سرخط خبرها

  • سخنگوی دولت ایران: بحث استعفای روحانی به هیچ‌وجه مطرح نیست
  • رئیس قوه قضاییه ایران از دادستان‌ها خواست وضعیت بازداشتی‌های اعتراضات آبان ماه را روشن کنند
  • احمد مازنی، نماینده تهران: درباره شبکه ملی اطلاعات ما باید بین الگوی کره شمالی و کشورهای توسعه یافته آزاد یکی را انتخاب کنیم
  • سردار حسین دهقان، مشاور رهبر جمهوری اسلامی: اگر ما نتوانیم نفت صادر کنیم دیگران هم نباید نفت صادر کنند
  • انجمن تولیدکنندگان محصولات «حجاب» : انحصار واردات چادرمشکی در اختیار چند نفر با سود ۵۰۰ درصدی است
  • مدیرکل بحران استان تهران: چهار کانون اصلی انتشار بوی بد در تهران شناسایی شده است
  • بیمه سلامت ایران: آمار مراجعان به نظام خدمات درمانی کشور به دلیل گرانی ۳۰ درصد کاهش یافته است
  • ستاد مبارزه با مواد مخدر: روند ابتلا به اعتیاد در سه دهه گذشته روند افزایشی داشته است
  • دانشگاه علوم پزشکی زنجان: هفت نفر در زنجان بر اثر ابتلا به آنفولانزا جان خود را از دست دادند
  • جورازلم پست: دولت انتقالی سودان دفاتر حماس و حزب الله را تعطیل می‌کند
  • کپی برابر اصل ساخته عباس کیارستمی به عنوان یکی از ده فیلم یک دهه خبرگزاری آسوشیتدپرس برگزیده شد
  • نماینده کارگران کارگاه تونل سد قوچم: حقوق کارگران ۱۳ ماه است که پرداخت نشده
  • وزارت اطلاعات از محمود صادقی نماینده مجلس، درباره پرونده ترور دانشمندان هسته‌ای شکایت کرد
  • حسین دهقان، مشاور علی خامنه‌ای: اوضاعی که الان بر منطقه و کشور حاکم است ایجاب می‌کند که ما بیشترین تحرک را در حوزه دیپلماسی داشته باشیم
  • فرماندار کارون نسبت به سرریز آب‌های جاری و فاضلاب به کوت‌عبدالله و وضعیت بغرنج مردم این منطقه هشدار داد
  • معاون سازمان بیمه سلامت ایران: میزان مراجعه به مراکز درمانی در پی گرانی‌‌ها ۳۰ درصد کاهش یافته
  • منوچهر بختیاری، پدر پویا بختیاری از کشته‌شدگان اعتراض‌های اخیر ایران، خواستار حضور خبرنگاران خارجی و داخلی در مراسم چهلم فرزندش شد
  • سازمان عفو بین الملل کشته شدن دست‌کم ۳۰۴ نفر در اعتراض‌های سراسری آبان‌ماه در ایران را تأیید کرد
  • سازمان عفو بین الملل: بازداشت‌شدگان اعتراض‌های سراسری ایران که برخی از آنها کودک و نوجوان بودند مورد شکنجه قرار گرفتند
  • رئیس سازمان هواپیمایی ایران: پست پهپادی مجوز سازمان هواپیمایی ندارد
  • وزیر کابینه بریتانیا: بوریس جانسون ترتیبی می‌دهد که تا پایان سال جاری میلادی، خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا عملی شود
  • هزاران نفر در بیروت در اعتراض به نامزدی سعد حریری، برای نخست‌وزیری لبنان دست به تجمع زدند
  • سازمان عفو بین الملل خواستار آزادی فوری و بدون قید و شرط بازداشت ‌شدگان اعتراضات اخیر در ایران شد
  • اداره کل مدیریت بحران استانداری خوزستان نسبت به آغاز فعالیت یک سامانه بارشی از روز دوشنبه ۲۵ آذرماه هشدار داد
  • نورالله غلامیان دهکردی شهردار شهرکرد که حدود ماه گذشته به اتهام فساد مالی دستگیر شد، از سمت خود استعفا کرد
  • نیروهای امنیتی لبنان در دومین شب اعتراضات در بیروت، به گاز اشک آور متوسل شده و بسیاری از معترضان را زخمی کردند
  • در ادامه اعتراض‌ها در لبنان گروهی از معترضان در بیروت ضمن بستن خیابان‌ها با نیروهای پلیس درگیر شدند
  • علی مطهری در نامه‌ای به فرمانده سپاه‌پاسداران: ورود نظامی‌ها به عالم سیاست ممنوع است
  • رییس پیشین کانون وکلای دادگستری: مجلس ایران باید کودک همسری را ممنوع کرده و موسسات مالی ارائه وام ازدواج را منوط به سن رشد کنند
  • محمدحسین آقاسی، وکیل، از صدور قرار جلب به دادرسی برای پنج تن از امضاکنندگان بازداشت شده «بیانیه چهارده فعال برای استعفای خامنه‌ای» خبر داد
  • سخنگوی کمیسیون اصل ۹۰ مجلس ایران: کمیسیون صنایع و خودروسازان، مردم را مضحکه خود کردند
  • مدارس اغلب شهرهای خوزستان روز دوشنبه، به علت پیش‌بینی بارش شدید باران تعطیل شد
  • آنا کارینا، بازیگر نامدار سینمای موج نو فرانسه در ۷۹ سالگی در پاریس درگذشت
  • استفان بیگان، نماینده ویژه آمریکا در امور کره‌شمالی خواستار پاسخ‌گویی سئول به درخواست‌های گفتگوی واشینگتن شد
  • اردوغان: در صورتی که آمریکا ترکیه را تحریم کند، پایگاه هوایی اینجرلیک را که توسط آمریکا استفاده می‌شود می‌بندیم
  • شمار کشته شدگان ناشی از فوران آتشفشان در نیوزیلند به ۱۶ نفر رسید
  • دست‌کم ۶ نفر در تظاهرات علیه قانون اعطای شهروندی به مهاجران غیر مسلمان در هند کشته شدند
  • بیژن پیرنیا، نخستین گوینده برنامه کودک رادیو ایران در اثر سکته قلبی در تهران درگذشت
  • پخش رادیویی ایران اینترنشنال در ایران روی موج متوسط ۱۳۹۵کیلو هرتز
  • پیام‌های صوتی، تصویری و نوشتاری‌تان به تلویزیون ایران‌ اینترنشنال را از طریق واتس‌اپ، تلگرام و سیگنال به شماره ۰۰۴۴۷۸۳۰۰۰۷۰۰۰ بفرستید
  • IranIntl :آدرس کانال یوتیوب ایران اینترنشنال
  • وب‌سایت: IranIntl.com * توییتر : [email protected] * اینستاگرام: IranIntltv * اینستاگرام ورزشی : Iranintlsport * فیس‌بوک: IranIntl * ایمیل: [email protected]

تحول در وزارت خارجه افغانستان؛ تصفیه قومی یا اصلاحات؟

دستگاه‌های دیپلماسی با نقش فراتر از جناح‌بندی‌های داخلی سیاسی، جایگاه تاثیرگذاری برای تامین منافع ملی در جهان رقابتی امروز دارند؛ اما وزارت خارجه افغانستان در پنج سال گذشته چنان منزوی، رنگ‌باخته و یا تضعیف‌ شده بود، که حتی عادی‌ترین کار آن به‌عهده مشاور امنیت ملی واگذار شد و از سخنرانی در مجمع عمومی سازمان‌ملل متحد تا نمایندگی در اجلاس کشورهای عضو جنبش عدم تعهد، در حوزه ماموریت کاخ ریاست جمهوری قرار گرفت.

صلاح‌الدین ربانی، وزیر خارجه وفادار به عبدالله عبدالله، شریک حکومت وحدت ملی به رهبری اشرف غنی، از همان ماه‌های نخست نشان داد چهره‌ای نیست که به‌راحتی با اشرف غنی کنار بیاید یا میدان را خالی کند. نتیجه‌اش هم تیرگی روابط بین وزارت خارجه و ارگ بر سر سیاست خارجی و تشیکلات کادری شد و سرانجام این نهاد با کناره‌گیری آقای ربانی در ماه گذشته، مسیر دیگری پیدا کرد. اکنون اما با خداحافظی آقای ربانی، دستگاه دیپلماسی افغانستان بار دیگر زیر تاثیر مستقیم اشرف غنی،‌ رییس جمهوری درآمد که تیم جدیدی وفادار به خود را روی کار آورد. تیم جدید به ریاست ادریس زمان، به‌عنوان سرپرست وزارت خارجه، اقداماتی را آغاز کرده است که برخی آن را اصلاحات و عده‌ای دیگر، تصفیه قومی می‌خوانند.

رویارویی و منازعه سیاسی رهبران حکومت وحدت ملی، نهاد وزارت خارجه را با سه مشکل اساسی روبه‌رو کرده است؛ چالش اول این است که بسیاری از رهبران افغانستان چندقومی، برای تامین منافع «قوم» یا «مردم» خود، با این باور که «پرسنل پالیسی را تعیین می‌کند»، به استخدام هرچه بیشتر نیرو از قوم، تبار، روستا و ولایت خود اقدام کرده‌اند. در حال حاضر، ۵۳/۲۲ درصد از ۸۷۰ کارمند وزارت خارجه افغانستان از قوم تاجیک‌اند؛ چراکه رهبری این وزارت‌خانه دست‌کم در پنج سال گذشته، برعهده صلاح‌الدین ربانی تاجیک‌تبار بوده است. اما هم‌زمان، از میان ۴۲ سفیر افغانستان که از جانب ریاست جمهوری فرستاده می‌شوند، ۵۰ درصد آن‌ها از قوم پشتون و با اشرف غنی هم‌تبارند. هزاره‌ها و ازبک‌ها کمترین نمایندگی را در وزارت خارجه دارند. البته در دیگر نهادهای افغانستان هم داستان چندان متفاوت نیست. 

با این وصف، به نظر می‌رسد ضرورت اصلی برای اصلاحات در وزارت خارجه، تغییرات کادری به روشی باشد که اصل شایستگی و عدالت اجتماعی حفظ و اعتماد مردم افغانستان حاصل شود. اما تغییراتی که تا اینجا در وزارت خارجه به‌وجود آمده، برخی را نگران کرده است که مبادا بار دیگر مهره‌چینی براساس منافع قومی صورت گیرد. هرچند که تغییر و تبدیل در دولت افغانستان، همواره پس‌لرزه هایی داشته است.

گران هیواد، سخنگوی وزارت خارجه افغانستان که او نیز عضوی از تیم جدید وزارت خارجه است، به ایران اینترنشنال گفت:‌ «تا به حال تغییراتی که در وزارت خارجه آمده، هیچ‌یک اقدام قومی نبوده است؛ می‌توانید بررسی کنید و ببینید اگر کسی از یک قوم تغییر کرده، از همان قوم، کسی دیگر استخدام شده است.»

اما این استدلال به انتقادها پایان نداده است. اخیرا سندی از وزارت خارجه منتشر شد که براساس آن، قیام‌الدین حاذق، دبیر دوم سفارت افغانستان در کانادا برکنار و به کابل فراخوانده شده است. فهیم فطرت، روزنامه‌نگار در کابل، این اقدام را تصفیه هواداران آقای ربانی دانست. هم‌زمان، یک دیپلمات دیگر که از پیش تعیین شده بود، اجازه نیافت به محل ماموریتش سفر و کارش را شروع کند.

حبیب‌الرحمان پدرام، نماینده هرات در مجلس، نیز این اقدامات را تصفیه قومی خواند و از ریاست جمهوری انتقاد کرد.

اما گران هیواد می‌گوید این‌ها همه شایعه است. او گفت:‌ «دیپلمات‌ها ممنوع‌الخروج نشده‌اند. یک نفر در یک نمایندگی مقرر شده بود که بعدا تصمیم گرفته شد که در آن نمایندگی کار نکند. براساس تشخیص رهبری وزارت خارجه، تصمیم گرفته شد که او در جایی که مصدر خدمت بهتر می‌شود، موظف شود. از او خواهش شد که به ماموریت قبلی نرود و به ماموریت جدید برود. اصلا بحث ممنوع‌الخروجی مطرح نیست.»

سخنگوی وزارت خارجه در ادامه می‌گوید:‌ «مبنای اصلاحات پیشرو در وزارت خارجه، شایستگی است. ظرفیت همکاران بررسی می‌شود که چه کسی در کدام بخش می‌تواند موثر باشد. فهم زبان خارجی، سابقه کاری و اصل نمایندگی شایسته از دولت و ملت، اساس تغییرات و اصلاحات است.»

چالش دوم در وزارت خارجه، ناتوانی در اجرای دکترین سیاست خارجی پذیرفته‌شده است. نهادهای افغانستان با نقض قواعد عمومی برای تطبیق سیاست خارجی، لغزش‌های فراوانی در قبال سیاست خارجی داشته‌اند. وزارت خارجه در موارد متعددی دیدگاه‌های مختلف و گاهی متضاد با کاخ ریاست جمهوری در قبال تحولات خارجی داشته است. جالب‌ترین موضع‌گیری وقتی بود که هیات رهبری طالبان از قطر به پاکستان سفر کرد. کاخ ریاست جمهوری از پاکستان انتقاد کرد و گفت این سفر به تامین صلح کمکی نمی‌کند، اما وزارت خارجه افغانستان از این سفر استقبال و از پاکستان سپاسگزاری کرد. 

گران هیواد درمورد ادامه برنامه اصلاحی وزارت خارجه می‌گوید:‌«اصلاحات تنها به افراد محدود نمی‌شود. درمورد مسائل کلان سیاسی، اداری و تشکیلاتی، اصلاحات گسترده در جریان است و تنها به کادرها خلاصه نمی‌شود. وزارت خارجه درپی اصلاحات در مقررات و قوانین است که شامل مسائل خدماتی و دیپلماتیک می‌شود. طرح دکترین سیاست خارجی قبلا ترتیب شده بود. این طرح قرار است بازبینی شود و مجددا به پارلمان فرستاده شود تا تایید شود. ما هم در شکل و هم در محتوا، در وزارت خارجه اصلاحات می‌آوریم.»

اما چالش سوم از نظر کمیسیون مستقل اصلاحات اداری افغانستان که اخیرا این وزارت را مورد بررسی قرار داده است، نبود یک دیدگاه روشن کاری در وزارت است. دولت افغانستان قصد دارد وزارت خارجه را «اقتصادمحور» کند تا به پویایی اقتصادی کشور کمک کند. کمیسیون اصلاحات اداری اما می‌گوید راه پر پیچ و خم اصلاحات، طولانی است: «استخدام‌های غیرمتناسب و غیرفنی، تورم استخدامی، فرار کادرها حین پایان وظیفه از پست‌های نمایندگی‌های سیاسی و کنسولی، نقش تعلقات سیاسی-خویشاوندی در تعیین افراد، انجام وظایف، ترفیع، ارتقا و مکافات و مجازات، سطح پایین تحصیل، کُندکاری و فساد در بخش توسعه‌ای به‌خصوص پروژه‌های ساختمانی سفارت‌خانه‌ها و کنسولگری‌ها، تخصیص نامتوازن بودجه وزارت به نمایندگی‌های سیاسی، عدم طبقه‌بندی نمایندگی‌ها به معیار درجه‌بندی، اهمیت روابط و نبود دیدگاه برنامه‎ریزی‌شده در هزینه کردن بودجه وزارت و فقدان یک برنامه اجرایی منظم و مستمر درباره آموزش کارمندان از نقاط ضعف وزارت خارجه افغانستان است.» البته این چالش‌ها تاریخی فراتر از پنج سال دارد.

وزارت کلیدی خارجه افغانستان برای اینکه به وقار و تاثیرگذاری خود برسد، به روند بلندمدت اصلاحات نیاز دارد که شفاف، عادلانه و عاری از سیاست‌زدگی باشد. تحولات کلان سیاسی مانند نتیجه انتخابات جنجالی، نشست‌های بین‌الافغانی و مذاکرات صلح با طالبان، سمت و سوی حرکت وزارت خارجه را تعیین خواهد کرد، اما افغان‌ها برای ایفای نقش سازنده در جامعه جهانی به دستگاه دیپلماسی پویا و کارا نیاز دارند.

 

روزنامه‌نگار
تازه چه خبر؟
عباس موسوی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، ضمن اشاره به برنامه‌ریزی‌ برای سفر رییس‌جمهوری ایران به کشور ژاپن اظهار کرد این سفر با «چراغ سبز» آمریکا...بیشتر بخوانید
حسین دهقان،‌ مشاور رهبر جمهوری اسلامی، ضمن واکنش به افزایش فشار و تحریم بر ایران اظهار کرد «اگر قرار است ما نفت صادر نکنیم،‌ دیگران هم نباید نفت صادر...بیشتر بخوانید
دو عضو انجمن تولید کنندگان محصولات «حجاب» گفته‌اند انحصار واردات چادر مشکی در ایران در اختیار چند نفر با سود ۵۰۰ درصدی است و ۴۰ هزار نفر هم در حوزه...بیشتر بخوانید
کوروش فرزین،‌ معاون سازمان بیمه سلامت ایران،‌ از کاهش مراجعه مردم این کشور به مراکز درمانی به دلیل افزایش هزینه‌های آن خبر داد. فرزین روز دوشنبه ۲۵...بیشتر بخوانید
نماینده کارگران کارگاه تونل سد «قوچم» در استان کردستان گفته ۱۳ ماه است حقوق کارگران این پروژه پرداخت نشده است. مسلم مرادی افزوده «حدود ۱۴۰ نفر نیرو...بیشتر بخوانید