سرخط خبرها

  • مایک پمپئو: مردم ایران با زبانی رسا و واضح سخن گفته‌اند، آنها رژیمی با چهل سال فساد و سوء استفاده را رد می‌کنند
  • وزیر بهداشت:‌ در حوزه دارو مشکل نداریم و کمبود دارویی نسبت به پارسال کاهش داشته و به یک سوم رسیده است
  • فراکسیون فناوری مجلس ایران: قطع اینترنت ۱۷۵۰۰ میلیارد تومان خسارت به کسب و کارهای فناوری وارد کرد
  • وزارت ورزش و جوانان ایران نسبت به افزایش ۴ برابری ازدواج کودکان در برخی مناطق کشور به دنبال افزایش وام ازدواج، هشدار داد
  • وزیر امور اقتصادی و دارایی ایران: به افشا کنندگان فساد، جایزه خواهیم داد
  • نیروی هوایی شیلی از ناپدید شدن یک هواپیمای نظامی این کشور با ۳۸ سرنشین خبر داد
  • رهبران روسیه و اکراین در مورد تبادل اسرای درگیری نظامی در شرق اکراین به توافق رسیدند
  • نسرین ستوده، وکیل و مدافع حقوق بشر زندانی در اوین، خواستار محاکمه آمران و عاملان کشتار معترضان در جریان اعتراض‌های اخیر ایران شد
  • وزیر خارجه آمریکا: مردم ایران به روشنی خواستار توقف فساد و دزدسالاری رژیم جمهوری اسلامی هستند
  • رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه از تصمیم آن کشور برای اسکان یک میلیون پناهجوی سوری در شمال شرقی سوریه خبر داد
  • مشاور امنیت ملی کاخ سفید: یک سال و نیم بر ایران فشار آوردیم تا برای آزادی گروگان‌های آمریکایی وارد مذاکره شود
  • معترضان عراقی، شامگاه دوشنبه، جاده بغداد به کربلا را مسدود کردند
  • وزیر خارجه روسیه، روز سه‌شنبه در کاخ سفید با دونالد ترامپ دیدار می‌کند
  • سخنگوی دفتر سیاسی طالبان در قطر: تقریبا در تمامی موضوع‌ها با نمایندگان دولت آمریکا به توافق رسیده‌ایم
  • رئیس جمهور ترکیه، از آمادگی این کشور برای اعزام نیروی نظامی به لیبی و کمک به دولت مرکزی این کشور برای مقابله با نیروهای ژنرال خلیفه حفتر، خبر داد
  • جمعی از وکلای دادگستری در بیانیه‌ای با محکوم کردن خشونت و سرکوب معترضان حوادث آبان ماه ،آمادگی خود برای دفاع از بازداشت شدگان اعلام کردند
  • پخش رادیویی ایران اینترنشنال در ایران روی موج‌های کوتاه و متوسط
  • ۷:۳۰ تا ۱۵:۳۰ عصر روی موج کوتاه ۱۱۵۹۰ کیلوهرتز، کانال ۲۵ متر
  • ۱۵:۳۰ عصر تا ۷:۳۰ صبح روی موج ۶۲۱۰ کیلوهرتز در کانال ۴۹ متر
  • پیام‌های صوتی، تصویری و نوشتاری‌تان به تلویزیون ایران‌ اینترنشنال را از طریق واتس‌اپ، تلگرام و سیگنال به شماره ۰۰۴۴۷۸۳۰۰۰۷۰۰۰ بفرستید
  • IranIntl :آدرس کانال یوتیوب ایران اینترنشنال
  • وب‌سایت: IranIntl.com * توییتر : [email protected] * اینستاگرام: IranIntltv * اینستاگرام ورزشی : Iranintlsport * فیس‌بوک: IranIntl * ایمیل: [email protected]

مبارزه با فساد به سبک جمهوری اسلامی ایران

مبارزه با فساد، افشای اختلاس‌ها، رانت‌خواری و عبارت‌هایی از این دست در چند سال اخیر، به شکل‌های مختلف و هر روز از زبان یک مدعی، شاکی، منبع موثق، مسئول و مجری قانون در ایران شنیده می‌شود.

این روزها، علی مطهری به رییس‌جمهوری پیشنهاد داده است مبارزه شفاف با فساد را پیشه کند و اسامی نهادها و سازمان‌هایی را که مدام در سخنرانی‌ها از فساد آنان خبر می‌دهد فاش کند تا هم قوه قضاییه بررسی و برخورد لازم را بکند و هم سایر نهادها و سازمان‌ها از زیر بار این اتهام رها شوند.

در پیشنهاد علی مطهری چند نکته قابل بررسی است. اول این‌که او چند روز قبل از ارائه این پیشنهاد، در مصاحبه‌ای رسانه‌ای، قاطعانه اعلام کرده بود که فساد در مسئولان رده بالای کشور وجود ندارد و هرچه هست در سطوح میانی سازمان‌هاست. حالا سوال این‌جاست که اگر مطهری چنین اطلاعات دقیقی از مفسدان اقتصادی دستگاه‌های اجرایی کشور دارد، چرا آن را فاش نمی‌کند تا به قول خودش، مبارزه‌ای شفاف با فساد شکل بگیرد و اگر نمی‌داند، چطور با این قاطعیت اعلام می‌کند فساد در رده بالای کشور وجود ندارد؟ اگر دست‌کم یک سر کلاف فساد اداری و مالی و اخلاقی به مسئولان رده بالای نظام جمهوری اسلامی ایران نمی‌رسید، آیا داستان مبارزه با فساد به داستانی تا این حد طولانی و پیچیده بدل می‌شد؟

دوم این‌که در برهه‌های زمانی دولت‌های مختلف، گاهی افراد در راس قدرت مواردی را افشا کردند که اگر در یک سیستم و کشور دموکرات بود، احتمالا تمامی لایه‌های قدرت و اقتصاد کشور را زیر‌و‌رو می‌کرد، مانند افشاگری احمدی‌نژاد در مجلس شورای اسلامی از فساد برادران لاریجانی. اما نتیجه چه بود؟ نتیجه ادامه ریاست یک برادر بر قوه قانون‌گذاری و انتصاب برادر دیگر به ریاست قوه قضاییه درست پس از این رسوایی بود، که تا همین اواخر نیز ادامه داشت و سپس روانه مجمعی شد که در آن‌جا مصلحت نظام را تشخیص دهد.

اقدام‌های نمایشی در مبارزه با فساد و افشاگری‌ها، که از زمان احمدی‌نژاد تند‌‌و‌‌تیزتر شد، در دولت روحانی، چه با هدف تنظیم کارنامه بهتر و چه با هدف تسویه‌حساب‌های سیاسی و خانوادگی، به اوج خود رسید و دیگر هفته‌ای نیست که خبری جدید از اختلاس، پولشویی، فساد بزرگ بانکی و زد‌و‌بندهای تجاری نشنویم. در این میان و در همین تسویه‌حساب‌ها، افرادی مانند برادر رییس‌جمهوری نیز پای میز محاکمه آورده می‌شوند اما بلافاصله پس از ورود به زندان، مرخصی می‌گیرند و بازگشتی غرورآفرین به جامعه‌ای دارند که شوق خدمت به آن اجازه نمی‌دهد مدتی را در زندان به بطالت بگذرانند!

بسیاری از پرونده‌های فساد تا امروز، فقط ارقام عجیب‌و‌غریب اختلاس‌ها را بالا و پایین کرده و اسامی مانند ب و میم و الف و دال را به اطلاعات مردم از فسادها افزوده است، بدون این‌که اموال و پول‌های کلان را به مردم بازگرداند و در وضعیت اقتصادی و رفاه مردم تغییری ایجاد کند.

افشای پرونده شرکت‌های متخلف ارز دولتی که با آب‌و‌تاب رسانه‌ای، این نوید را به برخی مردمِ هنوز امیدوار می‌داد که شاید این بار قرار است با متخلفان که جان و زندگی مردم را به بازی گرفتند برخوردی جدی شود، چه نتیجه‌ای در پی داشت؟ از فهرست بلند‌ شرکت‌های متخلف ارز دولتی، که هیچ‌گاه از مدیران و پشتوانه‌های مالی و بانکی و چهره‌های پشت‌پرده آن‌ها نامی برده نشد، فقط از تعداد محدودی، آن هم صرفا با این عنوان که هنوز تعهدات ارزی آن‌ها ایفا نشده است، در رسانه‌ها نام برده می‌شود و با‌افتخار آن را اقدام علیه فساد اعلام می‌کنند. تمام ۲۰ شرکت، از جمله دو شرکت بزرگ و مشهور با بیشترین تعهدات ارزی ایفا‌نشده، مالکیت کاملا دولتی دارند.

در این زمینه، نمونه‌ و مثال فراوان است و جالب این‌که تاکنون اغلب آن‌ها نه تنها به نتیجه خاصی نرسیده‌اند، بلکه اگر منبع افشاکننده خبرنگار یا شخصی خارج از دایره قدرت و بده‌بستان‌های سیاسی باشد، با او به‌شدت برخورد شده و با اتهام‌های فراوان یا روانه زندان شده است و یا ناچار به فرار از مملکت.

واقعیت این است که تا جامعه مدنی، رسانه‌های آزاد و نهادهای مطالبه‌گر بر پایه قانون اساسی مبتنی بر عدالت و تساوی بدون شرط شهروندان در کشوری وجود نداشته باشند، مبارزه با فساد و شفاف‌سازی درون‌خانواده‌ای اهالی سیاست تنها طنزی تلخ و نمایشی مضحک خواهد بود و بسیار بعید به نظر می‌رسد شخصی مانند علی مطهری با نسبت‌های خانوادگی چند‌سویه با حلقه قدرت و سابقه بالای کار سیاسی خود و خانواده‌اش این را نداند، کسی که در اظهارنظر اخیرش در دفاع از چندهمسری مردان در ایران، این اقدام را گامی در جهت کاهش فساد اخلاقی جامعه خواند.

جمهوری اسلامی ایران از بدو تاسیس، همواره با تقیه و تظاهر، امور کشور را به پیش برده است. اگر نگاهی گذرا به خاطرات و سخنان پایه‌گذاران و مسئولان این حکومت بیندازیم، متوجه خواهیم شد که بخش بزرگی از نظام فکری و ایدئولوژی سیاسی حاکم بر جمهوری اسلامی ایران بر اساس دروغ مصلحتی و تقیه است. اساسا بستر مناسب برای رشد فساد در جوامع، وابستگی عمیقی به سوءاستفاده از باورها و نگرش‌های مذهبی و فرهنگی دارد، یعنی حاکمان این باورها و نگرش‌های مذهبی و پشتوانه‌های تاریخی را تا چه اندازه و در چه جهتی به کار گیرند. اگر باورها ابزاری برای حفظ حکومت و بسیج توده‌ها به هر شکل و از هر شیوه‌ای باشد، قطعا خود به عاملی برای فساد بیشتر تبدیل خواهد شد. در ایدئولوژی و نظامی که هدف وسیله را توجیه می‌کند، آینده‌ای بهتر از آنچه امروز در ایران شاهدیم نمی‌توان انتظار داشت.

به‌عنوان مثال، بررسی روند گزینش در نظام استخدامی ایران بر موضوعی که در این‌جا مطرح شد مهر تایید می‌زند. مدیری که برای رسیدن به پستی در رده‌های میانی و بالا نیازمند نامه ایثارگری یا جانبازی یا توصیه‌نامه شخصی عالی‌رتبه و معتبر است و کارمندی که برای ورود به یک اداره و به دست آوردن لقمه‌ای نان ناچار است در گزینش حراست، که همان شاخه‌های سیستم اطلاعاتی کشور در ادارات‌اند، هر دروغی که مصلحت است بگوید، بی‌شک در کار و خدمت در آن نهاد و اداره نیز نمی‌تواند تولیدی غیر از فساد و دروغ و تبانی و زد‌و‌بند داشته باشد. تکیه بر قانون اساسی و قوانین مدنی مبتنی بر نابرابری‌های اجتماعی، مذهبی و جنسیتی و عملکرد چهل ساله مسئولان در سوءاستفاده از باورها و پیشینه فرهنگی مردم ایران برای دستیابی به قدرت، به‌روشنی نشان می‌دهد که پای‌بست ویران این خانه کج‌و‌معوج کجاست و شفافیت در کجا باید صورت گیرد تا فساد ریشه‌کن شود.

 

پژوهشگر علوم سیاسی
تازه چه خبر؟
احزاب مختلف عراقی، با هدف محکوم کردن حمله مرگبار اخیر در بغداد، مردم این کشور را به تظاهرات گسترده در پایتخت دعوت کردند. این در حالی است که قیس خزعلی...بیشتر بخوانید
بنا بر نامه‌ای که بین مقام‌های وزارت جهاد کشاورزی ایران تبادل شده، دولت عراق به دلیل «خودکفایی» واردات ۱۷ محصول کشاورزی از این کشور را ممنوع کرده است...بیشتر بخوانید
سعید نمکی، وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی جمهوری اسلامی ایران گفت: «با وجود توطئه دشمنان برای ایجاد بحران، امروز کمبود مهمی در عرصه دارو و درمان...بیشتر بخوانید
مرکز ملی فضای مجازی ایران رفع فیلتر پیام‌رسان تلگرام در این کشور را رد کرد. روابط عمومی این مرکز روز سه‌شنبه ۱۹ آذرماه در واکنش به برخی گزارش‌های...بیشتر بخوانید
سهیل شاهین، سخنگوی دفتر سیاسی طالبان در قطر، اعلام کرد که تقریبا در تمامی موضوع‌ها با نمایندگان دولت آمریکا به توافق رسیده‌اند. به گفته سخنگوی طالبان...بیشتر بخوانید