آیا دولت حسن روحانی می‌تواند حقوق، مستمری و یارانه مردم را بپردازد؟ | ایران اینترنشنال

سرخط خبرها

  • جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا: ایران درخواست کرده است مکانیسم حل اختلاف که از آن به عنوان «مکانیسم ماشه» یاد می‌شود، فعال شود
  • شورای عالی امنیت ملی ایران: علت حادثه نطنز به دلیل ملاحظات امنیتی فعلا اعلام نمی‌شود
  • روزنامه الجریده کویت از قول یک منبع آگاه نوشت که انفجار تاسیسات هسته‌ای نطنز در نتیجه یک حمله سایبری از سوی اسراییل رخ داده است
  • مسعود مردانی، عضو کمیته کشوری مقابله با کرونا: تاکنون ۱۸ میلیون ایرانی یعنی حدود ۲۰ درصد جمعیت کشور به کرونا مبتلا شده‌اند
  • مرتضی اصغری، فرماندار سلماس از آتش‌سوزی در یکی از بزرگترین کارخانجات تولید درب‌های ضدسرقت ایران در این شهرستان خبر داد
  • رسول فلاحتی، امام جمعه رشت: سگ گردانی خلاف فرهنگ ایرانی اسلامی و هنجارشکنی است
  • یک مرد فرانسوی که مسلمان شد و به داعش پیوست، در پاریس به ۳۰ سال زندان محکوم شد. تایلر ویلوس به سوریه سفر کرده بود تا برای داعش بجنگد
  • زلزله‌ای با قدرت ۳/۷ ریشتر در ساعت ۴۳ دقیقه بامداد شنبه مناطقی از استان مازندران را لرزاند
  • عباس رضایی، استاندار اصفهان: به تازگی در اصفهان جشن تکلیفی برگزار شد که در آن ۱۵ نفر به کرونا مبتلا شدند و ۲ نفر از مبتلایان فوت کردند
  • روزنامه الجریده کویت: انفجار و آتش‌سوزی هفته گذشته در تاسیسات موشکی شرق تهران، حاصل حمله جنگنده‌های فوق پیشرفته اف-۳۵ اسراییل بوده است
  • گمرک آمریکا محموله‌ای صادر شده از چین شامل کلاه‌گیس و دیگر محصولات زیبایی را کشف و توقیف کرد که از موی سر انسان ساخته‌ شده است
  • کمیسیون حقوق بشر سازمان ملل از بازداشت صدها معترض هنگ‌کنگی در پی اعمال قانون امنیتی چین ابراز نگرانی کرد
  • IranIntl :آدرس کانال یوتیوب ایران اینترنشنال
  • پیام‌های صوتی، تصویری و نوشتاری‌تان به تلویزیون ایران‌ اینترنشنال را از طریق واتس‌اپ، تلگرام و سیگنال به شماره ۰۰۴۴۷۸۳۰۰۰۷۰۰۰ بفرستید
  • وب‌سایت: IranIntl.com * توییتر : IranIntl@ * اینستاگرام: IranIntltv * اینستاگرام ورزشی : Iranintlsport * فیس‌بوک: IranIntl * ایمیل: bama@iranintl.com
  • «رادیو ایران اینترنشنال را بر روی امواج کوتاه در سراسر ایران بشنوید، موج کوتاه ۱۱۵۵۰ در طول روز و موج کوتاه ۶۲۷۰ در طول شب»

آیا دولت حسن روحانی می‌تواند حقوق، مستمری و یارانه مردم را بپردازد؟

 

پس از افزایش قیمت بنزین در آبان‌ماه ۱۳۹۸، دولت حسن روحانی بر گردن گرفت که افزون بر حقوق و یارانه نقدی معمول، کمک معیشتی ماهانه جدیدی هم به حساب خانوارهای ایرانی واریز کند. اما آیا در شرایط تحریم حداکثری، دولت قدرت تامین مالی این پرداخت را دارد؟ در این نوشته به همین مساله می‌پردازیم.

دولت حسن روحانی حقوق و مستمری را در روزهای ۲۸ تا ۲۹ هر ماه به ۵ میلیون نفر پرداخت می‌کند. میزان آن بر پایه رده کارکنان و بازنشستگان متفاوت است.

یارانه سرانه ۴۵ هزار و ۵۰۰ تومانی، که از دولت محمود احمدی‌نژاد به یادگار مانده است، در روز بیستم هر ماه به حساب سرپرست خانوارهای ۷۸ میلیون ایرانی واریز ‌می‌شود.

کمک حمایت معیشتی، که ابتکار دولت روحانی است، در روز دهم هر ماه به سه‌ چهارم ایرانیان، یعنی ۱۸ میلیون خانوار و در مجموع ۶۰ میلیون نفر، به‌عنوان نیاز‌مندترین اقشار کشور پرداخت می‌شود.

شمار دریافت‌کنندگان بسته معیشتی ۱۶ میلیون نفر کمتر از شمار یارانه‌بگیران است، چرا که بر پایه میانگین درآمد در ایران، خانواری با درآمد ماهانه ۴ میلیون و ۳۴۰ هزار تومان‌ــ البته با توجه به هزینه‌های فزاینده، حقوق بالایی نیست‌ــ جزو ۳۰ درصد سه دهک پر‌درآمد کشور به شمار می‌‌رود. بدین ترتیب، ۲۴ میلیون ایرانی بر پایه دارا بودن ملک بالای ۱/۲ میلیارد تومان در تهران و ۹۰۰ میلیون تومان در شهرستان، مالکیت خودروی بالای ۲۵۰ میلیون تومان، حقوق بالای ۵ میلیون تومان، سالانه سه سفر برون‌مرزی غیر‌زیارتی و یا ترکیبی از این شاخص‌ها، از دریافت کمک معیشتی کنار گذاشته شدند. این شمار ۸۰ درصد خانوارها در سیستان و بلوچستان، خراسان جنوبی، خراسان شمالی و ۵۰ درصد خانواده‌ها در استان تهران را در بر می‌گیرد.

جدول پایین چند‌و‌چون این بسته حمایتی را ترسیم می‌کند.

 

کمک معیشتی به هر خانوار بر پایه شمار افراد (به هزار تومان)

تعداد افراد خانواده

تک نفره  

دو نفره  

سه نفره  

چهار نفره  

پنج نفره و بیشتر

خانوار

۵۵

۱۰۳

۱۳۸

۱۷۲

۲۰۵

میانگین مبلغ دریافتی برای هر عضو       

۵۵

۵۱/۵

۴۶

۴۳

۴۱ و کمتر

کمک بر پایه دلار ۱۲ هزار تومانی

۴/۶ دلار

۴/۳ دلار

۳/۸ دلار

۳/۶ دلار

۳/۴ دلار و کمتر

 

هزینه حقوق، یارانه و کمک معیشتی برای دولت حسن روحانی

بدین ترتیب، در کنار هزینه‌های جاری و عمرانی، دولت روحانی می‌بایست هر ماه هزینه ۲۳ هزار میلیارد تومان حقوق و ۳ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان یارانه و ۲ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان کمک معیشتی شهروندان ایرانی را آماده و پرداخت کند، یعنی ماهانه ۲۹ هزار میلیارد تومان. قرار است دولت این هزینه را با بودجه، هدفمندی یارانه‌ها و افزایش قیمت‌ حامل‌ها همچون بنزین تراز کند.

آیا می‌تواند؟ اگر هم بتواند، به‌سختی. چنانچه دوشنبه ۳ آذر ۱۳۹۸، دولت به‌دلیل محدودیت منابع، نتوانست سهم همه ۶۰ میلیون نفری را که قرار بود یارانه معیشتی دریافت کنند بپردازد و تعهد کرد که به‌تدریج سهم بقیه را هم خواهد پرداخت.

دولت به‌سختی می‌تواند به تعهدهای مالی‌اش عمل کند، چون درآمدی ندارد که هزینه‌ها را تراز کند. دیگر درآمد نفتی ندارد، چنان‌که مجبور است بودجه ۱۳۹۹ را بدون آن ببندد، می‌ماند مالیات بر حقوق مردم و مالیات بر سود کارآفرین.

دولت نمی‌تواند از مالیات بر دستمزد مردمی که یا بیکارند یا درآمدشان پاسخگوی افزایش هزینه‌ها نیست درآمد کلانی به دست آورد. اگر مردم درآمد مناسب مالیات داشتند که دولت به آن‌ها یارانه و بسته حمایتی نمی‌داد. می‌ماند مالیات بر سود، آن هم در دوران نبودِ سرمایه‌گذاری و رکود. شرکت‌ها یکی پس از دیگری تعطیل می‌شوند، دولت بر کدام سود مالیات ببندد؟

 

راه‌چاره‌های دولت حسن روحانی برای تامین مالی هزینه‌ها

دولت برای تامین مالی هزینه حقوق و یارانه و کمک به مردمی که ممکن است دوباره در کوچه و خیابان به پا خیزند، سه راه بیشتر ندارد.

راه نخست این است که از هزینه‌ها و به‌ویژه از پرداخت یارانه و کمک به خانوارها بکاهد. به‌گمان قوی، دولت برای کاهش شمار دریافت‌کنندگان کمک و یارانه، سراغ حساب‌‌های بانکی خواهد رفت. اگر کسانی که بسته حمایتی گرفته‌اند به دولت اجازه ندهند که برای وارسی درآمد خانوار حساب‌ بانکی‌شان را بررسی کند، از فهرست دریافت‌کنندگان کنار گذاشته می‌شوند و این درحالی است که اکنون هم عده‌ای به عدم دریافت کمک اعتراض دارند.

در جدول زیر سقف درآمد ماهانه خانوار برای دریافت بسته حمایت معیشتی نشان داده شده است.

سقف درآمد سالانه خانوار برای دریافت کمک معیشتی (به میلیون تومان)

 

یک شاغل

دو شاغل

سه شاغل

چهار شاغل

پنج شاغل

خانوار

۴۸ 

۶۰ 

۷۲ 

۸۴ 

۹۶

 

چاره دوم این است که دولت حسن روحانی برای تامین مالی هزینه حقوق، یارانه و کمک معیشتی ممکن است سراغ کسانی برود که درآمدی دارند اما هموند نظام نیستند و به اسم مالیات پرداخت‌نشده سال‌های پیش، از آن‌ها پول‌های کلان بگیرد، چنان‌که اکنون سراغ پزشکان و جراحان رفته است.

گزینه سوم دولت هم این است که دست به چاپ اسکناس بزند، که این کار به تورم شدید، کاهش مضاعف قدرت خرید مردم و اعتراض‌های خیابانی منجر خواهد شد، یعنی حلقه پرتنش گرانی‌ـ‌کاهش قدرت خرید‌ـ‌اعتراض خیابانی از سر گرفته می‌شود.

دولت در بن‌بست بدی گرفتار است.

 

کارشناس اقتصادی
تازه چه خبر؟
پس از آنکه مقامات ایرانی در گفتگو با رویترز در رابطه با انفجار در نطنز انگشت اتهام را به سوی اسرائیل دراز کردند و هکرهای اسرائیلی را مسئول این انفجار...More
محمود قدیری، معاون پیشگیری سازمان آتش‌نشانی تهران از صدور اخطار ایمنی برای بیش از ۴۰۰ بیمارستان و مرکز درمانی در پایتخت خبر داد. قدیری با اشاره به...More
یک مرد فرانسوی که مسلمان شد و به داعش پیوست، در پاریس به ۳۰ سال زندان محکوم شد. تایلر ویلوس به سوریه سفر کرده بود تا برای داعش بجنگد. او ۵ سال پیش در...More
عباس موسوی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، گفت که در پی اقدام آلمان، انگلیس و فرانسه در ارائه پیش‌نویس قطعنامه شورای حکام آژانس بین‌...More
گمرک آمریکا روز چهارشنبه محموله‌ای صادر شده از چین شامل کلاه‌گیس و دیگر محصولات زیبایی را کشف و توقیف کرد که از موی سر انسان ساخته‌ شده است. این گمان...More