سرخط خبرها

  • اشرف غنی: آب افغانستان نسبت به نفت همسایه‌ها قیمتی‌تر خواهد بود
  • کامیون حامل کمک‌های انساندوستانه، مرز برزیل و ونزوئلا را طی کرد
  • دادستان زاهدان از دستگیری ۱۳ نفر در ارتباط با حادثه جاده خاش - زاهدان خبر داد
  • مجلس با افزایش قیمت بنزین در سال آینده مخالفت کرد
  • دادستان تهران از تشکیل اولین پرونده گوشت خبر داد
  • دستکم ۵ صیاد در حمله‌ای در نزدیکی دریاچه ثرثار عراق کشته شدند
  • عکاسان ایرانی از مسابقه بین المللی موسسه «نشنال جئوگرافیک» منع شدند
  • اردوغان: اروپا امنیت خود را مدیون ترکیه است
  • مجلس به پیشنهاد علی مطهری مبنی بر پرداخت یارانه صرفا به افراد تحت پوشش کمیته امداد و بهزیستی رای منفی داد
  • مجلس، یارانه سه دهک بالا را حذف کرد
  • خبرگزاری ایسنا: تورم گوشت از ۹۰ درصد گذشت
  • شورای شهر ونکوور کانادا، نوروز را در تقویم رسمی این شهر قرار داد
  • مایک پنس: در صورت تداوم بستن مرزها توسط مادورو، آمریکا تحریمهای جدیدی را بر ونزوئلا اعمال میکند
  • وزیر دفاع ترکیه: خروج نیروهای آمریکا از سوریه، نباید هیچ گونه خلایی ایجاد کند
  • خرید خدمت سربازی در سال ۹۸ منتفی شد
  • فروش فوری ایران‌خودرو و سایپا بدون اطلاع رسانی قبلی متوقف شد
  • سخنگوی سازمان ثبت احوال:اعتبار کارت‌های ملی غیرهوشمند تا پایان اسفند ماه به پایان می رسد
  • زائران اربعین از پرداخت عوارض خروج از کشور معاف شدند
  • وزیر علوم:خروج و مهاجرت دانشجویان از کشور به دلیل افزایش نرخ ارز کاهش یافته است
  • مجلس، آستان قدس رضوی، بنگاه های اقتصادی نیروهای مسلح و ستاد اجرایی فرمان امام را مکلف به پرداخت مالیات کرد
  • پیام‌های صوتی، تصویری و نوشتاری‌تان به تلویزیون ایران اینترنشنال را از طریق واتس‌اپ، تلگرام و سیگنال به شماره ۰۰۴۴۷۸۳۰۰۰۷۰۰۰ بفرستید
  • برای دریافت فیلترشکن و دسترسی به پیام‌رسان تلگرام و وبسایت ایران اینترنشنال، به آدرس list@filtershekanha.com یک ایمیل خالی بفرستید
  • www.iranintl.com Twitter: @IranIntl Instagram: @iranintltv www.Facebook.com/iranintl E-mail: bama@iranintl.com

شورای آتلانتیک: فساد و نقدینگی عامل تلاطم ارزی ایران است

 

ارائه تحلیل دقیق از آنچه بر سر بازار ارز ایران خواهد آمد کار ساده‌ای نیست، اما می‌توان با قطعیت گفت که تا زمانی که محدودیت‌های ساختاری در بازار ارز ایران رفع نشده‌اند، بالا رفتن قیمت ریال در برابر دلار می‌تواند به صورتی کاملا ویرانگرانه اتفاق بیافتد.

موسسه شورای آتلانتیک آمریکا، روز چهارشنبه ۱۸ مهر ماه، نوشت رسانه‌های فارسی‌زبان بیشتر روی نرخ تبادل ریال در برابر دلار تمرکز کرده‌اند و کمتر کسی به دلایل اصلی ایجاد این فضای پر تنش در بازار ارز ایران پرداخته است. در برخی موارد گفته می‌شود که عامل این تحولات تحریم‌ها هستند اما تحریم‌ها بیشتر نقش کاتالیزور دارند و دو عامل عمده دیگر هستند که اگر بیشتر از تحریم‌ها اثر نداشته‌اند، دست‌کم پا به پای آنها در رسیدن ایران به وضعیت اقتصادی کنونی تاثیر داشته‌اند: فساد درونی ساختار اقتصادی ایران، و افزایش زیاد نقدینگی در دو دهه گذشته.

براساس این گزارش، افزایش درآمدهای نفتی، سیاست‌های پوپولیستی از قبیل مسکن مهر، و از همه مهم‌تر، افزایش دارایی‌های شبه پولی که قابلیت تبدیل شدن به پول نقد را دارند از اصلی‌ترین عوامل افزایش نقدینگی در ایران هستند. آمار بانک مرکزی نشان می‌دهد که سهم شبه پول‌ها در نقدینیگی ایران ۸۶ درصد است.

افزایش نقش سازمان‌های نیمه دولتی مانند سازمان‌های نظامی، مذهبی و بنیادهای انقلابی در اقتصاد ایران، مانند تاسیس سازمان‌های شبه‌دولتی مالی از سوی این نهادها و کنترل موسسات مالی و اعتباری که از سال‌های دهه ۸۰ رو به افزایش گذاشت نیز سهم عمده‌ای در افزایش نقدینگی داشته‌اند.

به علت وجود کاستی هایی در سیستم بانکی از یک طرف و راه افتادن موسسات شبه‌دولتی در فضای اقتصادی، افزایش نقدینگی با واقعیت‌های اقتصادی مانند ظرفیت تولید منطبق نبوده است. بخش بزرگی از نقدینگی مازاد که در بانک‌ها نگه داشته می‌شد، اکنون به سمت مصارف غیرتولیدی رفته است.

در تحلیل مشکلاتی که منجر به افزایش نقدینگی در ایران شده است باید به نقش سازمان‌های نیمه دولتی و همین‌طور سازمان‌هایی که سرپرستان آنها از طریق انتخابات تعیین نشده‌اند توجه کرد. بیشتر این سازمان‌های شبه‌دولتی، بانک‌های مخصوص خود را تاسیس. این درحالی است که بخش خصوصی برای افزایش تولید و توسعه کسب‌وکار خود از دسترسی به این منابع محروم است.

حسن روحانی سال گذشته از شش موسسه مالی سخن گفت که ۲۵ درصد نقدینگی در ایران را کنترل می‌کنند و این قدرت را دارند که نظم بازار داخلی ارز، طلا و مسکن را به هر شکل که می‌خواهند بر هم بزنند. روحانی گفت که کنترل آنها آسان نیست اما اقدامات قابل توجهی در راستای مهار این موسسات انجام داد.

بیشتر این موسسات ارتباطات قوی اعتقادی و سیاسی دارند و به مراکز قدرت غیر انتخابی نزدیک هستند و به همین دلیل خود را نسبت به رییس جمهور ایران پاسخگو نمی‌بینند. این موسسات حتی در مواردی از سقف سودی که بانک مرکزی برای پرداخت به سپرده‌ها تعیین کرده نیز در عدول کرده‌اند.

بر اساس آمار، عمده بانک‌های خصوصی در ایران به موسسات نیمه دولتی وابسته‌اند. این علاوه بر دو بانک قرض‌الحسنه و شش موسسه مالی اعتباری مجوزدار و احتمالا صدها موسسه مالی اعتباری بدون مجوزی است که از سوی همین سازمان‌ها کنترل و حمایت می‌شوند.  این در حالی است که آمار بانک مرکزی نشان می‌دهد که از ده سال پیش تا کنون، سهم بانک‌های غیردولتی در میزان نگهداری سپرده‌های مالی از ۲۹ درصد به ۷۲درصد افزایش داشته است.

این را هم فراموش نکنیم که سهم بزرگی از بدهی‌های سیستم بانکی به بانک مرکزی متعلق به همین مراکز است. روزنامه دنیای اقتصاد در مرداد ماه گزارش داد که بازگرداندن اموال مال‌باختگان این بانک‌ها معادل ده درصد نقدینگی بهار امسال بود. در همین ماه ۳۸ اقتصاددان به رییس جمهور نامه نوشتند و نسبت به افزایش نقش این موسسات در ایجاد نقدینگی و جذب سپرده‌های مردم ابراز نگرانی کردند.

اگر آثار منفی رشد نقدینگی به سرعت کنترل نشود، همزمان با نگرانی و تنش در بازار ارز، این عوارض به فشار اجتماعی تبدیل خواهد شد و پیدا کردن راه حل مناسب برای دولت سخت‌تر خواهد شد. اعتراضات در گوشه و کنار کشور زنگ خطری است که نشان از کاهش تاب‌آوری مردم، خصوصا طبقات فرودست و میانه دارد که سهم بیشتری از بار فشار اقتصادی را به دوش می‌کشند.

 

تازه چه خبر؟
۳۹ دقیقه ۴ ثانیه پیش
جان #بولتون : زمان تقریبا به سر آمده است. بعد از دو سال بی‌پیشرفت، کارگروه ویژه اقدام مالی ( #FATF ) موافقت کرد در صورتی که #ایران الزامات مبارزه با...بیشتر بخوانید
۱ ساعت ۴۳ دقیقه پیش
تیم فوتبال پرسپولیس برابر میزبانش نفت مسجدسلیمان به تساوی بدون گل رضایت داد. در ادامه هفته نوزدهم لیگ برتر فوتبال ایران، شنبه ،تیم فوتبال نفت میزبان...بیشتر بخوانید
۶ ساعت ۵ دقیقه پیش
شرکت هواپیمایی «‌نروژین ایر» در پاسخ به ایران اینترنشنال تایید کرد که یک فروند هواپیمای زمین‌گیر شده این شرکت جمعه سوم اسفند بعد از گذشت بیش از دو...بیشتر بخوانید
۶ ساعت ۱۴ دقیقه پیش
اسماعیل قآانی، جانشین فرمانده نیروی‌قدس سپاه‌پاسداران گفت که آمریکا به شدت علاقه دارد با ایران مذاکره کند. او گفت:«اگر یکی از شخصیت‌های کشور اعلام...بیشتر بخوانید
۶ ساعت ۲۷ دقیقه پیش
آستان قدس رضوی و بنگاه‌های اقتصادی نیروهای مسلح ایران موظف به پرداخت مالیات شدند. نمایندگان مجلس ایران صبح شنبه چهارم اسفند در جریان بررسی لایحه...بیشتر بخوانید