سرخط خبرها

  • شمار مبتلایان به ویروس کرونا در جهان از مرز یک میلیون نفر گذشت و تعداد جانباختگان نیز به ۵۶ هزار نفر رسید
  • در پی شیوع کرونا، به حدود نیمی از جمعیت جهان، گفته شده در خانه‌های خود بمانند که به گفته محققان این موضوع باعث کاهش لرزش‌های زمین شده است
  • گروهی از کنشگران ایرانی در نامه‌ای از صندوق بین المللی پول خواستند، وام ۵ میلیارد دلاری که توسط جمهوری اسلامی درخواست شده، به طور مستقیم در اختیار دولت ایران قرار نگیرد
  • طی یک روز گذشته، نیویورک با ۵۶۲ مورد فوتی بر اثر کرونا، بیشترین آمار جان‌باختگان در آمریکا را به ثبت رساند
  • دولت آمریکا به شهروندانش توصیه کرد برای جلوگیری از شیوع کرونا از ماسک استفاده کنند
  • به گزارش روزنامه آربی‌سی، تجهیزات پزشکی اهدا شده از طرف روسیه به آمریکا، ساخت یکی از شرکت‌هایی بوده که از سال ۲۰۱۴ تحت تحریم‌های آمریکا است
  • دونالد ترامپ با بیان اینکه «آمریکا با یک دشمن نامرئی در جنگ است»، گفت: برای مهار کرونا، بیش از پیش از کمک‌های ارتش آمریکا استفاده خواهد شد
  • اطلاعیه ستاد ملی مدیریت کرونا: فعالیت واحدهای تولیدی از 16 فروردین بلامانع خواهد بود، اما تعطیلی واحدهای توزیعی و خدماتی تا اطلاع ثانوی تمدید شد
  • فرماندار شهر فهرج، استان کرمان اعلام کرد که هم‌اکنون غلظت ریزگردها در این شهر ۷۸ برابر حد مجاز است
  • پلیس راه راهور ناجا: ۲۰۰ هزار راننده از ۷ فروردین، به شهرهایشان برگشت داده شده و ۱۱ هزار راننده نیز جریمه شدند
  • مدیرکل میراث فرهنگی و گردشگری استان کرمان از خسارت ۲۱۸ میلیارد تومانی به این حوزه، در پی شیوع کرونا خبر داد
  • روپرت کلویل، سخنگوی حقوق بشر سازمان ملل، خواهان پاسخگویی مقام‌های ایران درباره مرگ دانیال زین‌العابدینی، نوجوان ایرانی محبوس در زندان شد
  • ایران اینترنشنال به نقل از منابع آگاه: شمار جانباختگان ویروس کرونا در ایران، با افزایش ۵ درصدی آمار مرگ و میر در عرض تنها ۲۴ ساعت، به دست‌کم ۷۰۶۵ نفر رسید
  • بنا بر اطلاعاتی که به ایران اینترنشنال رسیده، ابتلا به ویروس کرونا، روز چهاردهم فروردین ماه، نسبت به روز گذشته، رشد ۳۷ درصدی داشته است
  • محمدصابر ملک رئیسی، زندانی سیاسی تبعیدی در زندان مرکزی اردبیل: دادستان در واکنش به درخواست مرخصی‌ام گفت، نفس کشیدن برای تو حرام است
  • جمعی از کنشگران مدنی و سیاسی با انتشار بیانیه‌ای، خواستار تشکیل «کمیته امداد ملی» با حضور نمایندگان سازمان‌های مردم‌نهاد و سازمان نظام پزشکی زیر نظر سازمان بهداشت جهانی، شدند
  • IranIntl :آدرس کانال یوتیوب ایران اینترنشنال
  • پیام‌های صوتی، تصویری و نوشتاری‌تان به تلویزیون ایران‌ اینترنشنال را از طریق واتس‌اپ، تلگرام و سیگنال به شماره ۰۰۴۴۷۸۳۰۰۰۷۰۰۰ بفرستید
  • وب‌سایت: IranIntl.com * توییتر : [email protected] * اینستاگرام: IranIntltv * اینستاگرام ورزشی : Iranintlsport * فیس‌بوک: IranIntl * ایمیل: [email protected]
بخش اول

کشتار ۶۷ و مقام‌های ارشد نظام جمهوری اسلامی

 

 

از کشتار هزاران مخالف در تابستان سال ۱۳۶۷ درحالی‌که دوران محکومیت خود را در زندان‌های جمهوری اسلامی سپری می‌کردند، سه دهه گذشت.

در فهرست نه چندان کوتاه مقام‌های مرتبط با موضوع یا مطلع از رخداد، نام‌های بسیاری (از جمله رهبر جمهوری اسلامی گرفته تا دادستان‌های مراکز استان‌ها) قابل اشاره هستند.

فهرست طولانی افرادی که مستقیم و غیرمستقیم نام آنها با این پرونده پیوند می‌خورد. از آمر و طراح گرفته تا فاعل و مجری و حتی مقام‌های آگاه از کشتار؛ شخصیت‌های سیاسی و حاکمانی که، بجز آیت‌الله منتظری، کسی با کشتارها مخالفت نکرد.

در زیر و به اجمال مروری شده بر فهرست اسامی مرتبط با این پرونده؛ پرونده‌ای که پس از سه دهه به دلیل حساسیت امنیتی پیرامون موضوع در جمهوری اسلامی، هنوز داده‌های موثق درباره آن بس محدود است.

 

آیت‌الله خمینی؛ شخص اول نظام

 

نفر نخست رژیم سیاسی را با اطمینان می‌توان برجسته‌ترین نام حقیقی و حقوقی پیوندخورده با کشتار دانست. رهبر وقت جمهوری اسلامی در هفته نخست مرداد ۱۳۶۷ و چند روز پس از عملیات فروغ جاویدان (حمله سازمان مجاهدین خلق از عراق) در نامه‌ای دستور می‌دهد:

«كسانی كه در زندان‌های سراسر كشور بر سر موضع نفاق خود پافشاری كرده و می‎كنند محارب و محكوم به اعدام می‎باشند و تشخیص موضوع نیز در تهران با رای اكثریت آقایان حجه‌الاسلام نیری دامت افاضاته (قاضی شرع) و جناب آقای اشراقی (دادستان تهران) و نماینده‌ای از وزارت اطلاعات می‎باشد، اگر چه احتیاط در اجماع است. و همین‌طور در زندان‌های مراكز استان كشور رأی اكثریت آقایان قاضی شرع، دادستان انقلاب و یا دادیار و نماینده وزارت اطلاعات لازم‌الاتباع می‎باشد.»

آیت‌الله خمینی همچنین در پاسخ به پرسش‌های عالی‌ترین مقام قضائی وقت (موسوی اردبیلی) درباره  این موضوع، تصریح می‌کند: «هركس در هر مرحله اگر بر سر نفاق باشد حكمش اعدام است؛ سریعا دشمنان اسلام را نابود كنید.»

این‌چنین، موجی از کشتار زندانیان سیاسی و مخالف حاکمیت، شکل می‌گیرد و در چند هفته گسترش می‌یابد.

 

آیت‌الله منتظری؛ شخص دوم نظام

 

آیت‌الله حسینعلی منتظری، نفر دوم رژیم سیاسی پس از اطلاع از نامه‌ها و دستورهای آیت‌الله خمینی در تاریخ‌های دوشنبه ۹ مرداد ۱۳۶۷ و پنج‌شبه ۱۳ مرداد ۱۳۶۷ طی دو نامه به حکم آیت الله خمینی به‌طور محرمانه اعتراض می‌کند.

آیت‌الله خمینی پاسخ می‌دهد: «مسئولیت شرعی حكم مورد بحث با من است جنابعالی نگران نباشید.»

روز ۲۴ مرداد ۱۳۶۷ آیت الله منتظری اعضای هیأت کشتار در تهران (شامل حسینعلی نیری، مرتضی اشراقی، سید ابراهیم رئیسی و مصطفی پورمحمدی) را به قم فرامی‌خواند و بعد از نصیحت آنان به احتیاط  از آنها می‌خواهد به اعدام‌ها پایان دهند.

از پس این مخالفت، آیت‌الله منتظری به‌تدریج به حاشیه قدرت رانده و از قائم‌مقامی رهبر خلع می‌شود.

او بعدتر اسناد مرتبط با موضوع را منتشر کرد؛ اسنادی که تا پیش از آن، در سپهر عمومی مفقود بود، و پس از آن به یکی از مهم‌ترین مستندات پرونده مبدل شد.

فایل صوتی دیدار آیت‌الله منتظری با اعضای هیأت اعدام، سال گذشته منتشر شد. سندی مهم در تاریخ سیاسی ایران معاصر که با توجه به امکانات عصر ارتباطات و نقش شبکه‌های اجتماعی آنلاین، پرونده کشتار مخالفان را در جامعه بیش از پیش مطرح ساخت.

آیت‌الله منتظری در آن تأکید می‌کند که این اعدام‌ها «بزرگترین جنایتی است که در جمهوری اسلامی انجام شده؛ تاریخ ما را محکوم می‌کند و نام [عاملان] را در آینده جزو جنایتکاران در تاریخ می‌نویسند.»

 

موسوی اردبیلی؛ مقام عالی قضائی

 

عبدالکریم موسوی اردبیلی، عالی‌ترین مقام قضائی وقت؛ او رئیس دیوان عالی کشور و رئیس شورای عالی قضائی بود. نامه‌نگاری‌ موسوی اردبیلی به رهبر جمهوری اسلامی و پاسخ وی، ازجمله اسناد مهم مرتبط با پرونده کشتار است.

وی در اظهارنظری معنادار در نماز جمعه‌ تهران ۱۴ مرداد ۱۳۷۸ می‌گوید:

«مردم می‏‌گویند چرا منافقین را محاکمه می‏‌کنید؟ اینها که محاکمه ندارند. حکمش معلوم است، موضوعش هم معلوم است، جزایش هم معلوم است. قوه قضائیه در فشار است که اینها چرا محاکمه می‏‌شوند؟ چرا همه اینها را اعدام نمی‏‌کنید؟ چرا بعضی از آنها زندانی می‏‌شوند؟… من با شما هماهنگ هستم و به شما حق می‏دهم و می‌‏گویم اینها نباید عفو بشوند.»

دیگر اعضای شورای عالی قضائی وقت عبارت بودند از:

محمد موسوی خوئینی‌ها، دادستان کل کشور؛ مرتضی مقتدایی، قاضی و سخنگوی شورای عالی قضائی؛ سیدمحمد موسوی بجنوردی؛ و سید محمدحسن مرعشی شوشتری.

موسوی خوئینی‌ها در دی۶۷ تصریح کرده است که «ما از بالا رفتن آمار اعدام‌ها واهمه‌ای نداریم.»

موسوی بجنوردی نیز چند سال پیش اظهارداشت: «امام دستور دادند که طبق موازين برخورد شود. امام هيچ حرفی در مورد اعدام کردن يا نکردن اين افراد نگفتند.»

 

بخش دوم این گزارش را اینجا بخوانید.

 

مرتضی کاظمیان
ایران اینترنشنال
تازه چه خبر؟
رییس سازمان نظام‌پزشکی کشور همچنین گفت: «زمانیکه بیماری در کشور تشخیص داده شد، حداقل ۲۰ روز از ابتلا گذشته بود، یعنی بیماری که در اواخر بهمن جانش را...بیشتر بخوانید
به دلیل شیوع کرونا و تعطیل شدن مشاغل غیرضروری، تولید آبجوی کرونا در مکزیک متوقف شد. این شرکت ابراز آمادگی کرده، در صورتیکه دولت مکزیک مشروبات الکلی...بیشتر بخوانید
شاهزاده چارلز، ولیعهد بریتانیا، روز جمعه یک بیمارستان موقت با ظرفیت چهارهزار تخت‌خواب را در یکی از مراکز کنفرانس لندن افتتاح کرد. گفته می‌شود این...بیشتر بخوانید
یک گروه ۵۳ نفره فعال مدنی و سیاسی ایرانی در نامه‌ای از هیات مدیره اجرایی صندوق بین‌المللی پول خواستند ضمن مخالفت با درخواست وام پنج‌میلیارد دلاری...بیشتر بخوانید
محمدصابر ملک رئیسی، زندانی سیاسی تبعیدی در زندان مرکزی اردبیل، اعلام کرد که پس از درخواست شفاهی و کتبی مرخصی، عبدالله طباطبایی دادستان اردبیل، با...بیشتر بخوانید