سرخط خبرها

  • تیراندازی در بیمارستانی در کشور چک دست‌کم ۶ کشته برجا گذاشت
  • رسانه‌های ژاپن از سفر حسن روحانی رییس جمهور ایران به ژاپن در تاریخ ۲۸ آذر ماه خبر دادند
  • مرکز ملی فضای مجازی ایران رفع فیلتر تلگرام را تکذیب کرد
  • علی مطهری: طبق اعتراف نهادهای اطلاعاتی خودمان، توده فقیر جامعه بودند که معترض شدند
  • زلزله ای به بزرگی ۴.۶ ریشتر شهر لیکک در استان کهگیلویه و بویر احمد را لرزاند
  • مایک پمپئو: مردم ایران با زبانی رسا و واضح سخن گفته‌اند، آنها رژیمی با چهل سال فساد و سوء استفاده را رد می‌کنند
  • وزیر بهداشت:‌ در حوزه دارو مشکل نداریم و کمبود دارویی نسبت به پارسال کاهش داشته و به یک سوم رسیده است
  • فراکسیون فناوری مجلس ایران: قطع اینترنت در ایران ۱۷۵۰۰ میلیارد تومان خسارت به کسب و کارهای فناوری وارد کرد
  • وزارت ورزش و جوانان ایران نسبت به افزایش ۴ برابری ازدواج کودکان در برخی مناطق کشور به دنبال افزایش وام ازدواج، هشدار داد
  • وزیر امور اقتصادی و دارایی ایران: به افشا کنندگان فساد، جایزه خواهیم داد
  • نیروی هوایی شیلی از ناپدید شدن یک هواپیمای نظامی این کشور با ۳۸ سرنشین خبر داد
  • رهبران روسیه و اکراین در مورد تبادل اسرای درگیری نظامی در شرق اکراین به توافق رسیدند
  • نسرین ستوده، وکیل و مدافع حقوق بشر زندانی در اوین، خواستار محاکمه آمران و عاملان کشتار معترضان در جریان اعتراض‌های اخیر ایران شد
  • وزیر خارجه آمریکا: مردم ایران به روشنی خواستار توقف فساد و دزدسالاری رژیم جمهوری اسلامی هستند
  • رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه از تصمیم آن کشور برای اسکان یک میلیون پناهجوی سوری در شمال شرقی سوریه خبر داد
  • مشاور امنیت ملی کاخ سفید: یک سال و نیم بر ایران فشار آوردیم تا برای آزادی گروگان‌های آمریکایی وارد مذاکره شود
  • دیک چنی، معاون وزیر خارجه پیشین آمریکا: خروج امریکا از خاورمیانه تنها به سود روسیه و ایران است
  • معترضان عراقی، شامگاه دوشنبه، جاده بغداد به کربلا را مسدود کردند
  • جمعی از وکلای دادگستری در بیانیه‌ای با محکوم کردن خشونت و سرکوب معترضان حوادث آبان ماه ،آمادگی خود برای دفاع از بازداشت شدگان اعلام کردند
  • پخش رادیویی ایران اینترنشنال در ایران روی موج‌های کوتاه و متوسط
  • ۷:۳۰ تا ۱۵:۳۰ عصر روی موج کوتاه ۱۱۵۹۰ کیلوهرتز، کانال ۲۵ متر
  • ۱۵:۳۰ عصر تا ۷:۳۰ صبح روی موج ۶۲۱۰ کیلوهرتز در کانال ۴۹ متر
  • پیام‌های صوتی، تصویری و نوشتاری‌تان به تلویزیون ایران‌ اینترنشنال را از طریق واتس‌اپ، تلگرام و سیگنال به شماره ۰۰۴۴۷۸۳۰۰۰۷۰۰۰ بفرستید
  • IranIntl :آدرس کانال یوتیوب ایران اینترنشنال
  • وب‌سایت: IranIntl.com * توییتر : [email protected] * اینستاگرام: IranIntltv * اینستاگرام ورزشی : Iranintlsport * فیس‌بوک: IranIntl * ایمیل: [email protected]

تخفیف و تبدیل مجازات ۳۲ زندانی سیاسی؛ چه اتفاقی افتاده یا قرار است بیفتد؟

برای اولین بار در دوره‌ رهبری علی خامنه‌ای، تعدادی از محکومان سیاسی مشمول عفو، تخفیف و تبدیل مجازات شده‌اند (ایسنا ۲۳ آبان ۱۳۹۸). خامنه‌ای معمولا در مناسبت‌های مذهبی و انقلابی مثل میلاد پیامبر اسلام، عید قربان، غدیر خم، عید فطر و ۲۲ بهمن، تعدادی از محکومان محاکم عمومی و انقلاب و حتی سازمان قضایی نیروهای مسلح را عفو می‌کرده است. اما برای حفظ موضع عدم مسامحه با مخالفان و منتقدان و ناهمرنگ‌ها، هیچ‌گاه از مجازات‌های ناعادلانه‌ آن‌ها کاسته نمی‌شد و در بسیاری موارد، برای زندانی سیاسی پرونده‌های تازه‌ای با اتهام‌های تازه شکل می‌گرفت تا محکوم شوند و بیشتر در زندان بمانند. علی خامنه‌ای نمی‌خواهد چهره‌ ارعاب‌انگیز حکومت برای کسانی که با جمهوری اسلامی ایران مشکل دارند مخدوش شود. خامنه‌ای نشان داده که فردی انتقام‌جو است و افرادی که با او مخالفت می‌کنند هزینه زیادی می‌پردازند. 

البته علت اصلی این تخفیف و تبدیل‌ها نه نمایش رحمانیت حکومت و رهیافت بخششی یا نگرش ترمیمی به مجازات، بلکه کاهش تعداد زندانیان است. افزایش بی‌سابقه‌ تعداد زندانیان در ایران در دوران جمهوری اسلامی به معضلی اداری و بودجه‌ای برای حکومت تبدیل شده است. افزایش تعداد زندانیان از ۱۰ هزار نفر در سال ۱۳۵۷ به حدود ۶۰۰ هزار نفر ورودی سالانه و حدود ۲۳۰ هزار نفر زندانی در نیمه دهه‌ ۱۳۹۰، با توجه به رشد ۲/۵ برابری جمعیت از سال ۱۳۵۷، نشان می‌دهد تعداد زندانیان ۲۳ برابر شده است.   

با توجه به تعداد اعلام‌شده برای تخفیف و تبدیل مجازات محکومان سیاسی در مقایسه با هزاران زندانی عقیدتی (از جمله دراویش، مسیحیان تبشیری و بهاییان)، دانشجویی، سیاسی، رسانه‌ای، قومی و محیط زیستی، این اقدام بیشتر وجه نمادین دارد تا کاهش فشار بر مخالفان و منتقدان و ناهمرنگ‌ها. در عین تخفیف و تعدیل اعلام‌شده، ماشین سرکوب به‌سرعت دارد جای آن‌ها را با زندانیان سیاسی جدید پر می‌کند. با وجود ماشین سرکوب جمهوری اسلامی ایران (با هزاران بازجو که از این مسیر باید وفاداری‌شان را به نظام نشان دهند تا ترفیع بگیرند، ده‌ها بند اختصاصی و غیر‌اختصاصی و نیاز تلویزیون دولتی به اقرار و اعتراف)، زندان‌های ایران هیچ‌گاه از مخالفان و منتقدان و ناهمرنگ‌ها خالی نخواهد ماند.  

تذکر این نکته ضروری است که رییسی نمی‌توانست سرخود فهرستی را برای خامنه‌ای فرستاده باشد، چون روسای قوه‌ قضاییه منصوب خامنه‌ای‌اند و فقط به او پاسخگو هستند، بنابراین بدون استمزاج از او اقدامی نمی‌کنند.

این اقدام نمادین چه وجهی دارد؟ سه دلیل اصلی برای آن می‌توان برشمرد: 

۱) اعتراض‌های سیاسی در عراق و لبنان. با توجه به این‌که اعتراض‌های عراق از درون جامعه‌ شیعیان و اعتراض‌های لبنان با حضور بخشی از شیعیان در جریان است، خامنه‌ای و مشاورانش احساس کرده‌اند که اگر سوپاپ‌های اطمینان را کمی، آن هم به‌صورت نمادین، باز نکنند، همین اتفاق‌ها به‌سرعت دامن خود آن‌ها را در ایران نیز خواهد گرفت. همه‌ زمینه‌ها و مشکلاتی که باعث این بروز این اعتراض‌ها در لبنان و عراق شده است در ایران هم وجود دارد، تنها تفاوت در موثرتر بودن ماشین سرکوب در ایران است، که قاسم سلیمانی در دیدار با مقام‌های عراقی به‌صراحت بدان اشاره کرده بود. 

۲) بزک کردن چهره‌ رییسی. ابراهیم رییسی با رسیدن به ریاست قوه‌ قضاییه دارد خود را برای رهبری آماده می‌کند. خامنه‌ای متوجه شده است که کسی مثل مجتبی نمی‌تواند اصلاح‌طلبان و نیز بخشی از مستقل‌ها را راضی کند و هر آنچه ساخته بعد از مرگش، تبخیر خواهد شد. حتی بخشی از اصول‌گرایان که هنوز اعلام تقلید از خامنه‌ای نکرده‌اند (مثل هیات‌های موتلفه) در برابر رهبری مجتبی خواهند ایستاد. بنابراین برای آن‌که شیرازه‌ حکومت پس از مرگ خامنه‌ای به هم نریزد، به فردی نیاز است که اصول‌گرایان و مستقل‌ها به علاوه‌ بخشی از اصلاح‌طلبان با او بیعت کنند.

رییسی با سوار شدن بر موج تقلبی مبارزه با فساد، در حال قانع کردن نیروهای رادیکال چپ بوده است و اکنون، با ارسال نام ۳۲ نفر از زندانیان سیاسی (که در ایران از آن‌ها با عنوان «زندانی امنیتی» یاد می‌شود تا صورت مساله‌ زندانیان سیاسی پاک شود)، می‌خواهد در میان بخشی از اصلاح‌طلبان نیز برای خود وجهه‌ای درست کند. فراموش نکنیم که بعد از منصوب شدن رییسی به ریاست قوه‌ قضاییه، بخشی از اصلاح‌طلبان به او تبریک گفتند، علی‌رغم این‌که می‌دانستند او در کشتار سال ۱۳۶۷ نقش کلیدی داشته است. محمد عطریانفر در همین مورد گفت: «من اراده حرفه‌ای آقای رییسی را ستایش می‌کنم، به این اعتبار که ایشان تسلط کافی بر جوانب حرفه‌ای فعالیت‌های قضایی دارد... ما حضور آقای رییسی در راس قوه قضاییه را مغتنم می‌شماریم.»

این اقدام رییسی را که با بیت رهبری هماهنگ شده است باید کنار رفع توقیف فیلم «خانه‌ پدری» گذاشت، علی‌رغم این‌که نزدیکان خامنه‌ای بر این توقیف اصرار داشتند. رییسی در پی جلب نظر مثبت بخشی از هنرمندان رانت‌خوار دولتی است که تصور می‌کردند جناح اصلاح‌طلب رانت‌رسان و جناح مقابل سانسورچی و توقیف‌کننده است. کیانوش عیاری، کارگردان فیلم، رسما از رییسی تشکر کرد. قاضی‌ای که حکم توقیف داده بود اقدام به رفع توقیف نکرد، بلکه این قضیه با دخالت رییسی رفع‌ و‌ رجوع شد تا اعتبارش به او برسد. رییسی احتمالا به دنبال این بوده است که از زبان یک کارگردان سینما بشنود «اقدامات اخیر آیت‌الله رییسی بسیار مثبت و تاثیرگذار است»، که این کار انجام شد. در انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۳۹۶، رییسی حتی در کنار تتلو قرار گرفت تا نظر بخشی از هنرمندان را به خود جلب کند.  

۳) تشویق به مشارکت در انتخابات ۱۳۹۸. با توجه به نارضایتی عمومی از حکومت که در رسانه‌های اجتماعی و حتی بوق‌های دولتی و شبه‌دولتی منعکس می‌شود، انتظار می‌رود میزان مشارکت در بیعت ۱۳۹۸ نسبت به دوره‌های قبل کاهش یابد. اما حکومت اگر رقابت سیاسی را به دلیل تنش‌زایی آن نمی‌خواهد، مگر این‌که از نوع نمایشی و مهندسی‌شده‌ باشد، مشارکت سیاسی به‌معنای بیعت گسترده با نامزدهای حکومتی را به‌شدت می‌خواهد و برای همین است که همیشه قبل از بیعت‌ها (انتخابات)، برخی زندانیان سیاسی را به دلایلی مثل بیماری آزاد می‌کرد یا افرادی را رها می‌کرد و به آن‌ها می‌گفت به زندان برنگردند، اما صدایش را در جامعه درنیاورند، که البته فعالان سیاسی این موضع را می‌شنیدند. البته به موازات مماشات اندک با اصلاح‌طلبان مذهبی، فشار بر دیگر گروه‌ها در دوران انتخابات افزایش می‌یافت.

اکنون باید دید آیا این اقدام نمادین می‌تواند پایگاه رای اصلاح‌طلبان را که کاملا متفاوت است با اصلاح‌طلبانی که با اصول‌گرایان دستشان در یک کاسه و سفره است، برای شرکت در بیعت سیاسی راضی کند یا خیر. 

۴) پیشگیری از فعال شدن اهل سیاست در اعتراض‌های مرتبط با گرانی بنزین. اعلام تخفیف و تبدیل مجازات این ۳۲ نفر در حالی صورت گرفت که حکومت یک روز بعد می‌خواست قیمت بنزین را بین ۵۰ تا ۳۰۰ درصد افزایش دهد و انتظار داشت بخشی از جامعه برای اعتراض به خیابان بیاید. این اتفاق در دوران احمدی‌نژاد نیز پس از اعلام سهمیه‌بندی و گرانی بنزین روی داد. حکومت می‌خواست به فعالان سیاسی و منتقدان این پیام را بدهد که اگر خود را از اعتراض‌های عمومی کنار بکشند، امکان کاهش فشار روی آن‌ها وجود دارد. اعتراض‌های عمومی ناشی از گرانی یا عوامل احساس‌برانگیز دیگر اگر با سازماندهی و فعالیت اهل سیاست همراه نشود، به‌سرعت فرو می‌نشیند. 

 

تحلیلگر سیاسی و جامعه‌شناس
تازه چه خبر؟
محمدعلی جعفری،‌ فرمانده پیشین سپاه پاسداران، ضمن اشاره به وجود بن‌بست در ایران اظهار کرد برای تغییر این وضعیت مردم هیچ چاره‌ای جز رفتن به سمت «نیروی...بیشتر بخوانید
احزاب مختلف عراقی، با هدف محکوم کردن حمله مرگبار اخیر در بغداد، مردم این کشور را به تظاهرات گسترده در پایتخت دعوت کردند. این در حالی است که قیس خزعلی...بیشتر بخوانید
بنا بر نامه‌ای که بین مقام‌های وزارت جهاد کشاورزی ایران تبادل شده، دولت عراق به دلیل «خودکفایی» واردات ۱۷ محصول کشاورزی از این کشور را ممنوع کرده است...بیشتر بخوانید
سعید نمکی، وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی جمهوری اسلامی ایران گفت: «با وجود توطئه دشمنان برای ایجاد بحران، امروز کمبود مهمی در عرصه دارو و درمان...بیشتر بخوانید
مرکز ملی فضای مجازی ایران رفع فیلتر پیام‌رسان تلگرام در این کشور را رد کرد. روابط عمومی این مرکز روز سه‌شنبه ۱۹ آذرماه در واکنش به برخی گزارش‌های...بیشتر بخوانید