجههای شدید جسمی و روانی از جمله ضربوشتم، شلاق و تعرض جنسی را در بازداشتگاهها و زندانهای ایران ثبت کرده است.
در ۲۴ ساعت گذشته، برخی کاربران از دسترسی کوتاه و منقطع به اینترنت در برخی نقاط ایران خبر دادهاند. با این حال، نتبلاکس دوشنبه ۲۹ دی با انتشار پیامی در ایکس، به گذشت ۱۲ روز از قطع اینترنت در ایران اشاره کرد و نوشت میزان اتصال سراسری «همچنان حداقلی باقی مانده است».
نتبلاکس افزود: «در روزهای اخیر، فیلترنت بهطور مقطعی امکان ارسال برخی پیامها را فراهم کرده؛ امری که نشان میدهد حکومت در حال آزمودن نسخهای از اینترانت [اینترنت ملی] با فیلترینگ شدیدتر است.»
۲۳ دی، ایراناینترنشنال گزارش داد جمهوری اسلامی همزمان با قطع ارتباط مردم ایران با جهان، بهسرعت در پی راهاندازی پروژه جدیدی است که امکان قطع کامل و درازمدت اینترنت را فراهم میآورد.
بر اساس این گزارش، هدف مقامهای حکومت ایران ساخت کلاود ملی روی پلتفرم هوواوی است.
در سالهای اخیر، جمهوری اسلامی با پیشبرد طرح «اینترنت ملی» و ایجاد زیرساختهای وابسته به حکومت، در تلاش برای قطع پیوند جامعه ایران با اینترنت جهانی و برقراری کنترل کامل خود بر جریان اطلاعات بوده است.
ناظران میگویند این سیاست سازمانیافته با هدف خاموش کردن صداهای منتقد، محدود کردن آزادی بیان و انحصار روایت رسمی در فضای مجازی، در دستور کار حکومت قرار گرفته است.
جمهوری اسلامی کمی پس از آغاز تظاهرات شامگاه پنجشنبه ۱۸ دی که بهدنبال فراخوان شاهزاده رضا پهلوی برگزار شده بود، اینترنت را در سراسر ایران قطع کرد.
از آن زمان، ارتباط مردم ایران با جهان خارج بهشدت محدود بوده، اما همان اندک روایتها، تصاویر و ویدیوهای منتشر شده از ابعاد هولناک کشتار سیستماتیک شهروندان حکایت دارد.
ابراهیم عزیزی، رییس کمیسیون امنیت ملی مجلس، ۲۹ دی با تکرار مواضع دیگر مقامهای حکومت، شهروندان معترض را «اغتشاشگر» خواند و گفت اگر «شرایط امنیتی مناسب شود»، شورای عالی امنیت ملی و شورای امنیت کشور ظرف «چند روز آینده» درباره وضعیت اینترنت تصمیمگیری خواهند کرد.
انتقاد حمید رسایی از قطع «با تاخیر» اینترنت
هرچند قطع اینترنت در ایران زندگی روزمره را بهشدت تحت تاثیر قرار داده و بسیاری از کسبوکارها را مختل کرده است، حمید رسایی، نماینده مجلس شورای اسلامی، ۲۹ دی از آنچه قطع دیرهنگام اینترنت خواند، انتقاد کرد.
رسایی گفت ۱۸ دی «مشخص بود آشوب در راه است»، اما با وجود دستور شورای عالی امنیت ملی، اینترنت «با تاخیر و در ساعت ۱۰ شب قطع شد».
او افزود: «اگر کسانی استنکاف نکرده بودند، خسارات و تلفات به اینجا نمیرسید.»
این اظهارات یک روز پس از آن مطرح میشود که خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، گزارش داد علیرضا رفیعی، مدیرعامل ایرانسل، بهدلیل «تمرد» از «دستورهای نهادهای تصمیمگیر» در خصوص اعمال «محدودیت دسترسی به اینترنت در شرایط بحرانی» از سمت خود برکنار شده است.
بر اساس این گزارش، تصمیم به عزل مدیرعامل ایرانسل از سوی «نهادهای ذیربط» اتخاذ شده است.
مهدی صارمیفر، روزنامهنگار علم و تکنولوژی، در مصاحبه با ایراناینترنشنال تحولات مربوط به ایرانسل را نشانه «ریزش در بالاترین سطوح مقامات جمهوری اسلامی» توصیف کرد.
صارمیفر گفت یکی از سهامداران اصلی ایرانسل «بنیاد مستضعفان» است که زیر نظر علی خامنهای، دیکتاتور تهران، فعالیت میکند و در تامین مالی نیروی قدس سپاه پاسداران دست داشته است.
او افزود دیگر سهامدار ایرانسل وزارت دفاع جمهوری اسلامی است که از طریق شرکت صاایران کنترل این مجموعه را بر عهده دارد.
صارمیفر تاکید کرد تمرد در برابر دستور قطع اینترنت نشان میدهد «بدنه تکنوکرات» جمهوری اسلامی دچار ریزش شده است.
مجمع جهانی اقتصاد دوشنبه ۲۹ دی با انتشار بیانیهای در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «وزیر امور خارجه ایران در اجلاس داووس شرکت نخواهد کرد.»
در ادامه این بیانیه آمده است: «اگرچه دعوت از او در پاییز گذشته انجام شده بود، اما جان باختن تراژیک غیرنظامیان در ایران طی چند هفته گذشته بدین معناست که حضور نمایندهای از دولت ایران در اجلاس داووس در سال جاری اقدامی درست نخواهد بود.»
اجلاس مجمع جهانی اقتصاد قرار است ۲۹ دی تا ۳ بهمن در داووس سوئیس برگزار شود.
روزنامه ساندیتایمز ۲۷ دی گزارش داد در جریان انقلاب ملی ایرانیان، دستکم ۱۶ هزار و ۵۰۰ تا ۱۸ هزار معترض کشته و بین ۳۳۰ هزار تا ۳۶۰ هزار تن دیگر زخمی شدهاند.
هیلل سی نویر، مدیر اجرایی نهاد غیردولتی «دیدهبان سازمان ملل»، ۲۹ دی در ایکس نوشت «در پی برنامه ما برای ثبت شکایت کیفری نزد مقامهای سوئیس برای بازداشت عراقچی به اتهام جنایت علیه بشریت با توجه به نقش او در کشتار معترضان»، وزیر خارجه جمهوری اسلامی در نشست داووس حضور نخواهد یافت.
۲۶ دی نیز کنفرانس امنیتی مونیخ اعلام کرد دعوت خود از نمایندگان جمهوری اسلامی را لغو کرده و هیچیک از مقامات رسمی حکومت ایران در نشست آتی حضور نخواهند داشت.
بنا بر اعلام کنفرانس امنیتی مونیخ، چند هفته پیش برای برخی نمایندگان جمهوری اسلامی دعوتنامههایی ارسال شده بود، اما با توجه به تحولات اخیر، این دعوتنامهها دیگر اعتبار ندارند.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، ۲۸ دی گفت تصمیم کنفرانس مونیخ برای لغو دعوت از عراقچی و دیگر مقامهای حکومت ایران «ظاهرا تحت فشار وزارت خارجه آلمان» اتخاذ شده است.
دفتر شاهزاده رضا پهلوی: عراقچی نماینده مردم ایران نیست
پیش از آنکه لغو دعوت از عراقچی بهطور رسمی اعلام شود، شماری از سیاستمداران و کاربران شبکههای اجتماعی از حضور احتمالی او در اجلاس مجمع جهانی اقتصاد بهشدت انتقاد کرده بودند.
بسیاری از کاربران ایرانی با راهاندازی کارزارهایی در ایکس و اینستاگرام تاکید کرده بودند عراقچی مردم ایران را نمایندگی نمیکند و در سرکوب معترضان نقش داشته است.
دفتر شاهزاده رضا پهلوی ۲۸ دی به سخنرانی احتمالی عراقچی در داووس واکنش نشان داد و در ایکس نوشت: «اعتراض به حضور عراقچی جنایتکار در این مجمع، وظیفه هر انسان شرافتمندی است.»
دفتر شاهزاده رضا پهلوی تاکید کرد عراقچی نماینده ایران نیست، بلکه «سخنگوی رژیمی است که در دو هفته گذشته بیش از ۱۶ هزار نفر را کشته است».
لیندزی گراهام، سناتور برجسته جمهوریخواه، نیز با انتشار پیامی در ایکس، دعوت از عراقچی به مجمع جهانی اقتصاد را مشابه دعوت هیتلر به یک رویداد بینالمللی دانست و خطاب به مسئولان نشست داووس نوشت: «واقعا به چه چیزی فکر میکنید؟ تصور پیامی بدتر از این برای معترضان [ایرانی] ناممکن است.»
او افزود: «نخبگان اروپایی معیارهای اخلاقی خود را از دست دادهاند. این رخداد شاید روشنترین نشانه تا امروز از زوال اخلاقی باشد؛ بهرهمندان از آزادی، کسانی را که برای بهدست آوردن آن میجنگند، تنها میگذارند.»
