سرخط خبرها

  • به گزارش منابع آگاه ایران اینترنشنال تاکنون دست‌کم ۱۳۷ نفر در ایران بر اثر ابتلا به کرونا جان باخته‌اند
  • وزارت بهداشت ایران تعداد قربانیان کرونا را ۳۴ نفر اعلام کرده‌ است
  • شهرداری تهران: اثر سمپاشی خیابان‌ها برای مقابله با کرونا بسیار اندک است، ضمن اینکه با کمبود فعلی مواد ضدعفونی‌کننده، چنین کاری امکان‌پذیر نیست
  • در پی کشته شدن ۳۴ نظامی ارتش ترکیه در ادلب، آنکار از حمله به ۲۰۰ هدف در سوریه خبر داد
  • آلمان: حدود ۶۰ مورد تایید شده کرونا در این کشور به ثبت رسیده است
  • اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری نیشابور از تخریب عمارت تاریخی «رییس‌التجار» در روز برگزاری انتخابات مجلس از سوی صاحبان این ملک خبر داد
  • سازمان هواپیمایی کشوری ایران: مجوز پرواز بازگشت ایرانیان از دبی صادر شد
  • شناسایی اولین مورد ابتلا به کرونا در بلاروس تایید شد، فرد مبتلا یک دانشجوی ایرانی است
  • کیانوش جهانپور، رییس مرکز روابط عمومی وزارت بهداشت: شیب نمودار ابتلا به کرونا در روزهای آینده همچنان صعودی خواهد بود
  • در پی شیوع کرونا، دولت روسیه ورود شهروندان ایرانی به این کشور را ممنوع کرد
  • سفیر چین در تهران در توییتی از ورود اولین محموله کمک‌های این کشور به ایران برای مقابله با کرونا خبر داد
  • مدیرکل انجمن اولیا و مربیان آموزش و پرورش: در پی شیوع کرونا، بخش قابل توجهی از خانواده‌ها می‌خواهند مدرسه‌ها را تعطیل کنیم و اگر این کار را نکنیم، فرزندانشان را به مدرسه نمی‌فرستند
  • رییس کمیسیون تسهیل صادرات غیرنفتی اتاق بازرگانی ایران: تقریبا تمام مرزهای مشترک ایران با کشورهای دیگر به دلیل شیوع کرونا بسته شده‌اند
  • کویت از شناسایی دو مورد دیگر کرونا در این کشور خبر داد و اعلام کرد هر دو از ایران به این کشور سفر کرده بودند
  • خبرگزاری ایلنا: مدیر جهاد کشاورزی رودبار به دلیل ابتلا به کرونا درگذشت
  • با دستور رییس سازمان زندان‌ها و اقدامات تامینی و تربیتی ایران، تمام فعالیت‌های اجتماع محور در زندان‌های این کشور تا اطلاع ثانوی به حالت تعلیق درآمد
  • IranIntl :آدرس کانال یوتیوب ایران اینترنشنال
  • پیام‌های صوتی، تصویری و نوشتاری‌تان به تلویزیون ایران‌ اینترنشنال را از طریق واتس‌اپ، تلگرام و سیگنال به شماره ۰۰۴۴۷۸۳۰۰۰۷۰۰۰ بفرستید
  • وب‌سایت: IranIntl.com * توییتر : [email protected] * اینستاگرام: IranIntltv * اینستاگرام ورزشی : Iranintlsport * فیس‌بوک: IranIntl * ایمیل: [email protected]

احتمال وقوع سونامی بزرگ در سواحل جنوبی ایران

یک عضو هیات علمی پژوهشگاه ملی اقیانوس‌شناسی و علوم جوی روز ۱۸ بهمن‌ماه در گفت‌وگو با ایرنا، از همکاری سه کشور برای مطالعه احتمال بروز سونامی در سواحل مکران ایران در حاشیه دریای عمان خبر داده است. به گفته محمود‌رضا اکبرپور، پروژه‌ای درباره بررسی احتمال وقوع سونامی در سواحل مکران با همکاری ایران، هند، پاکستان و عمان در حال اجراست که بر اساس آن، منطقه پهنه‌بندی و نقاط پرخطر شناسایی می‌شود.

خطر بروز سونامی در ایران شاید برای بسیاری خبری عجیب باشد، اما شواهد بسیاری نشان می‌دهند که خطر بروز سونامی در سواحل جنوبی ایران جدی است. از جمله این شواهد، سوابق بروز این رخداد بالقوه مرگبار در منطقه است، مانند سونامی تاریخی ۱۹۴۵ در منطقه و یک سونامی احتمالی قدیمی‌تر که باعث ویرانی بندر تاریخی سیراف شد.

نام سونامی برای بسیاری با کشور ژاپن و سواحل اقیانوس آرام گره خورده است، اما یک ویژگی مشترک بین این مناطق و سواحل مکران هست که خطر بروز سونامی در این منطقه را جدی می‌کند: ناحیه فرورانش.

 

سونامی در ایران، چطور و چگونه؟

بر اساس شواهد آماری، بیشتر سونامی‌های ثبت‌شده در تاریخ در اثر زمین‌لرزه در نواحی خاصی از دریاها و اقیانوس‌های جهان رخ داده‌اند. به این نواحی خاص ناحیه فرورانش گفته می‌شود، محلی که پوسته قاره‌ای به زیر پوسته اقیانوسی می‌رود و در گوشته زمین ذوب می‌شود.

برای درک بهتر این مساله خوب است بدانید آنچه ما روی آن زندگی می‌کنیم پوسته زمین نام دارد و از سنگ و لایه نازک خاک روی آن تشکیل شده است. پوسته زمین اما ساختاری یکپارچه نیست و خود این پوسته به صفحه‌های گوناگونی شکسته و تقسیم شده است. این صفحه‌ها حرکت می‌کنند که به این پدیده تکتونیک صفحه‌ای گفته می‌شود.

به‌طور کلی دو نوع صفحه پوسته‌ای وجود دارد: صفحه قاره‌ای و صفحه اقیانوسی. صفحه قاره‌ای به پوسته قسمت‌های خشکی و صفحه اقیانوسی به پوسته قسمت‌های اقیانوسی و دریایی جهان گفته می‌شود. حرکت این صفحه‌ها در مجاورت هم باعث می‌شود پوسته قاره‌ای در برخی مناطق زیر پوسته اقیانوسی برود و به رخداد پوسته‌زایی در محلی موسوم به پشته میانی اقیانوس منجر می‌شود. به همین دلیل، بخش‌هایی از پوسته به درون گوشته فرو می‌رود و ذوب می‌شود و مواد مذاب از شکاف میان اقیانوسی بالا می‌آید و سخت می‌شود. این فرایند مداوم، تدریجی و همیشگی است و شواهد بسیاری نشان می‌دهند این پدیده نقش موثری در شکل‌گیری و تنوع حیات روی زمین داشته است. اما این فرایند تدریجی و آرام گاهی خشن و مرگبار می‌شود، پوسته قاره‌ای می‌شکند و با شدت و در زمانی کوتاه زیر پوسته اقیانوسی می‌رود. این رخداد عامل ایجاد بزرگ‌ترین و مرگبارترین زمین‌لرزه‌های زمین است و محصول جانبی آن، به‌دلیل ایجاد امواج بلند در ساحل اقیانوس، سونامی است.

ناحیه مکران ایران در سواحل دریای عمان یکی از مناطقی است که پوسته قاره‌ای به زیر پوسته اقیانوسی فرو می‌رود و گسل بزرگ مکران را شکل می‌دهد. به گفته اکبرپور، احتمال بروز زمین‌لرزه‌ای بزرگ در این منطقه زیاد نیست، اما پژوهش‌ها حاکی از این است که حتی خطر بروز زمین‌لرزه‌ای ۸ تا ۹ ریشتری در این منطقه وجود دارد. در این صورت، در سواحل جنوبی ایران چه رخ خواهد داد؟

 

اگر سونامی بیاید

بر اساس اطلاعات تاریخی، در شب ۸ آذرماه ۱۳۲۴ (۱۹۴۵ میلادی)، زمین‌لرزه‌ای به بزرگی ۸/۱ ریشتر رخ داد که در نتیجه گسیختگی گسل در بخشی از شرق منطقه فرورانش مکران بود که امروزه بخشی از سواحل پاکستان محسوب می‌شود.

لرزش و بالا آمدن آب در همان ساعت‌های اولیه پس از زمین‌لرزه رخ داد و در اثر آن، ۱۳ کشته در بمبئی هند گزارش شد. سایر جانباختگان در سواحل پاکستان امروزی بودند که آن زمان به دو ایالت بلوچی، بخشی از عمان و استانی انگلیسی تعلق داشت. گزارش شده است که ایران و عمان نیز خسارت‌های مالی دیدند. مصاحبه یونسکو با بازماندگان آن سونامی حاکی از این بود که در ایران به بالا آمدن آب و خسارت‌های مالی منجر شده است. دلیل شدت پایین سونامی در ایران دوری ساحل ایران از محل بروز زمین‌لرزه گزارش شده است. با این همه، همان‌طور که در بالا اشاره شد، شواهد تاریخی از ویرانی بندر باستانی سیراف در اثر زمین‌لرزه خبر می‌دهد.

از سوی دیگر، گسترش تاسیسات و زیستگاه‌های ساحلی در منطقه احتمال بروز صدمات جانی و مالی در صورت بروز زمین‌لرزه در نزدیکی سواحل ایران را افزایش می‌دهد. محمدحسین کاظم‌نژاد، رییس وقت مرکز ملی هشدار مخاطرات دریایی در سال ۱۳۹۲، با برآورد احتمال ایجاد امواج ۱۰ متری در منطقه، خبر داده بود که ظرف فقط ۳۰ دقیقه به ساحل خواهند رسید. او راه‌اندازی سامانه هشدار سریع با کمک شبکه لرزه‌نگاری کشورهای منطقه را ضرورتی منطقه‌ای برشمرده بود.

مهدی زارع، استاد پژوهشکده بین‌المللی لرزه‌شناسی، هم دو سال پیش در گفت‌وگو با ایسنا، احتمال بروز زمین‌لرزه‌ای به بزرگ ۹ ریشتر در منطقه و عمق دریا را ممکن دانسته بود.

بر اساس داده‌ها، سونامی سال ۱۹۴۵ امواجی به بلندی ۱۲ متر ایجاد کرده و با زمین‌لرزه، در مجموع، به مرگ ۴۰۰۰ نفر منجر شده بود. در این صورت، وقوع بدترین سناریو یا همان زمین‌لرزه بزرگ، با توجه به افزایش مراکز جمعیتی در منطقه مثل چابهار، وقوع فاجعه انسانی چندان دور از ذهن نخواهد بود.

با این همه و علی‌رغم برآوردهای کارشناسی دقیق از چنین خطری، هنوز از راه‌اندازی سامانه هشدار سریع خبری نیست و سونامی می‌تواند به بحران و فاجعه انسانی در کل خط ساحلی این منطقه بینجامد.

تازه چه خبر؟
دانشجویان خارجی در حال تحصیل در ایران هم‌زمان با تعطیلی مراکز آموزشی، بسته‌ شدن نقاطی مرزی و لغو پروازها به دلیل شیوع کرونا، دچار سرگردانی شده‌اند...بیشتر بخوانید
محمداسماعیل اعتمادی، رییس اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری نیشابور، از تخریب عمارت «رییس‌التجار» در روز برگزاری انتخابات مجلس خبر داد...بیشتر بخوانید
سخنگوی دانشگاه علوم پزشکی شیراز گفت که در پی اعلام نتیجه نمونه‌های مشکوک ابتلا به ویروس کرونا در استان فارس به تهران، نمونه پنج نفر دیگر تایید شد که...بیشتر بخوانید
یک عضو هیات رییسه مجلس شورای اسلامی از ابتلای چهار نماینده به ویروس کرونا خبر داد. محمدعلی وکیلی، نماینده تهران و عضو هیات رییسه مجلس شورای اسلامی در...بیشتر بخوانید
به‌دنبال تشدید تنش‌ها و درگیری‌ها در استان ادلب، در شمال غربی سوریه، مقام‌های دولتی ترکیه گفتند مرزهای زمینی و دریایی این کشور در غرب، برای عبور...بیشتر بخوانید