حسن خمینی، نوه بنیانگذار جمهوری اسلامی گفت: «دو سال و نیم پیش واقعه هفت اکتبر در منطقه ما اتفاق افتاد و بعد از آن چه جنایتها و جنگها شد، اما آثارش امروز در یک بیداری دیده میشود که یک نمونه آن انتخابات اخیر شهرداری نیویورک است.»
او افزود: «اصلا مهم نیست که چه کسی آمده، مهم این است که یک روزگاری در افکار عمومی آمریکا نمیشد در رابطه با اسرائیل سخن گفت، اما امروز بنابر آماری که میدهند، دو سوم جمعیت زیر ۳۰ سال در نیویورک مخالف سیاستهای حمایتی آمریکا از اسرائیل هستند و لذا به این آقای مخالف اسرائیل رای دادهاند.»
او ادامه داد: «این به معنای بیداری فرهنگی است؛ که البته ممکن است خیلی وقتها از ریشه خون بگذرد.»
در یکی از ویدیوهای منتشرشده از این اعتراض دونفره که چهارشنبه ۲۱ آبان در یکی از ایستگاههای متروی تهران رخ داد، یکی از معترضان در پاسخ به شهروندی که با تردید میپرسد «آیا این حرکت دوربین مخفی است؟» با صدای بلند پاسخ میدهد: «نه آقا، مبارزه با رژیم تبهکار ولایت فقیه است.»
در میانه این ویدیو، یکی از عابران که ظاهر و پوششی شبیه به لباس شخصیها دارد، سعی میکند پرچم را از دست این دو معترض بگیرد اما موفق نمیشود.
بر اساس ویدیوها، در نهایت نیروهای امنیتی در محل حاضر میشوند و علیرغم اعتراض تعدادی از ناظران، این دو نفر را دستگیر میکنند.
در بخشی از ویدیو، یک مامور زن میان صحنه دستگیری و زنانی که میخواهند مانع دستگیری این دو نفر شوند حائل ایجاد میکند.
این حرکت اعتراضی در فاصله کمی پس از انتشار ویدیوی آن به صورت گسترده در رسانههای اجتماعی بازتاب پیدا کرد.
خبرگزاری جماران با اعلام بازداشت این دو فرد به دست «پلیس مترو» مدعی شد یونیفورم نظامی آنها مربوط به پدافند هوایی ارتش و «مبدل» است.
دعوت به راهپیمایی اعتراضی
همزمان ویدیویی از فرد دیگری با لباس ارتشی در شبکههای اجتماعی منتشر شد که مردم را به راهپیمایی اعتراضی در روز یکشنبه ۲۵ آبان دعوت میکند.
این فرد که خود را ابراهیم آقایی کمازانی، سرهنگ ارتش، معرفی میکند، پیشتر با انتشار ویدیوهای دیگری که در همه آنها پرچم شیروخورشید را برافراشته است، ضمن انتقاد صریح از جمهوری اسلامی، از نهاد شاهنشاهی دفاع میکند.
او در تازهترین ویدیوی خود میگوید: «از آحاد ملت بزرگ ایران، چه در داخل و چه در خارج کشور، دعوت مینمایم که در روز یکشنبه، ۲۵ آبان ۲۵۸۴ شاهنشاهی، با در دست داشتن پرچم شیر و خورشید آغازگر راهپیمایی میلیونی برای گذار از نام مجرم و نامقدس ولایتفقیه باشیم.»
گروهی از کاربران شبکههای اجتماعی اقدام دو معترض در متروی تهران را به این فراخوان مرتبط دانستهاند.
گفته میشود سرهنگ ابراهیم آقایی در دوران خدمت در ارتش بهدلیل انتقاد از وضعیت سیاسی کشور با تهدید به اخراج روبهرو شده بود و در نهایت پس از انتقال به بخش اعصاب و روان بیمارستان ارتش، تحت عنوان بازنشستگی پزشکی در سال ۱۳۹۷ بازنشسته شد.
یکی از روشهای شناختهشده در حکومتهای اقتدارگرا برای بیاعتبار کردن معترضان و مشروعیتزدایی از اعتراضها، استفاده از برچسبهای مرتبط با سلامت روان است. این روش به آنها اجازه میدهد صدای مخالفانشان را حذف و خاموش کنند.
در این بیانیه که چهارشنبه ۲۱ آبان، در پایان نشست وزیران امور خارجه کشورهای عضو گروه هفت صادر شد، از حکومت ایران خواسته شده است «همکاری کامل» با آژانس بینالمللی انرژی اتمی را ازسر بگیرد و امکان بازرسی از همه تاسیسات و مواد هستهای را فراهم کند.
وزیران خارجه کانادا، فرانسه، آلمان، ایتالیا، ژاپن، بریتانیا و ایالات متحده آمریکا تاکید کردند که جمهوری اسلامی باید تعهدات خود را طبق قطعنامههای شورای امنیت و پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای بهطور کامل اجرا کند.
در این بیانیه همچنین از تمامی کشورهای عضو سازمان ملل خواسته شد که پس از اجرای قانونی مکانیسم ماشه، به تعهدات خود پایبند باشند.
همزمان، تامی پیگوت، معاون سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا، از همه کشورهای عضو سازمان ملل خواست تا بر اساس تعهدات خود، تحریمهای سازمان ملل علیه جمهوری اسلامی را که با هدف مقابله با برنامه هستهای تهران دوباره فعال شدهاند، اجرا کنند.
با فعالسازی مکانیسم ماشه از سوی بریتانیا، فرانسه و آلمان، از بامداد ششم مهر تمامی تحریمهای جامع سازمان ملل دوباره علیه جمهوری اسلامی اعمال شد.
این اقدام با استقبال آمریکا و اسرائیل مواجه شد. در مقابل، مقامهای جمهوری اسلامی آن را «باطل و غیرقانونی» دانستند و وعده پاسخ مقتضی دادند.
محکومیت کمکهای نظامی جمهوری اسلامی و کره شمالی به روسیه
وزیران امور خارجه کشورهای عضو گروه هفت کمکهای نظامی جمهوری اسلامی و کره شمالی به مسکو و همچنین ارائه سلاحها و قطعات دو منظوره از سوی چین به روسیه را محکوم کردند.
در سالهای گذشته، کمکهای نظامی جمهوری اسلامی به روسیه از جمله با ارسال پهپادهای نظامی و همچنین اعزام نیروهای نظامی کرهشمالی به جبهههای جنگ با اوکراین، انتقادهای گستردهای به همراه داشته است.
وزیران امور خارجه کشورهای عضو گروه هفت اعلام کردن که هزینههای اقتصادی روسیه را افزایش میدهند و اقدام علیه کشورها و نهادهای حامی مالی جنگ روسیه علیه اوکراین را در دستور کار قرار خواهند داد.
آنها «حمایت قاطع» خود را از اوکراین در «دفاع از تمامیت ارضی و حق بقا، آزادی، حاکمیت و استقلال» اعلام کردند و گفتند که برقراری فوری آتشبس بین روسیه و اوکراین ضروری است.
در بیانیه نیاگارا همچنین گفته شد که مرزهای بینالمللی نباید با زور تغییر یابند.
روسیه از هنگام تهاجم به اوکراین در اسفند سال ۱۴۰۰ تاکنون حدود ۱۹ درصد اوکراین را اشغال کرده است.
وزیران امور خارجه کشورهای عضو گروه هفت در پایان بند مربوط به اوکراین حملات مستقیم روسیه به زیرساختهای انرژی اوکراین را بهشدت محکوم و بر حمایت از امنیت انرژی اوکراین تاکید کردند.
حمایت قاطع از طرح ترامپ برای غزه
این بیانیه همچنین بر حمایت قاطع از طرح دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، برای پایان دادن به درگیری در غزه تاکید میکند.
در بیانیه با ابراز نگرانی از تداوم محدودیتهای ورود کمکهای بشردوستانه به غزه، آمده است: «ما از همه طرفها خواستیم تا اجازه دهند کمکهای بشردوستانه بدون مانع و در مقیاس وسیع، از طریق سازمان ملل و آژانسهای آن و همچنین هلال احمر، دیگر موسسهها و سازمانهای غیردولتی جهانی ارائه شود.»
وزیران امور خارجه کشورهای عضو گروه هفت نوشتند که ادامه مشارکت سازنده همه طرفها در اجرای مراحل بعدی تعیینشده در طرح جامع آتشبس تنها راه ایجاد فضایی برای همزیستی مسالمتآمیز و پررونق میان مردم اسرائیل و فلسطین است.
واکنش به بزرگترین بحران انسانی جهان در سودان
در بیانیه، خشونتهای شبهنظامیان موسوم به «نیروهای پشتیبانی سریع» در سودان علیه غیرنظامیان بیسلاح و کارکنان امدادرسان در سودان محکوم شد.
کشورهای امضاکننده بیانیه با ابراز تاسف از تاثیر ویرانگر این جنگ بر غیرنظامیان، از جمله بروز قحطی که منجر به بزرگترین بحران انسانی جهان شده است، اعمال خشونتهای جنسی در سودان را محکوم کردند.
آنها از شبهنظامیان موسوم به «نیروهای پشتیبانی سریع» و ارتش سودان خواستند که به حقوق بشر احترام بگذارند، تنشها را کاهش دهند، به یک آتشبس فوری و دائمی متعهد شوند و گذر سریع و بدون مانع کمکهای انساندوستانه را تضمین کنند.
در این بیانیه از تلاشهای دیپلماتیک جاری برای بازگرداندن صلح و امنیت به سودان حمایت شد و در عین حال، از بازیگران خارجی خواسته شد به این هدف کمک کنند.
اهمیت حفظ صلح و ثبات در تنگه تایوان و لزوم خلع سلاح هستهای کره شمالی
در این بیانیه همچنین بر اهمیت حفظ صلح و ثبات در سراسر تنگه تایوان تاکید شد.
وزیران امور خارجه کشورهای عضو گروه هفت اعلام کردند که با هرگونه تلاش یکجانبه برای تغییر وضعیت موجود، بهویژه از طریق زور یا اجبار، مخالف هستند و از حل و فصل مسالمتآمیز مسائل میان چین و تایوان، از طریق گفتوگوی سازنده حمایت می کنند.
آنها در عین حال از تقویت قدرت نظامی چین و افزایش سریع ذخایر تسلیحات هستهای آن کشور ابراز نگرانی کردند و از پکن خواستند تا تعهد خود به ثبات را نشان دهد.
این بیانیه برنامههای هستهای و موشکهای بالستیک کره شمالی را شدیدا محکوم کرد و از این کشور خواست تا تعهد خود را برای خلع سلاح هستهای کامل مطابق با قطعنامههای مرتبط شورای امنیت سازمان ملل اجرا کند.
این بیانیه مقامات هائیتی را به ارائه یک برنامه مشخص برای برگزاری انتخابات آزاد و عادلانه تشویق میکند.
بخشهایی از این بیانیه به موضوعاتی مانند مهاجرت، امنیت دریانوردی و تجارت و مذاکرات ایالات متحده و چین اختصاص داشت.
نشست وزیران امور خارجه ایالات متحده، کانادا، بریتانیا، فرانسه، آلمان، ایتالیا و ژاپن سهشنبه و چهارشنبه، ۲۰ و ۲۱ آبان، در منطقه نیاگارا در کانادا برگزار شد.
وزیران خارجه استرالیا، برزیل، هند، عربستان سعودی، مکزیک، کره جنوبی، آفریقای جنوبی و اوکراین برای شرکت در این مراسم دعوت شده بودند.
این انجمن در بیانیه خود که چهارشنبه ۲۱ آبان منتشر شد، با اشاره به آنکه شمس، روزنامهنگار باسابقه و شناختهشدهای بود، افزود که او نخستین روزنامهنگار و نویسندهای نیست که در سالهای اخیر از ارزشمندترین دارایی خود گذشته و جهان ما را ترک کردهاست.
شمس ۱۷ آبان در کانال تلگرامی خود با نام رودنامه نوشته بود: «در آستانه چهل سالگی باید رها کنم. آخرین نخهایی هم که من را به زندگی متصل میکرد را خودم پاره کردم. من که رها کردم، انشالله پوستین زندگی هم من را رها کند. تا قبل از چهل سالگی کاملا تمام شود. خودتان میدانید و مملکتتان!»
او افزوده بود: «من هم عرضه داشته باشم یه گوشه نان و ماستم را میخورم. اینم نداشته باشم هم که دیگه هیچ... سلامت باشید.»
شمس دانشجوی دکترای جغرافیا و برنامهریزی روستایی در دانشگاه تربیت مدرس بود و به فعالیت روزنامهنگاری میپرداخت. شمس پیشتر سابقه بازداشت نیز داشت.
در سالیان گذشته، چند تن از روزنامهنگاران و فعالان رسانهای از جمله شیده لالمی، علی صادقی و کیانوس سنجری به زندگی خود پایان دادهاند.
کارشناسان توصیه میکنند اگر با افرادی روبهرو شدید که از جملات یا عباراتی حاکی از افسردگی یا تمایل به پایان دادن به زندگی استفاده میکنند، از آنها بخواهید با پزشک معتمد، مراکز تخصصی حمایت روانی یا فردی مورد اعتماد درباره نگرانیهای خود گفتوگو کنند. اگر خودتان به خودکشی یا خودسوزی فکر میکنید، در ایران میتوانید با اورژانس اجتماعی با شماره ۱۲۳ تماس بگیرید.
در بیانیه انجمن صنفی روزنامهنگاران استان تهران آمده است، «اگر شرایط اجتماعی و اقتصادی بخشهای مهمی از مردم اسفناک و اضطرابآور است، این تلخی در روح حساس نویسندگان و روزنامهنگاران صدچندان است.»
در ادامه بیانیه این نهاد صنفی همچنین آمده است: «روزنامهنگارانی که بیش از هر گروه دیگری پیگیر تغییرات به نفع مردم، رفع تبعیضها و اجحافها، رفع محرومیتها و محدودیتهای غیرمنطقی و غیرقانونی و غیرانسانی هستند...وقتی با هزار در بسته مواجه میشوند، بیش از هر قشر و گروه دیگری در معرض سموم ناامیدی قرار میگیرند.»
این انجمن در پایان بیانیه خود از روزنامهنگاران خواست که با تقویت روابط اجتماعی حضوری و ایجاد ارتباطات خانوادگی، دوستانه و حرفهای به بیان آلام و مشکلات خود با یکدیگر بپردازند و از طی این مسیر به تنهایی بپرهیزند.
