میراث برژینسکی: کتابی در مورد استراتژیست بزرگ سیاست خارجی آمریکا | ایران اینترنشنال

سرخط خبرها

  • سفارت ایران در لبنان اعلام کرد سه هواپیمای ایرانی حامل تیم‌های پزشکی، بیمارستان صحرایی و دیگر کمک‌ها در بیروت به زمین نشستند
  • رییس‌جمهوری فرانسه در بازدید از محل انفجار بیروت تضمین کرد کمک‌های مالی ارسالی به لبنان به دست رهبران فاسد نیفتد
  • بیش از ۴۴ هزار لبنانی با امضای طوماری اینترنتی خواستار کنترل فرانسه بر لبنان در ۱۰ سال آینده شدند
  • وزیر اقتصاد لبنان: با توجه به ظرفیت مالی «بسیار محدود»، بدون کمک‌های خارجی، قادر به مقابله با پیامدهای انفجار نیستیم
  • علیرضا روشن،‌ فعال حقوق بشر خبر داد شمار بالایی از زندانیان فشافویه بدون رعایت تشریفات بهداشتی به محل نگهداری زندانیان سیاسی‌ منتقل شده‌اند
  • در پی انتشار خبرهایی در رسانه‌های اجتماعی درباره خودکشی هم‌زمان چهار دختر نوجوان در بابل، پزشکی قانونی مازندران خودکشی دو دختر نوجوان را تایید کرد
  • سازمان بهزیستی اعلام کرد پذیرش معتادان در مراکز این سازمان در استان‌های قرمز کرونا ممنوع است
  • بر اساس گزارش‌ها، قیمت خرید و فروش ارز، طلا و خودرو در بازار ایران امروز افزایش یافت
  • شرکت مخابراتی «ام‌تی‌ان» آفریقای جنوبی اعلام کرد از خاورمیانه و ایران خارج خواهد شد
  • هم‌زمان با آغاز تعطیلات، تعداد مسافران در فرودگاه مهرآباد تهران به ۳۵ هزار نفر در روز رسید و آزادراه تهران-شمال بسته شد
  • شرکت ملی پالایش نفتی ایران در واکنش به هشداری درباره وجود انبار نفت در منطقه مسکونی شهران در تهران، گفت این انبار امن است و نیازی به انتقال آن نیست
  • کنکور کارشناسی ارشد امروز در سراسر ایران برگزار شد و جمعه و شنبه نیز ادامه دارد
  • قوه قضاییه ایران: جسد قاضی غلامرضا منصوری به خانواده‌اش تحویل و در مشهد دفن شد
  • IranIntl :آدرس کانال یوتیوب ایران اینترنشنال
  • پیام‌های صوتی، تصویری و نوشتاری‌تان به تلویزیون ایران‌ اینترنشنال را از طریق واتس‌اپ، تلگرام و سیگنال به شماره ۰۰۴۴۷۸۳۰۰۰۷۰۰۰ بفرستید
  • وب‌سایت: IranIntl.com * توییتر : IranIntl@ * اینستاگرام: IranIntltv * اینستاگرام ورزشی : Iranintlsport * فیس‌بوک: IranIntl * ایمیل: bama@iranintl.com
  • رادیو ایران اینترنشنال را بر روی امواج کوتاه در سراسر ایران بشنوید، موج کوتاه ۱۱۵۵۰ در طول روز و موج کوتاه ۶۲۷۰ در طول شب
  • شما می‌توانید صدای رادیو ایران اینترنشنال را از طریق این اپلیکشن‌ها بشنوید: تیون‌این: iranintl.radio/tunein * رادیو بکس: iranintl.radio/radiobox * رادیو اف‌ام: iranintl.radio/radiofm * رادیو نت: iranintl.radio/radionet

میراث برژینسکی: کتابی در مورد استراتژیست بزرگ سیاست خارجی آمریکا

 

فایننشال‌تایمز در مقاله ای به قلم ادوارد لوک به معرفی کتاب ژبیگنیو برژینسکی: استراتژیست پرعظمت آمریکا (نویسنده جاستین واس، ترجمه به انگلیسی از کاترین پورتر، انتشارات دانشگاه هاروارد، ۵۴۴ صفحه) پرداخته است. در ادامه مهمترین نکات این مرور برای خوانندگان ایران‌اینترنشنال آورده می‌شود.

برژینسکی (اصالتا از لهستان) به همراه هنری کیسینجر (اصالتا از آلمان) دوتا ازمهمترین نظریه‌پردازان دانشگاهی سیاست خارجی آمریکا در دوران جنگ سرد بودند. نه برژینسکی و نه کیسینجر لهجه اروپایی خود را هنگام انگلیسی صحبت کردن از دست ندادند و هردو از خانواده‌هایی بودند که از بیم آلمان نازی از اروپا به آمریکا مهاجرت کرده بودند. تفاوت مهم‌شان در آن بود که کیسینجر، مشاور امنیت ملی یک رئیس‌جمهور جمهوریخواه آمریکا یعنی ریچارد نیکسون بود و برژینسکی برای یک دموکرات یعنی جیمی کارتر مشاوره داد. برژینسکی (متولد ۱۹۲۸) در ۵ خرداد ۱۳۹۶درگذشت، ولی کیسنجر (متولد ۱۹۲۳) هنوز زنده است.

در نظر نویسنده کتاب نیازمبرم آمریکای دوران جنگ سرد به متخصصانی در روابط بین‌الملل که به روسی مسلط بودند در میان دلائل صعود شگفت‌انگیز کیسینجر و برژینسکی در دستگاه سیاست خارجی آمریکا در فضایی شد که تا پیش از آن «سفیدپوستهای پروتستان آنگلوساکسون تبار »(waspها) دست بالا را داشتند.

با اینحال برخلاف کیسینجر که در مورد او بیوگرافیهای زیادی به زبان انگلیسی نوشته شده است (من جمله کتاب نیال فرگوسن با عنوان کسینجر آرمانگرا (۱۹۶۸-۱۹۲۳) که جلد دومش امسال در آستانه انتشار است)، کتاب واس اولین زندگی‌نامه کامل به زبان انگلیسی در مورد برژینسکی است که آنهم در اصل از زبان فرانسه ترجمه شده است. ولی این عدم توازن در مورد آثار نوشته شده در مورد این دو استراتژیست به انگلیسی به چه سبب بوده است؟

بر اساس نظر نویسنده کتاب بخشی ازعلت در نگاه متفاوت به رئیس‌جمهورهایی نهفته است که هریک از این دو در دوران او خدمت کردند. در نگاه عامه به سیاست خارجی آمریکا نیکسون را نابغه‌ای می‌دانند که سیاست‌هایش سبب شد میان چین و اتحاد شوروی از سالهای ۱۹۷۲ شکاف ایجاد شود، در حالی که مدیریت ناکارمد کارتر سبب بحران گروگانگیری در سفارت آمریکا در ایران در سالهای ۱۹۸۱-۱۹۷۹ دانسته می شود.

یکی از دیگر اسباب این تفاوت رویکردها زبان‌بازی کیسینجر در برابر رک‌گویی برژینسکی است که سبب شده بود توانایی اودر عینی بودن مورد شبهه قرار گیرد. تصور برخی منتقدان برژینسکی برآن بود که پیش‌زمینه لهستانی او موجب داوری نادرست او در مورد روابط آمریکا و شوروی است. او به یکی از منتقدانش به نام هریمان گفته بود همانقدر که میلیونر و سرمایه‌دار بودن تو مانع از داوری درستت در مورد شوروی کمونیست نمی‌شود، لهستانی بودن من هم مانعی در این زمینه نیست.

بر این اساس عجیب نیست که کاخ سفید معمولا به کارتر در مورد استفاده از برژینسکی به عنوان مشاور امنیت ملی هشدار می‌داد. یکی از این افراد  سایروس وانس وزیر امور خارجه دولت کارتر بود که من جمله در مورد عملیات پنجه عقاب در طبس ایران برای آزادی گروگانهای آمریکایی با برژینسکی، به عنوان مدافع این عملیات، در تنش بود. وقتی یکبار به کارتر اعتراض شد که چرا بجای گوش سپردن به وزیر خارجه‌اش سخنان مشاور امنیت ملی خودش را جدی می گیرد کارتر جواب داده بود: «چون ژبیگ (مخفف ژبیگنو نام کوچک برژینسکی) هرشب برای من ده تا ایده می فرستد، ولی من اگر شانس بیاورم وزارت خارجه ماهی یک ایده جدید برایم بفرستد!»

نویسنده می‌نویسد چه خوب و چه گاهی بد ایده‌های برژینسکی تاریخ را شکل دادند و در میان آنها می توان به معاهده کمپ دیوید میان اسرائیل و مصر اشاره کرد که «تنها معاهده صلح ماندگار» در خاورمیانه است. برژینسکی همچنین با اختراع اصطلاح «مداخله صلح آمیز» سهمی در افزایش احترام به حقوق بشر پشت دیوار آهنین شوروی داشت، چنانکه به نظر واس نویسنده کتاب تاکید کارتر و برژینسکی بر انتشار و پخش کتابهای زیرزمینی مخالف دولت در اتحاد شوروی نقش مهمی در افزایش سرعت فروپاشی اتحاد شوروی داشته است که معمولا بدان توجه لازم نمی‌شود.

به علاوه نباید به نقش برژینسکی در عادی‌سازی رابطه آمریکا و چین بی‌توجه بود. گفته می‌شود بازسازی رابطه آمریکا و چین سر میز شام میان دنگ ژیائوپینگ رهبر اصلاحگر چین و برژینسکی در خانه مزرعه‌ای او در ویرجینیا شروع شد. نهایت آنکه واس با این ایده رایج که برژینسکی به خاطر حمایتش از مجاهدین در سالهای مداخله شوروی در افغانستان در ۱۹۷۹در زایش القاعده نقش داشته مخالف است و ضد یهودی بودن او را نیز به شدت رد می‌کند، چنانکه پدربزرگ برژینسکی نیز نقش مهمی در تدارک فرار یهودیان لهستان از دست نازیها داشته است.

در مجموع واس نمره بالایی به برژینسکی می‌دهد. جز کیسینجر هیچ مشاور امنیت ملی چنان در برنامه‌های رییس جمهور زمان خویش موثر نبوده است. ذهن برژینسکی به اندازه زبان او در نظر نویسنده تند و تیز بود. مادلین آلبرایت، یک مهاجر دیگر از اروپای شرقی (جمهوری چک) که به مقامات بالا در دستگاه دیپلماسی آمریکا رسید، همواره از برژینسکی به عنوان بزرگترین معلم خود یاد می‌کند.

 

تازه چه خبر؟
استرازنکا، شرکت داروسازی بریتانیایی، روز پنجشنبه ۱۶ مرداد اعلام کرد واکسن کرونای این شرکت در چین تولید خواهد شد. با امضای این قرارداد با شرکت محصولات...More
وانگ ونبین،‌ سخنگوی وزارت خارجه چین،‌ اعلام کرد کشورش با پیش‌نویس قطعنامه آمریکا برای تمدید تحریم تسلیحاتی ایران مخالف است. ونبین روز پنجشنبه ۱۶...More
مدیرعامل شرکت پخش فرآورده‌های نفتی در واکنش به سخنان رییس کمیته بودجه شورای شهر تهران اعلام کرد که انبار نفت شهران «استانداردهای ایمنی لازم را دارد...More
یک دختربچه یک‌ساله اهوازی پس از سقوط در جوی فاضلاب در یکی از محله‌‌های اهواز جان خود را از دست داد. خبرگزاری ایرنا روز پنجشنبه ۱۶ مردادماه به نقل از...More
ام‌تی‌ان، بزرگترین شرکت مخابراتی در قاره آفریقا، اعلام کرد هم‌زمان با سیاست خروج از خاورمیانه برای تمرکز بر آفریقا، از ایران نیز خارج خواهد شد...More